22 Ιουν 2009

Συγκέντρωση διαμαρτυρίας στο"τρίγωνο της αμαρτίας": Σκουπιδότοποι, βιολογικός και αγωγός λυμάτων Σπερχειάδας και Μακρακώμης

Μέλη της Κίνησης Πολιτών ΜΑΛΙΑΚΟΣ SOS πραγματοποίησαν χθες, 21 Ιουνίου, συμβολική συγκέντρωση διαμαρτυρίας στο "τρίγωνο της αμαρτίας": στους σκουπιδότοπους και στον Βιολογικό Καθαρισμό Σπερχειάδας και Μακρακώμης και στον Αγωγό των Λυμάτων της Μακρακώμης, μέσω του οποίου ρίχνει τα λύματά της η πόλη απευθείας στον Σπερχειό.

Εικόνες πραγματικά τριτοκοσμικές. Την ίδια εικόνα συναντήσαμε στην Κατμαντού στο Νεπάλ, όπου πραγματικά δεν υπήρχαν υποδομές καθαριότητας και όλες οι βρωμιές, σκουπίδια και λύματα, οδηγούνταν στο ποτάμι, που ήταν βέβαια κατάμαυρο. Κι εδώ έχουμε παντελή έλλειψη υποδομών. Η διαχείριση των σκουπιδιών είναι να τα ρίχνουν στο ποτάμι. Έφτιαξαν έναν βιολογικό καθαρισμό "για την απορρόφηση των χρημάτων της Ευρωπαικής Ένωσης" και η διάθεση των λυμάτων της πόλης γίνεται απευθείας στο ποτάμι χωρίς καμιά επεξεργασία, εκτός αυτής που αναγκάζεται να κάνει η φύση δηλαδή να τα "φιλοξενεί" στον υπόγειο υδροφόρο με ό,τι αυτό συνεπάγεται...

Αυτό που προξένησε σε όλους μας άσχημη εντύπωση ήταν η απουσία των κατοίκων της περιοχής, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων, αλλά και των δημάρχων και των δημοτικών συμβούλων. Ήρθαν μόνο να μας "μαλώσουν" και να μας απειλήσουν με μέτρα αστυνομικά, επειδή νέοι της Κίνησης μπήκαν και έκαναν γκράφιτι στον βιολογικό. Οι κ Αντιδήμαρχοι ήρθαν να μας θυμίσουν ότι τα κτίρια του βιολογικού αποτελούν περιουσία τους, λες κι εμείς δεν ξέρουμε ότι αυτά έγιναν με τα χρήματα όλων μας και αποτελούν δημόσια περιουσία, την οποία αυτοί την απαξίωσαν και ουσιαστικά την κατέστρεψαν.
Στις δύο φωτογραφίες δείτε πώς ήταν η κατάσταση πριν καθαρίσουν και πώς είναι τώρα.

Βρήκαμε όμως την ευκαιρία να τους θυμίσουμε ότι τα ποτάμια και τα νερά ανήκουν σε όλους μας, είναι κοινωνικό αγαθό, και δεν έχουν κανένα δικαίωμα να τα ρυπαίνουν μ΄αυτόν τον προκλητικό τρόπο ρίχνοντας τα σκουπίδια και τα λύματα στο νερό, με το οποίο παρακάτω οι αγρότες ποτίζουν τα ζώα τους και τα χωράφια τους, και στο τέλος όλα αυτά ταξιδεύουν στον Μαλιακό με τις γνωστές συνέπειες. Τους εξηγήσαμε ότι παρανομούν και είναι ποινικά υπόλογοι, τη στιγμή που έχει ήδη κατατεθεί μηνυτήρια αναφορά κατά παντός υπευθύνου, που ρυπαίνει τον Μαλιακό και τον Σπερχειό. Τους εξηγήσαμε ότι θεωρούμε υποχρέωσή μας ως ενεργοί πολίτες να ευαισθητοποιήσουμε τους κατοίκους της περιοχής για να πιέσουν την Τοπική Αυτοδιοίκηση αλλά και την οργανωμένη Πολιτεία συνολικά για την άμεση λήψη μέτρων και για να σταματήσουν αυτά τα περιβαλλοντικά εγκλήματα. Τους εξηγήσαμε ότι ελπίζουμε οι φωνές μας και τα μηνύματά μας να πιάσουν τόπο, αν βρούμε "ανοιχτά αυτιά" στη Νομαρχία, στην Περιφέρεια και στα αρμόδια Υπουργεία. Ελπίζουμε να μας κατάλαβαν...

14 Ιουν 2009

Σπερχειός: Ρύπανση και απειλές

Στέφανος Σταμέλλος
http://www.e-ecology.gr
http://sperxeios.blogspot.com

"Να αγαπάς την ευθύνη.
Να λες: Εγώ μονάχος μου έχω χρέος να σώσω τη γης.
Αμα δε σωθεί εγώ θα φταίω".

Ν. Καζαντζάκης,
Ασκητική.

ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ, ΠΗΓΗ ΠΛΟΥΤΟΥ
ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ και ΚΑΚΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ

Αρκετή συζήτηση γίνεται για τα ποτάμια οικοσυστήματα της χώρας μας, για την διαχείριση των υπόγειων και επιφανειακών υδάτων, για την εφαρμογή των νόμων και των ευρωπαικών οδηγιών, αλλά και ιδιαίτερα τελευταία της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2000/60/ΕΕ για τα νερά.

Η συζήτηση φέρνει στην επιφάνεια μια σειρά από περιβαλλοντικά «εγκλήματα» σε ό,τι αφορά τα ποτάμια, τους χείμαρρους, τις εκβολές τους.

Είναι η αλόγιστη ρύπανση, οι εκτροπές και οι ευθυγραμμίσεις της κοίτης τους, οι καταστροφές των παραποτάμιων δασών, η καταστρατήγηση κάθε έννοιας προστασίας, το παράνομο κυνήγι.

Είναι ο Βοιωτικός Ασωπός, είναι ο Αλιάκμονας, ο Έβρος, ο Αξιός, ο Πηνειός, ο Αχελώος. Είναι για μας ο Σπερχειός!

Σπερχειός,
μια ανεκτίμητη πηγή πλούτου και ένα σπάνιο οικοσύστημα.

Έδαφος, νερά, πηγές, δροσερή αύρα, παραποτάμιο δάσος, το δέλτα και οι εκβολές, πλούσια πτηνοπανίδα, υδρόβια διάφορα, ερπετά, ψάρια, ένα οικοσύστημα που οφείλουμε να το προστατέψουμε σαν κόρη οφθαλμού.

Τα βασικά στοιχεία της προσέγγισης του θέματος «ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ»

- H ΡΥΠΑΝΣΗ

- ΚΑΤΑΠΑΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΟΤΑΜΙΟΥ ΔΑΣΟΥΣ

- ΑΜΟΛΗΨΙΕΣ

- ΠΑΡΑΝΟΜΟ ΚΥΝΗΓΙ

- ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ

- ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΝΕΣΗ

- ΔΙΚΤΥΟ NATURA 2000

- ΤΟ ΔΕΛΤΑ και οι ΕΚΒΟΛΕΣ

- ΕΡΓΑ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΑΞΟΝΩΝ (ΠΑΘΕ, Ε65 ΟΣΕ)

H ΡΥΠΑΝΣΗ
Τι είναι η ρύπανση
Ρύπανση είναι κάθε αλλοίωση της σύστασης ή της μορφής των φυσικών, χημικών και βιολογικών χαρακτηριστικών του περιβάλλοντος. Αυτή μπορεί να οδηγήσει σε απότομη και σημαντική διαταραχή της ισορροπίας της φύσης και να προκαλέσει βλάβες στον άνθρωπο, φθορές στα υλικά και στην πολιτιστική του κληρονομιά.

Διαφορετική είναι η έννοια της μόλυνσης του περιβάλλοντος. Αυτή προκαλείται από την είσοδο στο περιβάλλον μικροβίων, ιών ή γενικά παθογόνων μικροοργανισμών.

Επομένως, η ρύπανση του περιβάλλοντος είναι ένα πολύπλοκο και σοβαρό πρόβλημα:
-Οικονομίας, αφού αυξάνει το κόστος των παραγωγικών δραστηριοτήτων, φθείρει τα υλικά και επιβαρύνει ανυπολόγιστα τις δαπάνες που χρειάζονται για να διατηρηθούν τα οικοσυστήματα σε σχετική ισορροπία.
-Υγείας, αφού επηρεάζει άμεσα την ανθρώπινη υπόσταση.
-Αισθητικής, αφού αλλοιώνει ανεπανόρθωτα την ομορφιά της φύσης αλλά και τα ανθρώπινα δημιουργήματα.
-Προστασίας της φύσης, αφού διαταράσσει την ισορροπία των διαφόρων οργανισμών και των οικοσυστημάτων.

Ο Σπερχειός είναι ο φυσικός αποδέκτης όλων των λυμάτων της περιοχής της λεκάνης του και των αποτελεσμάτων όλων των ανθρώπινων δραστηριοτήτων.

Ποιες είναι οι εστίες ρύπανσης του Σπερχειού

- υγρά απόβλητα εργοστασίων και βιοτεχνιών

- Υγρά απόβλητα ελαιοτριβείων

- στάβλων και άλλων κτηνοτροφικών μονάδων

- αστικά λύματα των παραποτάμιων χωριών που οδηγούνται ανεξέλεγκτα στην κοίτη, είτε απευθείας με παράνομους αγωγούς είτε με το παράνομο επίσης άδειασμα βυτιοφόρων λυμάτων βόθρων

- οι παράνομες χωματερές κατά μήκος του ποταμού

- τα φυτοφάρμακα και οι συσκευασίες τους, αλλά και τα λιπάσματα συμπληρώνουν τις εστίες της ρύπανσης.

Αποτέλεσμα;;
Στις εκβολές του το νερό γίνεται μαύρο.

Η εικόνα των νεκρών ψαριών είναι συνηθισμένη. Αιτία; Η έλλειψη οξυγόνου ως αποτέλεσμα της έντονης ρύπανσης των νερών.

Οι ψαράδες που χρόνια ψαρεύουν κοντά στις εκβολές του ποταμού, σηκώνουν τα χέρια ψηλά. Το ίδιο και οι αγρότες της Ανθήλης.

Τους καλοκαιρινούς μήνες το νερό είναι ένας βούρκος, ιδιαίτερα στο τμήμα μετά τη Δαμάστα. ΜΆ αυτό οι αγρότες ποτίζουν τα χωράφια τους. Είναι οκτώ χιλιάδες στρέμματα περίπου από το Μοσχοχώρι και κάτω, από τα οποία τέσσερις χιλιάδες στρέμματα κάτω από την Αλαμάνα, τα περισσότερα ορυζώνες. Αγρότες βρέθηκαν στο νοσοκομείο από δερματικές μολύνσεις

ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΑ
ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
<Επιθεωρητές Περιβάλλοντος>
<Απάντηση ΝΑ>

ΕΛΚΕ
«Σχετικά με δραστηριότητες που λειτουργούν κατά μήκος της κοίτης του Σπερχειού, της Γερμανικής τάφρου και του Ξηριά Λαμίας, γίνεται γνωστό ότι με βάση το τηρούμενο αρχείο της υπηρεσίας μας πλησίον του Σπερχειού ποταμού λειτουργεί η δραστηριότητα ΕΛΑIΟΥΡΓΙΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΚΕ ΑΕ και η επιχείρηση ΙΝΑΧΟΣ ΑΕ. Τα λύματα αυτών διατίθενται υπεδάφια»
Από απάντηση της ΝΑΦ

ΒΙΟΤΕΧΝΙΕΣ
ΣΤΑΒΛΟΙ
ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ

Όλες αυτές οι μονάδες υποτίθεται ότι έχουν Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και Περιβαλλοντικών Όρων. Συνήθως η διάθεση των λυμάτων τους προβλέπεται να γίνεται υπεδάφια, αφού προηγηθεί βέβαια η βιολογική επεξεργασία τους και απαλλαγούν από τις ρυπογόνες τους ουσίες

Παράδειγμα αποτελεί η εταιρεία επεξεργασίας και τυποποίησης ελαιών κοντά στο Αυλάκι

ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ
ΝΟΜΟΣ ΥΠ ΑΡΙΘ. 3325 (ΦΕΚ Α΄ 68/11.03.2005) Ίδρυση και λειτουργία βιομηχανικών βιοτεχνικών εγκαταστάσεων στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης και άλλες διατάξεις.

ΕΛΑΙΟΤΡΙΒΕΙΑ

Σε ποτάμια και στη θάλασσα καταλήγει το 58% των 2.000.000 τόνων ελαιολάσπης, που αποβάλουν τα ελαιοτριβεία της χώρας μας, όπως αποκαλύπτει η εφημερίδα "Καθημερινή της Κυριακής".

Σχετικές έρευνες απέδειξαν ότι το σύνολο των αποβλήτων των ελαιοτριβείων, απορρίπτεται χωρίς επεξεργασία σε χείμαρρους και ποτάμια.

Μάλιστα, όπως τονίζει η εφημερίδα, η ελαιολάσπη προκαλεί την αποξήρανση της παρόχθιας βλάστησης.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, η αιτία της κάκιστης διαχείρισης των υπολειμμάτων οφείλεται στην τεχνολογία των ελαιοτριβείων και στο χαλαρό, έως ανύπαρκτο, θεσμικό πλαίσιο για την διαχείριση των αποβλήτων τους.

Αξίζει να σημειωθεί, ότι ελαιοπαραγωγικές χώρες, όπως η Ιταλία, η Κύπρος και η Ισπανία με τη βοήθεια της τεχνολογίας, μετατρέπουν τα απόβλητα σε χρήσιμα προϊόντα, όπως βιομάζα, εδαφοβελτιωτικά υλικά ή ζωοτροφές.
Στη Φθιώτιδα περίπου 50 από τα οποία 4 ή 5 στη λεκάνη του Σπερχειού

ΥΓΡΑ ΑΠΟΒΛΗΤΑ
ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ ΛΑΜΙΑΣ
Λειτουργεί από το 1994. Θεωρήθηκε ως το μεγαλύτερο περιβαλλοντικό έργο της περιοχής, τη στιγμή που μειώνει σημαντικά τη ρύπανση του Μαλιακού από τα λύματα της πόλης. Προϋπόθεση, η σωστή λειτουργία του

Από τα στοιχεία της έρευνας του ΕΛΚΕΘΕ στο σταθμό δειγματοληψίας RODITSA

Ο σταθμός “RODITSA”, στην «ανακουφιστική» τάφρο της Λαμίας, βρίσκεται 4,5 χιλιόμετρα πριν τις εκβολές στον Μαλιακό και δέχεται τα επεξεργασμένα (;) λύματα του βιολογικού σταθμού της Λαμίας. Το δείγμα βενθικών μακροασπονδύλων, σύμφωνα με τον δείκτη ποιότητας, βρέθηκε κακό. Σε σύνολο 610 δειγμάτων από τους ποταμούς της χώρας, μόλις το 1,2% βρέθηκε σε κακή κατάσταση, γεγονός που δείχνει την δραματική κατάσταση στο σταθμό “RODITSA”. Η συγκέντρωση των αμμωνιακών ιόντων βρέθηκε μια κλάση υψηλότερη από την μέγιστη επιτρεπτή τιμή γεγονός που καθιστά αμφίβολη την αποτελεσματικότητα στη λειτουργία του βιολογικού καθαρισμού της Λαμίας.

ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΤΑΦΡΟΣ
Έχουμε μια σημαντική μεταφορά ρύπων με αρνητικές επιδράσεις στην παράκτια ζώνη του Μαλιακού και την εξέλιξη του κόλπου

«Τέλος για την Γερμανική τάφρο γίνεται γνωστό ότι αυτή αποτελούσε αποδέκτη λυμάτων της πόλης της Λαμίας. Η ΔΕΥΑ Λαμίας εκπονεί το δίκτυο αποχέτευσης της πόλης της Λαμίας και έχει ολοκληρώσει πολύ σημαντικό ποσοστό του δικτύου αποχέτευσης έτσι ώστε στο μέλλον να δέχεται μόνον όμβρια».
από την απάντηση της ΔΙΠΕΧΩ της ΝΑΦ

Η Γερμανική Τάφρος είναι αποδέκτης
- του εσχατορέματος της Λαμίας
- του Ξηριά Λαμίας
- των αποβλήτων δύο τουλάχιστον στάβλων στη διαδρομή
- σκουπιδιών
- πλαστικών εδαφοκάλυψης
- γεωργικών υπολειμμάτων από φυτοφάρμακα και λιπάσματα

Αποτελέσματα
- ο υπερτροφισμός σε όλο του μήκος του
- καταστρέφουμε τη ζωή πτηνών και ερπετών
- Εμπλουτίζουμε τον υδροφόρο ορίζοντα με επικίνδυνες ουσίες
- Καταστρέφουμε τον Μαλιακό

Ερωτήματα
- ελέγχεται η ποιότητα του μεταφερόμενου φορτίου της Γερμανικής Τάφρου από κάποια υπηρεσία;
- Υπάρχουν αγωγοί οικιακών λυμάτων που πέφτουν στον Ξηριά και στο Εσχατόρεμα;
- Υπάρχουν αγωγοί που αποθέτουν τα λύματα βιοτεχνικών και άλλων επιχειρήσεων στην κοίτη του Ξηριά;
- Αδειάζουν τα βυτία εκκένωσης βόθρων στην Γερμανική Τάφρο ή όχι
- Ποιος είναι ο βαθμός καθαρισμού των υγρών αποβλήτων του βιολογικού καθαρισμού, τα οποία δέχεται η Γερμανική Τάφρος;
- Πού πηγαίνει η λυματολάσπη του βιολογικού καθαρισμού Λαμίας
- Πότε ο Δήμος ασχολήθηκε τελευταία φορά με τη Γερμανική Τάφρο και την αφόρητη μυρωδιά στο ύψος της Εθνικής Οδού κοντά στο SOULIS;
- Δεν μας ενδιαφέρει τελικά η σωτηρία του Μαλιακού;;


ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΣ
ΣΠΕΡΧΕΙΑΔΑΣ – ΜΑΚΡΑΚΩΜΗΣ

Κατασκευάστηκε πριν 15 περίπου χρόνια και δαπανήθηκαν πολλά χρήματα για την εποχή, από το Β ΚΠΣ. Η ελληνική ανεπάρκεια και η αδυναμία σωστού προγραμματισμού σε όλο του μεγαλείο. Να γίνουν οι βιολογικοί χωρίς να προβλέπεται τίποτα για τα δίκτυα αποχέτευσης, έτσι, γιατί κάποια συμφέροντα το επέβαλαν αυτό, ίσως εταιρείες που παρήγαγαν μηχανήματα και εξαρτήματα αντίστοιχα.

ΧΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΠΟΤΑΜΙΟΙ ΟΙΚΙΣΜΟΙ
Πολλοί είναι αυτοί που συνδέουν παράνομα την αποχέτευση με το δίκτυο ομβρίων και όλα αυτά καταλήγουν στο ποτάμι

Βυτιοφόρα αδειάζουν παράνομα στο ποτάμι

ΧΩΜΑΤΕΡΕΣ

ΣΠΕΡΧΕΙΑΔΑ-ΜΑΚΡΑΚΩΜΗ
<Ανακοίνωση>

ΛΙΑΝΟΚΛΑΔΙ
αποκατάσταση

Πολλές παράνομες χωματερές κατά μήκος της κοίτης, κυρίως από οικοδομικά μπάζα, υπολείμματα σφαγείων, κοπριές ζώων και συσκευασίες φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων

Ποια είναι τα παρατηρητέα:
- Δεν εφαρμόζεται η νομοθεσία
- Τα πρόστιμα της ΕΕ 34.000 ευρώ την ημέρα για κάθε ΧΑΔΑ
- Τεράστια η ρύπανση του ποταμού, των υπόγειων νερών, των χωραφιών κα τελικά του Μαλιακού Κόλπου. Οι ερασιτέχνες δύτες και οι ψαράδες μιλάνε για μια νεκρή θάλασσα …το τι βλέπουν τα μάτια τους

Απόβλητα από εκσκαφές και οικοδομές

Η λειτουργία μονάδων Εναλλακτικής Διαχείρισης των Αποβλήτων από εκσκαφές και κατεδαφίσεις και η διείσδυση προϊόντων ανακύκλωσης στην αγορά αδρανών υλικών θα συμβάλλει στην βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος.


ΦΥΤΟΦΑΡΜΑΚΑ
Ασύδοτη χρήση, χωρίς έλεγχο και χωρίς περίσκεψη για τα αποτελέσματα.

Λύση η στροφή στην βιολογική γεωργία
Σήμερα είναι ενταγμένοι περίπου 90 βιοκαλλιεργητές από τους 573 στη Φθιώτιδα, με κατά το πλείστον ελιές και μηδική

ΛΙΠΑΣΜΑΤΑ - νιτρορύπανση
Τώρα ο κ Νομάρχης προτείνει την ένταξη της κοιλάδας του Σπερχειού στο πρόγραμμα απονιτροποίησης για τους αγρότες

Τα στοιχεία του ΕΛΚΕΘΕ


ΚΑΤΑΠΑΤΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΠΑΡΑΠΟΤΑΜΙΟΥ ΔΑΣΟΥΣ
<Από ανακοίνωση του 2001 του Ομίλου Φίλων του Δάσους>

« Το κομμάτι από τη γέφυρα του Κωσταλέξη μέχρι το ύψος του πλατανόδασους των Μεξιατών είναι μια ιδιαίτερα όμορφη περιοχή, ακόμα κι αυτή την εποχή, πόσο μάλλον την άνοιξη και το καλοκαίρι.

Τυχεροί όσοι μπορούν και διαθέτουν λίγες ώρες σΆ αυτό το μέρος με τα άλογα του Ιππικού Ομίλου. Θα μπορούσε να το κάνουν πολλοί περιπατητές Λαμιώτες, κι όχι μόνο.

Η απόσταση από τη Λαμία είναι ελάχιστη. Η πρόσβαση πολύ εύκολη, αρκεί να γίνει λίγη περιποίηση του δρόμου. Απαραίτητη η διαμόρφωση των μονοπατιών με ελάχιστα χρήματα και μηχανήματα.

Δυστυχώς ακόμη και σήμερα, παρά τις επανειλημμένες καταγγελίες μας, συνεχίζουν κάποιοι «έξυπνοι» να ξεχερσώνουν το παραποτάμιο δάσος.

Είδαμε από κοντά αυτό το έγκλημα!

Οι καταπατητές με θράσος και εκμεταλλευόμενοι την ανοχή πιθανόν των δασικών και άλλων υπηρεσιών ξεχέρσωσαν τα τελευταία πέντε χρόνια πάνω από σαράντα στρέμματα δασικής βλάστησης από πλατάνια, ιτιές, λεύκες και ακακίες στη θέση «Βάρα» της γεωγραφικής έκτασης του Σταυρού.

Είδαμε να φυτεύουν μεγάλες ελιές δίπλα στο ανάχωμα, εκεί που μέχρι χθες ήταν δάσος.

Είδαμε κομμένους κορμούς πλατάνων και ακακιών.

Είδαμε καμένα δέντρα με τη γνωστή μέθοδο των γνωστών εμπρηστών καταπατητών.»

ΧΛΩΡΙΔΑ – ΠΑΝΙΔΑ: ΑΝΑΔΕΙΞΗ
Ένα που θα μπορούσε να γίνει αντικείμενο μελέτης και ανάδειξης, στα πλαίσια των νέων χρήσεων και της νέας αντίληψης για το ποτάμι, είναι η ανάδειξη του παραποτάμιου δάσους και η δυνατότητα επισκεψιμότητάς του.

Τα πανέμορφα πλατανοδάση, το πλατανόδασος των Μεξιατών, του Παλιουρίου και της Μάκρης με διαδρομές ποδηλάτου και περιπάτου, με χώρους αναψυχής κατά μήκος της όχθης του ποταμού, μπορούν να γίνουν χώροι επισκέψιμοι από όλους.

Επίσης επισκέψιμοι από σχολεία και περιβαλλοντικές ομάδες για παρατήρηση της πτηνοπανίδας και του νερού σε συνδυασμό και με την ύπαρξη του Ιππικού Ομίλου.

Δυστυχώς όμως αντί γιΆ αυτό, οι καταπατήσεις και οι εκχερσώσεις του παραποτάμιου δάσους συνεχίζονται, το παράνομο κυνήγι και η ρύπανση επίσης, με την ανοχή και την αδιαφορία των αρμοδίων υπηρεσιών.

- Παραποτάμιο δάσος και τα πλατανοδάση των Μεξιατών και της Μάκρης
- Χώροι αναψυχής & πεζοπορίας για τη Λαμία και την ευρύτερη περιοχή
- Διαδρομές ποδηλάτου
- Παρατήρησης της πτηνοπανίδας
- Ιππικός Όμιλος

ΑΜΜΟΛΗΨΙΕΣ
Ασωπός, πολύπαθο όνομα.
Προανάκριση διεξάγει το Αστυνομικό Τμήμα Λαμίας “προς διαπίστωση παρανόμων αμμοληψιών” στον Ασωπό ποταμό, που διέρχεται από τα Δημοτικά Διαμερίσματα Ηράκλειας και Δαμάστας του Δήμου Γοργοποτάμου, ύστερα από παραγγελία του κ Εισαγγελέα Πρωτοδικών Λαμίας.

ΠΑΡΑΝΟΜΟ ΚΥΝΗΓΙ

Ν τ ρ ο π ή
Ντροπή πρέπει να νοιώθουμε οι κάτοικοι της Φθιώτιδας για το έγκλημα που έγινε τούτες τις μέρες κι εμείς δεν κάναμε τίποτα για να το σταματήσουμε.
Τουλάχιστον 20.000 πουλιά, κυρίως τσίχλες, κοτσύφια, γερακότσιχλες, καλημάνες κ.α. υπολογίζουν απΆ το Δασαρχείο ότι σκοτώθηκαν απΆ τους κυνηγούς αυτές τις μέρες που το χιόνι κάλυψε τη Φθιώτιδα.
Δίπλα στα σπίτια μας, στα πάρκα, στις ελιές, στα τριφύλλια, στους δρόμους, παντού όπου προσπαθούσαν να βρουν λίγη τροφή και καταφύγιο τα δύστυχα πουλιά, έβρισκαν μπροστά τους οπλισμένους καραμπινοφόρους που τα εκτελούσαν εν ψυχρώ.
Τα καταστήματα ξεπούλησαν για πρώτη φορά όλα τα αποθέματα φυσιγγιών που διέθεταν, γέμισαν οι ελιές άδεια κουτιά και κάλυκες, γέμισε ο τόπος μας τόνους μολύβι για να δηλητηριάζει το χώμα μας και τα νερά για εκατοντάδες χρόνια.
Ντροπή στους κυνηγούς που εκτελούσαν πεινασμένα, ξεπαγιασμένα απΆ το κρύο πουλιά κι αυτό το έγκλημα το θεωρούν κυνήγι, «χόμπυ» και σπορ!
Ντροπή στην πολιτεία και σΆ όσους είχαν τη δυνατότητα να αποτρέψουν αυτό το έγκλημα και δεν το έκαναν, γιατί υπήρχε τέτοια δυνατότητα από την Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας. Με απόφαση του Περιφερειάρχη μπορούσε να απαγορευτεί το κυνήγι για κάποιες μέρες.
Ντροπή στα Μ.Μ.Ε. που αποσιώπησαν το έγκλημα ενώ τους έγιναν καταγγελίες. Φαίνεται τα δολοφονημένα κοτσύφια και τσίχλες, έστω και χιλιάδες, δεν «πουλάνε», δεν ανεβάζουν τηλεθέαση όπως τα παπαδοσκάνδαλα!
Ντροπή σΆ εκείνους που τους πλήγωνε αυτή η βαρβαρότητα και δεν κινήθηκαν όπως χρειαζόταν για να τη σταματήσουν.
Η παιδαγωγική ομάδα του Κ.Π.Ε. Υπάτης

NATURA 2000
GR 2440002 – pSCI
Η προστατευόμενη περιοχή της κοιλάδας και των εκβολών του Σπερχειού και του Μαλιακού Κόλπου καταλαμβάνει έκταση 340.000 στρεμμάτων, από το στόμιο του κόλπου έως τις πηγές του Σπερχειού, στον Τυμφρηστό.
Ο ποταμός και οι εκβολές του προσφέρουν ένα ιδανικό οικοσύστημα, όπου απαντούν προστατευόμενα είδη πτηνών και ψαριών. Η περιοχή έχει ενταχθεί στο δίκτυο περιοχών Natura 2000, ωστόσο, το πλαίσιο προστασίας της περιοχής δεν έχει ακόμα θεσμοθετηθεί.
Όποιος δεν θέλει να ζυμώσει, δέκα μέρες κοσκινίζει

«NATURA ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ – ΜΑΛΙΑΚΟΥ / ΠΡΑΣΙΝΗ
ΑΜΦΙΚΤΥΟΝΙΑ»
16-17 Απριλίου 2004 Συνεδριακός χώρος Ε.Β.Ε
(Λαµία Όθωνος 3)
Οι Natura δεν είναι περιοχές «σε γυάλινο κλουβί», στις οποίες απαγορεύεται η δόμηση, η καλλιέργεια, οι επιχειρηματικές δραστηριότητες. Απλά πρέπει να γνωρίζουμε τα στοιχεία της βιοποικιλότητας και να εκπονούμε σχέδια διαχείρισης, που να έχουν κοινωνική συναίνεση. Να αποκτά κάθε περιοχή έναν πυρήνα, που να τυχαίνει και της μεγαλύτερης προστασίας και περιφερειακές ζώνες στις οποίες να υπάρχει μια κλιμάκωση των δραστηριοτήτων.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα σε σχέση με τις προστατευόμενες περιοχές σήμερα είναι ότι η Πολιτεία δεν έχει ορίσει τι επιτρέπεται και τι απαγορεύεται σε κάθε περιοχή Οι περισσότερες Natura δεν έχουν οριοθετηθεί ούτε έχουν χωριστεί σε ζώνες, ώστε να οριστούν χρήσεις γης σε καθεμία από αυτές. Για την απουσία αυτού του απαραίτητου πλαισίου υπάρχει σαφής πολιτική ευθύνη.
Η ανακήρυξη μιας περιοχής ως Natura δεν συνεπάγεται προστασία. Σήμερα, οι Natura είναι ουσιαστικά ανοχύρωτες. Και είναι προφανές ότι δεν υπάρχει πολιτική βούληση για να οχυρωθούν.
Ποια είναι, λοιπόν, τα μέτρα που θα έπρεπε να λάβει η Πολιτεία για να προστατεύσει τους πιο σημαντικούς οικοτόπους της; Θα έπρεπε να προωθηθούν πολύ άμεσα οι ειδικές περιβαλλοντικές μελέτες για τις ζώνες και της χρήσης γης κάθε Natura, να τελειώνουμε επιτέλους με αυτήν την εκκρεμότητα. Να ξέρει ο καθένας πού επιτρέπεται τι Στη συνέχεια, θα έπρεπε βάσει των σχεδίων αυτών να ληφθούν μέτρα, σε συνεργασία με τους επιστήμονες και τις τοπικές κοινωνίες. Μέτρα που να έχουν την αποδοχή όλων, ώστε οι Natura να μην είναι ταμπού και να μην προκαλούν φόβο και αντιδράσεις.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ:
- Οριστικοποίηση του σχεδίου διαχείρισης, οριοθέτηση & θεσμοθέτηση, να οριστεί ο Φορέας Διαχείρισης και να προχωρήσει το Προεδρικό Διάταγμα θεσμοθέτησης της λειτουργίας του Προγράμματος NATURA 2000 για τη Λεκάνη του Σπερχειού

- Σωστή ενημέρωση των ενδιαφερομένων και ιδιαίτερα των αγροτών. Περιορισμός των φυτοφαρμάκων. Ανάδειξη της βιολογικής γεωργίας ως της σημαντικότερης δραστηριότητας της αγροτικής οικονομίας στην κοιλάδα

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ

Διανύουμε εποχές ισχνών αγελάδων σε ό,τι αφορά το νερό. Η προστασία και διαχείριση των υδατικών πόρων είναι πρώτιστο καθήκον όλων, και ιδιαίτερα των υπευθύνων φορέων.

Στα πλαίσια της Λεκάνης του Σπερχειού θα μπορούσε να λειτουργήσει ένας Φορέας Διαχείρισης Υδατικών Πόρων Λεκάνης Σπερχειού, με την ευθύνη της καταγραφής και παρακολούθησης όλων των σημείων υδροληψίας (γεωτρήσεις, πηγάδια, φυσικές πηγές), των επιφανειακών νερών και των υγροτόπων της περιοχής και με στόχο την βιώσιμη ήπια διαχείριση και την προστασία των αποθεμάτων.

Είναι ανάγκη να αλλάξουμε τον τρόπο διαχείρισης των νερών, να στραφούμε στην εξοικονόμηση και στην οικονομία.

Αυτό σημαίνει κυρίως εκσυγχρονισμό στην άρδευση με στροφή στα συστήματα στάγδην, με ευθύνη κυρίως της πολιτείας, αποφυγή των υδατοβόρων καλλιεργειών, αλλά και μικρές υδατοδεξαμενές, ίσως και κατά μήκος του ποταμού, για άρδευση και ενίσχυση του υπόγειου υδροφορέα, αφού πρώτα εξασφαλίσουμε την μη ρύπανση.

Να περιορίσουμε τις γεωτρήσεις και να αντιμετωπίσουμε το παράνομο των διανοίξεων. Η στροφή στην οικολογική βιολογική γεωργία, τα προϊόντα ποιότητας, οι μη υδατοβόρες καλλιέργειες σε συνδυασμό με τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων άρδευσης και ο περιορισμός των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων, είναι ίσως η προοπτική μιας βιώσιμης διαχείρισης της ευρύτερης περιοχής της Λεκάνης του Σπερχειού.

- Προστασία και διαχείριση των υδατικών πόρων
- Οδηγία 2000/60/ΕΕ για την προστασία των υδάτων
- Καταγραφή:
>των σημείων υδροληψίας (γεωτρήσεις, πηγάδια, φυσικές
πηγές)
>Των επιφανειακών νερών
>Των υγροτόπων

Πολλές γεωτρήσεις, αρκετές παράνομες


Τα πρώτα στοιχεία της ερημοποίησης
- Ανθήλη
- Γεωτρήσεις στα 200 μέτρα

Κωνσταντίνος Κοσμάς
Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Τομέας Εδαφολογίας και Γεωργικής Χημείας

Η ερημοποίηση θεωρείται σήμερα ως μια σημαντική απειλή υποβάθμισης της γης των Μεσογειακών χωρών. Περισσότερο από το ένα τρίτο του ελλαδικού χώρου βρίσκεται σε υψηλό κίνδυνο ερημοποίησης ή έχει ερημοποιηθεί. Η ερημοποίηση ως φυσική διεργασία είναι συνάρτηση πολλών παραγόντων (φυσικοί-περιβαλλοντικοί, ανθρωπογενείς) που δρουν είτε μεμονωμένα είτε αλληλεπιδρούν μεταξύ τους.
Η κυριότερη διεργασία ερημοποίησης είναι η διάβρωση των εδαφών, η οποία αποτελεί τον μεγαλύτερο κίνδυνο υποβάθμισης των λοφωδών περιοχών. Η διάβρωση επιφέρει δραστική μείωση του βάθους του εδάφους και συνεπώς του διαθέσιμου ύδατος για την ανάπτυξη των φυτών, της γονιμότητας και της παραγωγικότητας των εδαφών καθώς και της βλάστησης. Επίσης άλλες σημαντικές διεργασίες ερημοποίησης είναι η αλάτωση και αλκαλίωση των εδαφών που παρατηρείται ιδιαίτερα στις πεδινές παράκτιες περιοχές όπου συνοδεύεται με υπερεκμετάλλευση και υποβάθμιση των υπογείων υδάτων. Η ερημοποίηση εκτός από τις σημαντικότατες επιπτώσεις που έχει στο φυσικό περιβάλλον, επιδρά αρνητικά στην οικονομία και κοινωνία μίας περιοχής, αφού υποβαθμίζοντας τους φυσικούς πόρους, μειώνει την παραγωγικότητα ενός τόπου και κατΆ επέκταση το αγροτικό εισόδημα, προκαλώντας μετακινήσεις πληθυσμού σε άλλες περιοχές με περισσότερες δυνατότητες απασχόλησης. Ανάλογα με την ένταση δράσης των διεργασιών ερημοποίησης, η υποβάθμιση μπορεί να είναι αντιστρεπτή, δηλαδή να υπάρχει δυνατότητα ανάκαμψης, εάν μια ή περισσότερες από τις διεργασίες ερημοποίησης εξαλειφθούν, ή μη αντιστρεπτή εάν η υποβάθμιση είναι πολύ μεγάλη (μείωση βάθους εδάφους μεγαλύτερη από μια κρίσιμη τιμή). Η προστασία των φυσικών πόρων μίας περιοχής από την ερημοποίηση απαιτεί την μελέτη και λεπτομερή απογραφή όλων των παραγόντων που την προκαλούν και την λήψη των απαραιτήτων κατά περίπτωση τεχνικών και θεσμικών μέτρων για την ορθολογική διαχείριση και προστασία.


ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ – ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΝΕΣΗ

Πολλές είναι οι απειλές των παραποτάμιων περιοχών από τις κατά καιρούς πλημμύρες του Σπερχειού. Δεν ξεχνιέται εύκολα η πλημμύρα, που πριν μερικά χρόνια «πήρε» όλες τις γέφυρες. Συζητήσεις και μελέτες έχουν γίνει. Δυστυχώς δεν βγήκαν ιδιαίτερα συμπεράσματα, που θα οδηγούσαν σε λύση. Η φύση δεν συγκρατείται εύκολα, πόσο μάλλον όταν την βιάζεις, όπως παράδειγμα τα τελευταία Μεγάλα Έργα στην περιοχή του κάμπου και ιδιαίτερα αυτά της νέας χάραξης της γραμμής του ΟΣΕ με τις επεμβάσεις στην κοίτη του ποταμού. Οι επιστήμονες δασολόγοι τονίζουν με έμφαση ότι απαιτούνται έργα ορεινής υδρονομίας, μικρά φράγματα - αναβαθμοί και μικροί ταμιευτήρες νερού στα ψηλά για τη συγκράτηση των νερών και των φερτών και έργα για την προστασία των δασών στα πλευρά των χειμάρρων, έτσι ώστε να μειωθεί η δυναμική του νερού. Αλλιώς θα μιλάμε για σισύφεια αντιπλημμυρικά έργα, όπως αποδεικνύεται κάθε χρόνο, γιατί η κοίτη πάντα θα γεμίζει από φερτά και οι κίνδυνοι της πλημμύρας θα υπάρχουν.
Η φύση είχε προβλέψει και για την εκτόνωση των πλημμυρικών φαινομένων δημιούργησε το παραποτάμιο δάσος, εκατοντάδες μέτρα αριστερά και δεξιά του ποταμού, το οποίο δυστυχώς καταστράφηκε και είναι επόμενο, αυτή την πίεση του νερού να την δέχονται τώρα τα χωράφια, που αντικατέστησαν το δάσος.


- Έργα ορεινής υδρονομίας
- Μικροί ταμιευτήρες νερού
- Συγκράτηση των νερών και των φερτών – αναβαθμοί στους χειμάρους
- Προστασία των δασών στα ψηλά
Αλλιώς, «σισσύφια» έργα τα αντιπλημμυρικά, όπως αποδεικνύεται κάθε χρόνο





ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΕΣΗΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ
ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ

Παναγιώτης Στ. Στεφανίδης
Δασολόγος-Γεωλόγος
Επίκουρος Καθηγητής

Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων
Τμήμα Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Α.Π.Θ.

Το ιδιαίτερο μεσογειακό κλίμα της χώρας μας με την ανισοκατανομή των κατακρημνισμάτων στις διάφορες εποχές του έτους, το ξηρό και θερμό καλοκαίρι, αλλά και τις βροχές με μεγάλη ραγδαιότητα (καταιγίδες), προκαλεί προβλήματα λειψυδρίας αλλά και πλημμυρών.
Ασφαλώς το κυρίαρχο στοιχείο σε κάθε πλημμύρα είναι η μεγάλη ραγδαιότητα της βροχής (μεγάλο ύψος βροχής σε μικρό χρονικό διάστημα). Είναι όμως μόνο αυτό το αίτιο των πλημμυρικών φαινομένων που εκδηλώνονται στις πεδινές κυρίως περιοχές; Γιατί δεν αποδίδουν τα πεδινά αντιπλημμυρικά έργα εφόσον σχεδιάσθηκαν και εκτελέσθηκαν ώστε να διέρχεται δια μέσου αυτών η μέγιστη υδατοστερεοπαροχή;
…………………………………………………………………………………………………………………………………………
Από την μελέτη του μηχανισμού λειτουργίας των πλημμυρικών φαινομένων για κάθε μία από τις παραπάνω περιπτωσεις διαπιστώνουμε ότι τα αίτια των πλημμύρων είναι τα εξής:
- Η μερική ή ολική καταστροφή της δασικής βλάστησης στις λεκάνες απορροής των χειμαρρικών ρεμάτων, έτσι ώστε η εναπομένουσα δασική βλάστηση, να είναι ανεπαρκής για να ασκήσει τη μέγιστη υδρολογική και προστατευτική της επίδραση.
- Η ανεπάρκεια των τεχνικών έργων (γεφυρών κ.λ.π.) για την παροχέτευση της μέγιστης πλημμυρικής παροχής.
- Οι στενώσεις των κοιτων στην πεδινή διαδρομή των ρευμάτων, ιδιαίτερα όταν αυτές διέρχονται δια μέσου οικισμών. Οι παραπάνω στενώσεις προκαλούνται από επιχωματώσεις των κοιτών για την επέκταση παροχθίων οικοπέδων.
- Η εξαφάνιση της κοίτης χειμαρρικών ρευμάτων είτε λόγω επέκτασης γεωργικών καλλιεργειών είτε λόγω οικοπεδοποίησης.
- Η αποσπασματική εκτέλεση έργων σε μικρά τμήματα της πεδινής διαδρομής αντί να επιλύσει, επιτείνει το πλημμυρικό πρόβλημα.
- Η μετατροπή των ανοιχτών φυσικών αγωγών σε δρόμους, πλατείες κλπ. χωρίς να έχουν, οι κλειστοί πλέον αγωγοί, τις ανάλογες διαστάσεις για τη διοχέτευση μέσω αυτών της μέγιστης υδατοστερεοπαροχής.
- Οι απορρίψεις μπαζών, σκουπιδιών στις κοίτες των ρευμάτων.
- Η αύξηση του συντελεστή απορροής λόγω “τσιμεντοποίησης” μεγάλων τμημάτων των λεκανών απορροής, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα.
- Η στερεομεταφορά των χειμαρρικών ρευμάτων. Αυτόχθονα ή ετερόχθονα (ανθρωπογενή) υλικά, τα οποία προσχώνουν τις κοίτες τους, ιδιαίτερα ανάντη στενώσεων της κοίτης και των γεφυρών, με συνέπεια να μειώνεται στο ελάχιστο η παροχετευτικότητά τους.
- Στην έλλειψη σχεδιασμού και εκτέλεσης έργων ορεινής υδρονομίας, για την ομαλή απαγωγή της μέγιστης πλημμυρικής υδατοπαροχής και τον έλεγχο της στερεομεταφοράς.

Τα προτεινόμενα μέτρα για την αντιμετωπιση της πλημμυρογένεσης είναι η εκτέλεση Ορεινών Υδρονομικών Έργων. Πρόκειται για ένα σύστημα τεχνικών, φυτοτεχνικών και αγροτεχνικών έργων, έτσι ώστε να αποτραπεί η διάβρωση των εδαφών και η μεταφορά των υλικών δια μέσου των κοιτών. Τα έργα αυτά είναι: φράγματα στερέωσης της κοίτης (κατά το σύστημα της κλίσης αντιστάθμισης), φράγματα συγκράτησης φερτών υλικών, φράγματα διαλογής, ειδικά φράγματα μείωσης της πλημμυρικής αιχμής, δεξαμενές αποθέσεως φερτών υλικών κ.ά.
Για να αποδίδουν στη χώρα μας τα πεδινά αντιπλημμυρικά έργα θα πρέπει να εκτελεσθούν έργα ορεινής υδρονομίας διαφορετικά είναι καταδικασμένα σε καταστροφή.






ΤΟ ΔΕΛΤΑ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ
Περιοχή Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης – χώρος επισκέψιμος

Το Δέλτα του Σπερχειού είναι μια ξεχωριστή προστατευόμενη περιοχή με ιδιαίτερα οικολογικά χαρακτηριστικά. Το σημαντικότερο στοιχείο της είναι ότι φιλοξενεί πολλά είδη πουλιών, ιδιαίτερα αποδημητικών κατά τη χειμερινή περίοδο. ΓιΆ αυτό και έχει ενταχθεί σε μια σειρά σημαντικών διεθνών συμβάσεων, οδηγιών και προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και έχει ανακηρυχθεί ως καταφύγιο άγριας ζωής.

Η χώρα μας έχει αναλάβει αυξημένες δεσμεύσεις και υποχρεώσεις για την προστασία και την ορθολογική διαχείριση των εκβολών του Σπερχειού και του Υγροτόπου του Μαλιακού, για την αποφυγή δραστηριοτήτων και επεμβάσεων, που ενδεχόμενα να έχουν αρνητικές επιπτώσεις

Όμως οι εμπειρίες μας λένε το αντίθετο. Οι αρμόδιες υπηρεσίες και φορείς σφυρίζουν αδιάφορα μπροστά στην κακοδιαχείριση που υφίσταται η περιοχή. Αντί να είναι περιοχή Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και χώρος επισκέψιμος, ιδιαίτερα για τα σχολεία και τους μαθητές, είναι περιοχή παράνομου κυνηγίου και παράνομης αλιείας. Το ανεξέλεγκτο και πολλές φορές παράνομο κυνήγι σε όλο το μήκος της κοιλάδας του Σπερχειού, μέχρι τις εκβολές του, είναι μια μόνιμη γάγγραινα.

ΤΑ ΕΡΓΑ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΑΞΟΝΩΝ (ΠΑΘΕ, Ε65 και ΕΡΓΟΣΕ)

Στην κοιλάδα του Σπερχειού κατασκευάζονται οι δύο οδικοί άξονες (ΠΑΘΕ και Ε65) και η νέα Σιδηροδρομική Γραμμή Υψηλών Ταχυτήτων(ΣΓΥΤ). Τέμνονται και οι τρεις στο ύψος περίπου της Αλαμάνας και στη συνέχεια, ο μεν ΠΑΘΕ ακολουθεί τη γνωστή διαδρομή προς βορά, η Σιδηροδρομική Γραμμή κατευθύνεται στο ΣΣ Λιανοκλαδίου, αφού διασχίσει τον κάμπο, και ο Ε65 έχει μελετηθεί να διασχίσει επίσης τον κάμπο του Σπερχειού τέμνοντας τον ποταμό σε κάποια σημεία (δεν έχει οριστικοποιηθεί η χάραξη…).

Έχουμε δηλαδή μια ουσιαστική απαξίωση της παραγωγικότατης κοιλάδας του Σπερχειού και μια περιβαλλοντική υποβάθμιση της περιοχής, (προτεινόμενη περιοχή στο Δίκτυο NATURA 2000), και μια πλήρη ανατροπή της σημερινής εικόνας.

Το ερώτημα που τίθεται βέβαια σήμερα είναι, αν μπορούμε να κάνουμε κάτι σε σχέση με τον Ε65. Αυτό το τμήμα δεν ξεκίνησε ακόμα. Αν υπάρχει άλλη λύση για τη χάραξη του αυτοκινητόδρομου (πχ να περάσει βόρεια της Λαμίας με σήραγγες και κοιλαδογέφυρες, να παρακάμψει δηλαδή την πόλη και να αποφευχθεί όλη αυτή τη αναστάτωση της κοιλάδας).

Ελπίζουμε να μην είναι τα συμφέροντα αυτά που οδηγούν στη συγκεκριμένη χάραξη, η οποία προβλέπεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στο οικοσύστημα του ποταμού και όχι μόνο.


ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ και ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ


Μας καλούν να κλείσουμε τα μάτια
Εμείς λέμε ΟΧΙ!
Ακούστηκε σε συζήτηση σε τοπικό κανάλι, και μάλιστα από ανθρώπους που έχουν ευθύνες για τα περιβαλλοντικά θέματα του νομού, ότι οι οικολόγοι είναι υπερβολικοί και ότι γενικά πρέπει να είμαστε πιο ανεκτικοί, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις καταγγελίες μας για τον Σπερχειό. Τονίστηκε δε, με έμφαση, ότι δεν πρόκειται να οδηγηθεί σε κλείσιμο καμιά επιχείρηση με αφορμή τις περιβαλλοντικές καταγγελίες.

Το οικολογικό κίνημα έχει την υποχρέωση, αν όχι το δικαίωμα, να ασκεί κριτική στους φορείς της εξουσίας, τους εξουσιοδοτημένους από την πολιτεία να προστατεύουν το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Τονίζουμε ότι πρώτοι εμείς δεν θέλουμε να κλείσει καμιά επιχείρηση. Θα είμαστε όμως αυστηροί και σκληροί σε θέματα που αφορούν την εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας και των Ευρωπαϊκών Οδηγιών. Η ανοχή απέναντι σε ιδιώτες, αλλά και σε αρμόδιες υπηρεσίες και δήμους, που δεν εφαρμόζουν και δεν σέβονται την περιβαλλοντική νομοθεσία, δεν έχει καμιά θέση στη σημερινή αντίληψη για την βιώσιμη αειφορική ανάπτυξη. Οι νόμοι έχουν την ίδια ισχύ για όλους. Αν κάποιοι θεωρούν ότι δεν πρέπει να εφαρμόζονται, πρέπει να μας το ξεκαθαρίσουν. Μήπως θέλουν μια νομοθεσία «λάστιχο», που να εφαρμόζεται κατά περίπτωση; Αυτή την νομοθεσία θέλουν;

Οι μηχανισμοί και οι υπηρεσίες ελέγχου, που λειτουργούν οργανωμένα και με δημιουργικό τρόπο και σύμφωνα με τους νόμους, δεν είναι «μπαμπούλας». Ο έλεγχος έχει τον χαρακτήρα της πρόληψης. Σε συνεργασία οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με τους επιχειρηματίες και τους άλλους ιδιώτες, επιδιώκουν να βρουν λύσεις σε όφελος του περιβάλλοντος. Η δε Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση καλείται και να συμμετάσχει στο συνολικό οικονομικό κόστος, με το δικό της μοναδικό τρόπο, εφόσον πρόκειται για θέματα που αφορούν ευρύτερα την περιοχή. Παράδειγμα, τα απόβλητα των ελαιοτριβείων, τα αστικά απόβλητα, οι παράνομες χωματερές, η ενημέρωση των αγροτών για τα φυτοφάρμακα, ο έλεγχος των γεωτρήσεων κά. Με το να τα κρύβουμε όλα αυτά «κάτω από το χαλί» και να κλείνουμε τα μάτια, δημιουργούμε περισσότερα προβλήματα και φυσικά υπονομεύουμε το περιβάλλον! Σε αντίθετη περίπτωση η αποκατάσταση, αν δεν μιλάμε για ανεπίστρεπτες καταστάσεις, είναι δαπανηρότατη και αβέβαιη.

Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τον Σπερχειό και την κοιλάδα του, τονίζουμε ότι όλοι καλούμαστε να διαχειριστούμε το ΝΕΡΟ, ένα πολύτιμο αγαθό που είναι σε ανεπάρκεια. Ο Σπερχειός είναι το ανεκτίμητο δώρο της φύσης για την περιοχή μας και πηγή πλούτου. Συγκεντρώνει όμως όλα τα χαρακτηριστικά μιας περιβαλλοντικής αυθαιρεσίας. Η ρύπανση, η σπατάλη και η κακή διαχείριση του νερού, η μόλυνση του υπόγειου υδροφορέα της κοιλάδας, η καταστροφή της βιοποικιλότητας, το παράνομο κυνήγι, τα νεκρά ψάρια, οι καταπατήσεις και εκχερσώσεις του παραποτάμιου δάσους, είναι μερικά χαρακτηριστικά αυτής της αυθαιρεσίας. Κάποιοι έχουν ευθύνες γιΆ αυτά. Κάποιοι δεν σέβονται τους νόμους. Κάποιοι δεν κάνουν τους ελέγχους. Θα κλείσουμε τα μάτια; Εμείς λέμε ΟΧΙ!
Στέφανος Σταμέλλος
http://www.e-ecology.gr
http://sperxeios.blogspot.com


- Είναι ανάγκη η δημιουργία Συλλόγου Φίλων Σπερχειού
- Η ιδιαίτερη διαχείριση των εκβολών και του Δέλτα του Μαλιακού

12 Ιουν 2009

3ήμερες εκδηλώσεις Περιβαλλοντικής Ευαισθητοποίησης για την προστασία του Σπερχειού

ΟΜΙΛΟΣ ΕΝΕΡΓΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΔΥΤΙΚΗΣ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
(Ο.Ε.Π.ΔΥ.Φ)

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

θέμα: Περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση για την προστασία του Σπερχειού

Ο Όμιλος Ενεργών Πολιτών Δυτικής Φθιώτιδας, μαζί με πολλούς άλλους φορείς συνδιοργανώνει τριήμερο εκδηλώσεων στις όχθες του ποταμού, 12-13-14 Ιουνίου 09 στο Πλατανόδασος στο Καστρί Δυτικής Φθιώτιδας, στα πλαίσια της περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης για την προστασία του Σπερχειού και κατ’ επέκταση του Μαλιακού κόλπου με τίτλο:

«Σπερχειός, ένας θεός σε κίνδυνο»

Η τοπική κοινωνία κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την μόλυνση της Γης, νερού, αέρα με άμεση επίπτωση και στον άνθρωπο.

Ο Σπερχειός βρίσκεται σε μια δύσκολη περίοδο της μακραίωνης ιστορίας του. Το ιστορικό ποτάμι της Ελλάδας, που στο παρελθόν Θεοποιήθηκε για προσφορά του και την μεγάλη σημασία του κινδυνεύει., Κατάντησε σκουπιδότοπος εξαιτίας των παράνομων χωματερών που λειτουργούν στην κοίτη και τις όχθες του. Τα απόβλητα παρασύρονται από τα νερά του και έτσι ρυπαίνουν και καταστρέφουν τον Μαλιακό κόλπο. Το οικοσύστημα της κοιλάδας απειλείται από αλόγιστες ανθρώπινες πράξεις.

Η λαθροθηρία, τα φυτοφάρμακα, οι παράνομες αμμοληψίες, η υλοτομία πληγώνουν το περιβάλλον της κοιλάδας το υποβαθμίζουν, το συρρικνώνουν, το οδηγούν στον αφανισμό.
Γνωρίζω, ότι οι λανθασμένες επιλογές καταστρέφουν το περιβάλλον.
Αγαπώ, την φύση παίρνω μέρος στη λύση
Συμμετέχω, και αγκαλιάζω την πρωτοβουλία των Ενεργών Πολιτών
Ενεργώ, για ένα καθαρότερο, ομορφότερο και υγιές περιβάλλον.
Ενδεικτικά οι εκδηλώσεις θα ξεκινήσουν την Παρασκευή 12/06/09 το πρωί με δράσεις του Κ.Π.Ε. Υπάτης. Μαθητές των Δημοτικών σχολείων της Δυτικής Φθιώτιδας και της κοιλάδας του Σπερχειού θα περιηγηθούν στο ποτάμι και θα ενημερωθούν.

Τα Απογεύματα της Παρασκευής 12/06 και του Σαββάτου 13/06 θα πραγματοποιηθούν ομιλίες -διαλέξεις για τον Σπερχειό και το περιβάλλον με συζήτηση για την σημασία του, και τις δυνατότητες ανάπτυξης που προσφέρει, τα προβλήματα που αντιμετωπίζει και την ανάγκη προστασίας του.

Το Σάββατο το πρωί δραστηριότητες και τουρνουά σκάκι.
Τα βράδια της Παρασκευής 12/06 και του Σαββάτου 13/06 θα καλυφτούν με μουσικά καλλιτεχνικά σχήματα.
Την Κυριακή 14/06/09 Ιουνίου με χορωδίες και χορευτικά συγκροτήματα παραδοσιακών χορών.

Ανάμεσα σε αυτές τις εκδηλώσεις , παράλληλα θα λειτουργούν και πολλές άλλες που αναλυτικά θα διαβάσετε στο πρόγραμμα μας. (προβολές, εκθέσεις βιβλίων, προϊόντων, ιππασία, ποδήλατα, εικαστικά εργαστήρια κ.α.)

Διοργάνωση: Όµιλος Ενεργών Πολιτών Δυτικής Φθιώτιδας / www.oepdyf.gr / info@oepdyf.gr
Συνδιοργάνωση: K.Π.Ε. Υπάτης / Mαλιακός SOS / Όµιλος Φίλων του Δάσους / Οµοσπονδία Συλλόγων Φθιώτιδας / Σκακιστικός Όµιλος Λαµίας

Συµµετοχές: Μουσικά Σύνολα: Δηµοτικό Ωδείο Λαµίας, Μουσικό Σχολείο Λαµίας, Ρεμπέτικη Κοµπανία, Αντίπερα Όχθη, Alma Libre, Έντεχνο Σχήµα, Ρεµπέτικη Τετράς,
Χορευτικά Συγκροτήµατα: Σπερχειάδας, Λ. Υπάτης, Καστρίου, Βίτολης, Καλυβίων, Ροδίτσας, Αµφιθέας, Κρητικών.
Χορωδίες: Ευρωπαϊκή Μ.Σ., Δ.Ω.Λ. και Σπερχειάδας.

Δραστηριότητες: Ιππικός Όµιλος Λαµίας, Εικαστικά Εργαστήρια, Εκπαιδευτικοί & Περιβαλλοντικές Οµάδες µαθητών 1βάθµ. & 2βάθµ. εκπαίδευσης, Οξυγόνο, Νature In Action, Μ.Κ.Ο. Σόλων.

Η είσοδος για όλες τις εκδηλώσεις είναι ελεύθερη.
Παρακαλούμε και την δική σας συμμετοχή και υποστήριξη στο επικοινωνιακό μέρος των εκδηλώσεων.

«Πάρε μέρος στη λύση για την Περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση για την προστασία του Σπερχειού»


Με εκτίμηση
Ο πρόεδρος του Ο.Ε.Π.ΔΥ.Φ.

Κοντογιάννης Νικόλαος


Τηλέφωνα επικοινωνίας: Κοντογιάννης Νίκος 22310 27642 - 6973-535182,
ΚαρανΖούνης Δημήτρης 22310 22228 - 6972 500984
Δ/νση: Πτελέα Δυτικής Φθ/δας www.oepdyf.gr email: info@oepdyf.gr

6 Απρ 2009

Ο ΜΑΛΙΑΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ ΑΡΓΟΠΕΘΑΙΝΕΙ. ΘΕΛΟΥΜΕ ΤΗ ΒΟΗΘΕΙΑ ΟΛΩΝ. Ο Μαλιακός εκπέμπει S.O.S!!

Η κατάσταση του Μαλιακού σήμερα είναι εκρηκτική. Έχει συγκεντρώσει τόση και τέτοια ρύπανση, που δυστυχώς οδηγείται σε θάνατο. Ο Μαλιακός αργοπεθαίνει και οι τεράστιες ποσότητες νεκρών ψαριών αυτών των ημερών είναι ένα από τα δείγματα. Δυστυχώς έχουν προηγηθεί κι άλλες εικόνες, τις οποίες κάποιοι τις έκρυψαν. Ψάρια παραμορφωμένα με εμφανή σημάδια μολυσματικής κατάστασης, ένας βυθός χωρίς ζωή... Τίποτα δεν γίνεται «χωρίς αιτία». Εργοστάσια, ελαιοτριβεία, αστικά λύματα, μεγάλες ποσότητες φυτοφαρμάκων, κτηνοτροφικές μονάδες και σκουπίδια "πάσης φύσεως" συνθέτουν το εκκρηκτικό μίγμα της ρύπανσης του κόλπου. Στο μεταξύ ο Μαλιακός μαζί με τον Αμβρακικό αποτελούν τους δύο καλύτερους ιχθυογεννητικούς σταθμούς της παράκτιας Ελλάδας. Αυτή την εποχή τα ψάρια αρχίζουν και μπαίνουν στον κόλπο να γεννήσουν. Ό,τι μπαίνει στον κόλπο, πεθαίνει!!!

Η σημαντικότερη βέβαια αιτία είναι η έλλειψη αξιόπιστου και αποτελεσματικού ελεγκτικού μηχανισμού από μέρους των αρμοδίων φορέων και υπηρεσιών, που να μπορεί έγκαιρα να εντοπίσει τις εστίες ρύπανσης και να τις απομονώσει. Το πρόβλημα είναι οικολογικό - περιβαλλοντικό αλλά και οικονομικό - κοινωνικό για την ευρύτερη περιοχή της παράκτιας ζώνης της Φθιώτιδας, είναι και θέμα υγείας. Ψαράδες και καταναλωτές από τη μια, αλλά και επαγγελματίες και κάθε είδους τουριστικές επιχειρήσεις είναι σε πλήρη απόγνωση. Ποιος διασφαλίζει την υγεία των πολιτών;

Νοιώθουμε την αδυναμία της φροντίδας και της άμεσης και αποφασιστικής αντιμετώπισης του προβλήματος σήμερα από μέρους των υπηρεσιών της πολιτείας. Οι καθησυχαστικοί τόνοι χωρίς την παρουσία των επιστημόνων, των ερευνητών, των ιστιτούτων, των πανεπιστημίων και χωρίς την έγκυρη ενημέρωση όλων μας, μας οδηγούν σε μεγαλύτερη απόγνωση.

Νοιώθουμε την ανάγκη να απευθυνθούμε σ' ολόκληρη την επιστημονική κοινότητα, στις οργανώσεις με το ανάλογο επιστημονικό δυναμικό, στα ινστιτούτα και σε κάθε φορέα που θα μπορούσε να βοηθήσει, να επιστρατευτούν τώρα για τη σωτηρία του Μαλιακού. Ο Μαλιακός σας χρειάζεται

30 Μαρ 2009

Ο κ Ζαμπετάκης για τη ρύπανση του Σπερχειού και του Μαλιακού, το θάνατο των ψαριών

Η περιβαλλοντική αλήθεια του κ. Σουφλιά

του Ιωάννη Ζαμπετάκη (izabet@chem.uoa.gr)
Επίκουρου Καθηγητή Χημείας Τροφίμων και Lead Auditor
Tμήμα Χημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών

Με μεγάλη έκπληξη διάβασα την επιστολή του κ. Γ.Α. Σουφλιά στο Βήμα (29.3.2009) σχετικά με τα πεπραγμένα του στο υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ του οποίου ηγείται από τις 7.3.2004.

Οι παρακάτω γραμμές ας αναγνωστούν έχοντας υπόψη μας το εξής: η προσωπική πορεία του καθενός μας στο μετερίζι που ετάχθη έχει κάποια προιστορία και ανάλογη αξιοπιστία. Πόσο αξιόπιστος θεματοφύλακας επί των δημοσίων έργων μπορεί να είναι ένας Υπουργός όταν μέρος του σπιτιού του δεν είχε την απαιτούμενη από τον Νόμο οικοδομική άδεια; Πόσο ανιδιοτελείς μπορεί να είναι οι δηλώσεις ενός δημόσιου άνδρα που μάχεται το ΣτΕ επί σειρά ετών για την εκτροπή του Αχελώου ή πόσο ειλικρινής μπορεί να είναι όταν σκόπευε να διορίσει επιθεωρητές περιβάλλοντος στην Ειδική Υπηρεσία Επιθεωρητών Περιβάλλοντος (ΕΥΕΠ) εκτός διαδικασιών ΑΣΕΠ;

Στο επιστημονικό συνέδριο «Τρόφιμα και Περιβάλλον» που έγινε στις 13 και 14 Φεβρουαρίου 2009 στο Ευγενίδειο Ίδρυμα, ο κ. Π. Καρλής (επιθεωρητής της ΕΥΕΠ) ανέλυσε το έργο της ΕΥΕΠ από την 1.1.2004, ημέρα ίδρυσης της εν λόγω υπηρεσίας. Σε μια πρώτη ανάγνωση, το έργο της ΕΥΕΠ είναι πραγματικά αξιόλογο και τεράστιο αφού μέχρι 31.12.2003 δεν υπήρχε ΕΥΕΠ…

Σε μια δεύτερη ανάγνωση όμως, η πραγματικότητα δεν είναι όπως αυτή που δηλώνει ο κ. Σουφλιάς στην επιστολή του στο ΒΗΜΑ ή όπως εκείνη που περιέγραψε ο κ. Καρλής στο συνέδριο. Ο κ. Υπουργός σημειώνει στην επιστολή του στο ΒΗΜΑ σχετικά με την «δράση υπέρ του περιβάλλοντος» ότι «διενεργούνται αυστηροί περιβαλλοντικοί έλεγχοι, με την αποτελεσματική λειτουργία των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος. Προχωρήσαμε σε περισσότερους από 900 ελέγχους σε βιομηχανίες και επιβάλαμε πρόστιμα περίπου 18 εκατ. ευρώ στους παραβάτες». Αληθές! Η ΕΥΕΠ έχει κάνει εκατοντάδες ελέγχους από 1.1.2004 αλλά με αμφίβολα χειροπιαστά αποτελέσματα!

Ο ρυπαίνων καλείται να πληρώσει αλλά ακόμα και αν ακόμα (και όταν) πληρώσει, ποιος μας βεβαιώνει ότι θα σταματήσει να ρυπαίνει; Τα ποτάμια της χώρας (π.χ. Λούρος, Άραχθος και Σπερχειός) είναι απλές επαναλήψεις της εγκληματικής αμέλειας που έχει δείξει η πολιτεία στην διαχείριση των αποβλήτων, που έχουν μάλιστα την μορφή του copy-paste χωρίς να αλλάζουμε ούτε μία λέξη, ούτε μια τελεία.

Με άλλα λόγια, έχουμε κακόγουστες επαναλήψεις της ιστορίας του Ασωπού, αυτής της «αισώπειας ιστορίας», στη θάλασσα αυτή τη φορά. Στον μεν Ασωπό ποταμό πολλές βιομηχανίες απορρίπτουν τα λύματά τους χωρίς καμία βιολογική επεξεργασία και έτσι ρυπαίνουν το νερό με κοκτέηλ βαρέων μετάλλων, ενώ στον Αμβρακικό και στον Μαλιακό κόλπο τα λύματα των παραπλεύρων βιομηχανιών είναι πλούσια σε μικροοργανισμούς με μεγάλες απαιτήσεις σε οξυγόνο. Οι μικροοργανισμοί αυτοί βρίσκονται σε λύματα τα οποία είναι πλούσια σε οργανικές ενώσεις και άρα έχουν τις ιδανικές συνθήκες για να πολλαπλασιασθούν. Αυτός ο πολλαπλασιασμός τους όμως χρειάζεται οξυγόνο και έτσι δημιουργείται έλλειμμα οξυγόνου για τους υπόλοιπους οργανισμούς των θαλασσίων κόλπων. Το φαινόμενο αυτό έλαβε χώρα πέρσι τον Φεβρουάριο στον Αμβρακικό όπου πέθαναν 1.000.000 κιλά ψάρια και την περασμένη εβδομάδα στον Μαλιακό όπου και εκεί είχαμε τον θάνατο δεκάδων τόνων ψαριών. Για να πεθαίνουν όμως τα ψάρια τόσο μαζικά, κάτι παράνομο γίνεται…Κάτι που ίσως διαφεύγει της ΕΥΕΠ και του πολιτικού της προϊσταμένου, κ. Σουφλιά.

Αυτό το κάτι ίσως να σχετίζεται με την ανύπαρκτη διαχείριση αποβλήτων που έχουμε ως χώρα. Είναι πραγματικά λυπηρό να σκοτώνουμε ψάρια και το μεροκάματο των ψαράδων προσποιούμενοι διάφορα ψευδο-επιστημονικά αίτια. Το πραγματικό αίτιο του προβλήματος είναι τούτο: από 1.1.2009, θα έπρεπε να είχαμε σταματήσει σε εθνικό επίπεδο την λειτουργία όλων των ανοιχτών χωματερών αλλά ακόμα και σήμερα, εκατοντάδες τέτοιες χωματερές λειτουργούν παράνομα! Μάλιστα ο κ. Καρλής ήταν αποκαλυπτικός στην ομιλία του στο προαναφερθέν συνέδριο. Σε ερώτηση του γράφοντα σχετικά με τις χωματερές της χώρας, δήλωσε ότι «οι χωματερές είναι ευθύνη του Υπ. Εσωτερικών από 1.1.2009 και συνεπώς η ΕΥΕΠ δεν τις ελέγχει». Άρα, ο καθένας μας μπορεί ελεύθερα και ανέλεγκτα να πετά όπου θέλει ότι θέλει. Πώς να μην πεθάνουν τα ψάρια; Πώς να μην μολυνθεί ο υπόγειος υδροφόρος ορίζοντας;

Η ΕΕ και ο Επίτροπος Περιβάλλοντος, κ. Δήμας, μήπως θα πρέπει να επέμβουν άμεσα στο θέμα τούτο πριν δολοφονηθούν όλα τα αποθέματα αλιείας της χώρας μας; Διότι είναι φανερό ότι «η δράση υπέρ του περιβάλλοντος» από τον κ. Σουφλιά μάλλον δεν είναι αρκετά αποτελεσματική για την πραγματική προστασία της γεωργίας και της αλιείας της Ελλάδας.

22 Δεκ 2008

Έρευνα του ΕΛΚΕΘΕ
για την οικολογική ποιότητα των νερών του Σπερχειού

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΘΑΛΑΣΣΙΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ
ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ ΥΔΑΤΩΝ

Δρ. Χατζηνικολάου Γιώργος
Τηλ. 22910 76395

Έρευνα

στο πλαίσιο του προγράμματος: «Ανάπτυξη δικτύων και παρακολούθηση ποιότητας των επιφανειακών εσωτερικών, των μεταβατικών και των παράκτιων υδάτων της χώρας - Αξιολόγηση/ταξινόμηση της οικολογικής τους κατάστασης»

Χρηματοδότης: Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων του ΥΠΕΧΩΔΕ.
Χρόνος Υλοποίησης: Απρίλιος 2008 – Απρίλιος 2009.

Τα σημεία δειγματοληψίας της οικολογικής ποιότητας κατά τα έτη 2007 και 2008 στη λεκάνη απορροής του Σπερχειού είναι:
GORGOPOTAMOS
LAMIA
AS_SPER
SPERCHIOS_DW
RODITSA

Σύμφωνα με την Οδηγία 2000/60/ΕΚ, που ενσωματώθηκε στην Ελληνική νομοθεσία με το νόμο 3199/2003 και το ΠΔ 51/2007, μέχρι το 2015 η Ελλάδα έχει την υποχρέωση όλα τα ποτάμια της να βρίσκονται σε τουλάχιστον καλή οικολογική ποιότητα. Η Οδηγία θέτει ως βασική προϋπόθεση την παρακολούθηση των ποταμών, που αφορά στα υδρομορφολογικά, φυσικοχημικά και βιολογικά στοιχεία (ψάρια, μακροασπόνδυλα, φυτά, διάτομα). Όλα τα κράτη μέλη υποχρεώνονται να αναφέρουν την κατάσταση, που βρίσκονται τα ποτάμια τους σε πενταβάθμια κλίμακα (άριστη, καλή, μέτρια, φτωχή, κακή ποιότητα). Για όσα τμήματα ποταμών δεν βρίσκονται σε καλή ή άριστη κατάσταση πρέπει να ληφθούν –παράλληλα με την παρακολούθηση- διαχειριστικά μέτρα, έτσι ώστε να επιτευχθεί η άρση των περιοριστικών παραγόντων και να πραγματοποιηθεί ο στόχος μέχρι το 2015.

Στο παρόν δελτίο εξετάζονται στον ποταμό Σπερχειό η οικολογική ποιότητα του νερού που στηρίζεται στα βενθικά μακροασπόνδυλα και η φυσικοχημική κατάσταση, τα θρεπτικά και η σύσταση του υποστρώματος. Η οικολογική ποιότητα στηρίζεται στον δείκτη βενθικών μακροασπονδύλων (Hellenic Evaluation System) (Artemiadou & Lazaridou, 2005) και στην συμπλήρωσή του για τα ενδιαιτήματα (Chatzinikolaou et al., 2006). Τα φυσικοχημικά και τα θρεπτικά, καθώς δεν υπάρχει κάποιος δείκτης για τα ελληνικά ποτάμια, κρίνονται βάση των ανώτερων επιτρεπτών ορίων που υπάρχουν στην ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Η δειγματοληψία βενθικών μακροασπονδύλων έγινε με τη μέθοδο σάρωσης με απόχη για 3 λεπτά

Αποτελέσματα μετρήσεων. Οι δειγματοληψίες έγιναν κατά τη περίοδο χαμηλής ροής το 2007 και το 2008. Σε αυτή την περίοδο το μεγαλύτερο μέρος του Σπερχειού δεν είχε επιφανειακή ροή.

Ο σταθμός GORGOPOTAMOS

Στον σταθμό “GORGOPOTAMOS”, δεν υπήρχε κάποια σταθερή πηγή ρύπανσης. Το μόνο πρόβλημα αφορούσε την ύπαρξη λάσπης σε ελάχιστους θύλακες του υποστρώματος που προέρχονταν από προηγούμενες κατασκευαστικές εργασίες στο ανάντη. Ωστόσο, το πρόβλημα αυτό δεν φαίνεται να επηρεάζει την οικολογική ποιότητα του νερού, που βρέθηκε καλή. Ούτε τα βενθικά μακροασπόνδυλα βρέθηκαν σε κατώτερη της καλής κατάστασης και στα 2 δείγματα που λήφθησαν (2007 και 2008), αλλά ούτε και τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά του νερού υπερβήκαν τα όρια.

Ο σταθμός LAMIA


Ο σταθμός “LAMIA” βρίσκεται στο κατάντη της γέφυρας που ενώνει τη Λαμία με το χωριό Γοργοπόταμος. Η οικολογική ποιότητα από τα βενθικά μακροασπόνδυλα βρέθηκε μέτρια, αν και τα φυσικοχημικά χαρακτηριστικά του νερού δεν υπερβήκαν τα όρια. Προφανώς η θέση δέχθηκε σημαντικά ρυπαντικά φορτία κατά το αμέσως προηγούμενο χρονικό διάστημα ή υπάρχουν ρύποι (βαρέα μέταλλα, φυτοφάρμακα) που δεν ελέγχθηκαν.

Ο σταθμός ASO_SPER


Ανάντη του σταθμού “ASO_SPER” που βρίσκεται σε κανάλι παράλληλο με τον παραπόταμο Ασωπό του Σπερχειού, βρίσκεται μονάδα χαρτοβιομηχανίας που αφήνει τα λύματα της στο κανάλι. Μέσω του καναλιού τα λύματα σε 100 μέτρα φτάνουν στο ποτάμι. Στον κανονικό παραπόταμο το καλοκαίρι δεν υπάρχει επιφανειακή ροή, γιατί το νερό εκτρέπεται προς το συγκεκριμένο κανάλι, που χρησιμοποιείται από τη χαρτοβιομηχανία. Η οικολογική ποιότητα βρέθηκε φτωχή, κάτι που συνάδει και με τις φυσικοχημικές παράμετρους. Ειδικά για το διαλυμένο οξυγόνο, η τιμή κορεσμού ήταν η χαμηλότερη που μετρήθηκε στον Σπερχειό. Η εικόνα συμπληρώνεται με την ανώμαλη κατάσταση του υποστρώματος, που σχολιάζεται παρακάτω.

Ο σταθμός SPERCHIOS_DW

Ο σταθμός “SPERCHIOS_DW”, στη παλιά κοίτη του Σπερχειού, βρίσκεται κατάντη της γέφυρας του ΠΑΘΕ. Το νερό επανέρχεται στην επιφάνεια μετά από τα εκτεταμένα, πρόσφατα αντιδιαβρωτικά έργα της γέφυρας. Τα έργα αυτά είναι για την ενίσχυση της κοίτης και των όχθεων του Σπερχειού με συρματόπλεχτα δέματα ογκόλιθων. Η ποιότητα του νερού βάση των βενθικών μακροασπονδύλων βρέθηκε φτωχή, όπως και το διαλυμένο οξυγόνο βρέθηκε χαμηλό, ενώ τα αμμωνιακά βρέθηκαν εκτός των επιτρεπτών ορίων.

Ο σταθμός RODITSA

Ο σταθμός “RODITSA”, στην «ανακουφιστική» τάφρο της Λαμίας, βρίσκεται 4,5 χιλιόμετρα πριν τις εκβολές στον Μαλιακό και δέχεται τα επεξεργασμένα (;) λύματα του βιολογικού σταθμού της Λαμίας. Το δείγμα βενθικών μακροασπονδύλων, σύμφωνα με τον δείκτη ποιότητας, βρέθηκε κακό. Σε σύνολο 610 δειγμάτων από τους ποταμούς της χώρας, μόλις το 1,2% βρέθηκε σε κακή κατάσταση, γεγονός που δείχνει την δραματική κατάσταση στο σταθμό “RODITSA”. Η συγκέντρωση των αμμωνιακών ιόντων βρέθηκε μια κλάση υψηλότερη από την μέγιστη επιτρεπτή τιμή γεγονός που καθιστά αμφίβολη την αποτελεσματικότητα στη λειτουργία του βιολογικού καθαρισμού της Λαμίας.

Το υπόστρωμα των σταθμών δειγματοληψίας.

Όσο πιο ορεινός είναι ο χαρακτήρας ενός ποταμού και συνεπώς μεγαλύτερη η κλίση του, τόσο πιο χονδρόκοκκο (ογκόλιθοι, κροκάλες) είναι το υπόστρωμά του. Αντίθετα, όσο πιο ήπιες κλίσεις έχει ένας ποταμός, συνήθως στο πεδινό του τμήμα, τόσο πιο λεπτόκοκκο (άμμος) αναμένεται να είναι το υπόστρωμά του.

Το υπόστρωμα στους σταθμούς δειγματοληψίας κυμάνθηκε από χονδρόκοκκο, στον ημιορεινό σταθμό “GORGOPOTAMOS”, έως λεπτόκοκκο, στους πεδινούς σταθμούς. Ανωμαλία στο γενικό πρότυπο αποτέλεσαν ο σταθμός “SPERCHIOS_DW” με το μη αναμενόμενο σχετικά υψηλό ποσοστό χονδρόκοκκου υλικού σε σχέση με τον πεδινό σταθμό “LAMIA” που βρίσκεται σε μεγαλύτερο υψόμετρο. Μικρό μέρος των αντιδιαβρωτικών έργων είχαν καταστραφεί στο κατάντη τμήμα και τροφοδοτούσε τον σταθμό δειγματοληψία ς με ογκόλιθους. Επίσης, προβληματική είναι η κατάσταση και στους πεδινούς σταθμούς (“ASO_SPER” και “RODITSA”) με το ασυνήθιστα υψηλό ποσοστό ιλύος στον πυθμένα. Η ιλύς προέρχεται από τις αγροτικές χρήσεις γης και την έλλειψη παραποτάμιας ζώνης, και τη χαρτοβιομηχανία.

Το στρώμα γκρίζας λάσπης από τη χαρτοβιομηχανία επικάθονταν στο φυσικό υπόστρωμα της κοίτης στο κανάλι του Ασωπού Σπερχειού. Στο τμήμα κοντά στις εκβολές το υπόστρωμα αποτελείται, επίσης, σε μεγάλο ποσοστό από ιλύ (“RODITSA”). Η ιλύς φράζει τα διάκενα του υποστρώματος και διακόπτει την επικοινωνία της επιφανειακής με την υπόγεια ροή. Η ιλύς είναι αποτέλεσμα των αυξημένων ποσοτήτων αιωρούμενων στερεών σωματιδίων που δέχεται ο ποταμός, κυρίως σε περιόδους έντονων ή παρατεταμένων βροχοπτώσεων. Τα αιωρούμενα στερεά σωματίδια υποβαθμίζουν την ποιότητα του νερού καθώς συσσωματώνονται πάνω τους διάφοροι υδρόφοβοι και μη ρύποι. Επίσης, όταν επικάθονται στα βράγχια των οργανισμών που διαβιούν στο νερό, τους προκαλούν ασφυξία. Η ανυπαρξία παρόχθιας ζώνης στο κατώτερο τμήμα του Σπερχειού, μια κυρίως αγροτική περιοχή που κατά τα τελευταία χρόνια εδράζει και μεγάλα κατασκευαστικά έργα (νέος ΠΑΘΕ), έχει ως συνέπεια σε κάθε δυνατή βροχόπτωση το γυμνό έδαφος, παρακείμενο στις όχθες, να καταλήγει στο νερό. Η βλάστηση σε φαρδιές παρόχθιες ζώνες, εκτός των ευεργετικών αποτελεσμάτων που μπορεί να έχει στην ποιότητα του νερού, λόγω της απορρόφησης των θρεπτικών, περιορίζει και την είσοδο του χώματος στο νερό με τη μορφή των αιωρούμενων στερεών σωματιδίων. Το μεγάλο πλάτος των παρόχθιων δασωμένων ζωνών συνήθως έρχεται σε σύγκρουση με την διάθεση προς αγροτική ή άλλη εκμετάλλευση της παραποτάμιας ζώνης.

Παράμετροι για την εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας
Η πενταβάθμια κλίμακα ταξινόμησης των ποταμών.


Στην οικολογική ποιότητα προϋπόθεση για τη χρήση των βιολογικών παραμέτρων στην εκτίμηση της ποιότητας είναι να υπάρχει δείκτης που να καταλήγει σε πενταβάθμια κλίμακα ποιότητας. Στις φυσικοχημικές παραμέτρους αν δεν υπάρχει δείκτης (πενταβάθμιας κλίμακας) τότε χρησιμοποιούνται τα όρια της νομοθεσίας. Βασική αρχή της Οδηγίας 2000/60/ΕΚ είναι πως η τελική εκτίμηση της οικολογικής ποιότητας αφορά στην παράμετρο που έδειξε τη χειρότερη ποιότητα. Στη περίπτωση των θεσπισμένων ορίων για τις φυσικοχημικές παράμετρους (συμπεριλαμβανομένων των θρεπτικών) ισχύει πως αν τουλάχιστον μια παράμετρος αποτυγχάνει στα επιτρεπτά όρια τότε η οικολογική ποιότητα δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ανώτερη από μέτρια. Κάτι που σημαίνει πως η αρμόδια διαχειριστική αρχή θα πρέπει να ξοδέψει πόρους σε περισσότερο ενδελεχή παρακολούθηση και σε διαχειριστικά μέτρα , προκειμένου να επιτευχθεί η τουλάχιστον καλή ποιότητα μέχρι το 2015.

20 Νοε 2008

Σκουπίδια στον Σπερχειό

Όσα και να πούμε, όσα και να γράψουμε, μάλλον φαίνεται πως χτυπάμε στου κουφού την πόρτα. Η κατάσταση στον Σπερχειό χειροτερεύει. Δείτε μερικές φωτογραφίες σημερινές από τα σκουπίδια στη γέφυρα του Φραντζή.
Αλήθεια ποιος θα μας πει γιατί σ' αυτή την έκταση επιτρέπουν τη ρίψη μπάζων δίπλα στο ποτάμι και καταστρέφοντας την παραποτάμια βλάστηση; Τίνος ιδέα είναι; Εκτός και αν διεκδικείται από κάποιον ιδιώτη... Περιττό να πούμε ότι η περιοχή ανήκει γεωγραφικά στο δήμο Λαμίας...

17 Οκτ 2008

Η απάντηση των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος για τον έλεγχο της ρύπανσης του Σπερχειού

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε.
ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ
ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
(Ε.Υ.Ε.Π.)
ΤΟΜΕΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ
ΤΜΗΜΑ Β"
Ταχ Δ/νση : Λ. Κηφισίας 1-3,
Ταχ Κώδικας : 11523 - Αθήνα
Πληροφορίες : Ο. Καλμπούρου
Αρ. Τηλεφώνου : 2108701874
Αρ. Τηλεομοιοτ: 2108701883
Ηλεκτ. Δ/νση : ο.kalbourou@eyep.minenv.gr

Χρόνος Διατήρησης
Βαθμός Ασφάλειας

Αθήνα, :19/09/2008
Αριθ. Πρωτ. : 11459

ΠΡΟΣ: ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑϊΚΟΥ ΠΡΑΣΙΝΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
ΠΛΟΥΤΩΝΟΣ 1, ΤΚ 35100, ΛΑΜΙΑ


Σχετικά: 1) Την αίτηση της ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ «ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ» (Α.Π.ΕΥΕΠ/ΤΝΕ 11459/04-08-2008).
2) Την με Α.Π. OIK. 10953/12-06-2008 Εισήγηση για την Επιβολή Προστίμου στην Βιομηχανία «ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΟΣ»

Σε απάντηση του (1) σχετικού αιτήματός σας, σας ενημερώνουμε ότι, η ΕΥΕΠ έχει διενεργήσει έλεγχο στην βιομηχανία «ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΟΣ» η οποία είναι εγκαταστημένη και λειτουργεί στο Κοινοτικό Διαμέρισμα Δαμάστας, πλησίον του χειμάρρου «Βουτανιά» παραπόταμο του Σπερχειού ποταμού.
Σας διαβιβάζουμε συνημμένα το (2) σχετικό, στο οποίο αναφέρονται τα αποτελέσματα του ελέγχου της ΕΥΕΠ.

Σημειώνεται ότι, ο φάκελος με τα στοιχεία της ανωτέρω υπόθεσης έχει στον οικείο Εισαγγελέα Πρωτοδικών και στις αρμόδιες αδειοδοτούσες αρχές απ' όπου μπορείτε να αναζητήσετε κάθε πρόσθετη πληροφορία.


Η ΤΟΜΕΑΡΧΗΣ/ΤΝΕ

Γ. ΚΟΤΙΝΗ




ΣΥΝΗΜΜΕΝΑ:
το (2) σχετικό σε φωτοαντίγραφο
Εσωτ. Διανομή:
- Χρονολογικό Αρχείο Τομέα Ν. Ελλάδος
- Αρχείο Τμήματος Β' (Φ Β.1.23)
- Ό. Καλμπούρου

20 Ιουλ 2008

ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΛΟΙΠΗ ΠΑΝΙΔΑ
ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ ΜΑΛΙΑΚΟΥ


«ΟΡΝΙΘΟΠΑΝΙΔΑ ΚΑΙ ΛΟΙΠΗ ΠΑΝΙΔΑ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ ΜΑΛΙΑΚΟΥ»

ΕΙΣΗΓΗΣΗ – ΟΜΙΛΙΑ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ
στην Διημερίδα NATURA ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ - ΜΑΛΙΑΚΟΥ '04

(Υπεύθυνος συνεργάτης της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας για την περιοχή του Σπερχειού Μαλιακού )

Μια σημαντική περιοχή με πλούσιο φυσικό περιβάλλον και αρκετούς οικοτόπους, θα ήταν αδύνατον να μην έχει και πλούσια ορνιθοπανίδα. Πουλιά απειλούμενα, σπάνια, κινδυνεύοντα, αλλά και συνηθισμένα ή πολύ κοινά έχουν παρατηρηθεί στην ευρύτερη περιοχή, σε σύνολο 260 ειδών περίπου, δηλαδή το 62% των ειδών που έχουν παρατηρηθεί
μέχρι τώρα στην Ελλάδα. Ο αριθμός αυτός δείχνει, σε σύγκριση με τα είδη και τους πληθυσμούς αυτών, πως η περιοχή αποτελεί σημαντικό βιότοπο και η φυσικότητά της και η υγεία του περιβάλλοντος βρίσκονται σε κάπως καλά επίπεδα, μιας και τα πουλιά χαρακτηρίζονται ως δείκτες υγείας του περιβάλλοντος.

Δυστυχώς όμως με τον καιρό τα πράγματα γίνονται όλο και πιο σοβαρά και οι αριθμοί αυτοί έχουν πτωτικές τάσεις, δείχνοντας την αργή και σταθερή αλλοίωση της περιοχής. Οι πλούσιοι βιότοποι προσφέρουν στα πουλιά κατάλληλους χώρους φωλιάσματος, κι έτσι από τα 260 είδη τα 100 αναπαράγονται, τα υπόλοιπα είτε περνούν από την περιοχή κατά την μετανάστευση, είτε ξεχειμωνιάζουν, είτε είναι επισκέπτες από τα γειτονικά βουνά, είτε είναι τυχαία ή σπάνια. Τα 85 είδη περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι της Οδηγίας της ΕΟΚ 79/409. “περί της διατήρησης αγρίων πτηνών”, όπου προστατεύονται, ενώ αρκετά άλλα βρίσκονται σε κατηγορίες 5ΡΕΟ, όπου αφορούν είδη πτηνών για τα οποία είναι αναγκαία τα μέτρα διατήρησης στην Ευρώπη. Επίσης από την περιοχή έχουν εκλείψει ορισμένα είδη, όπου μέχρι τα τέλη του ‘70 ήταν κοινά. Χαρακτηριστικό είδος, το Όρνιο, το οποίο ήταν διαδεδομένο στην κοιλάδα Σπερχειού και έχει να παρατηρηθεί μερικά χρόνια. Άλλα εκλιπόντα είναι ο Αγριόγαλος, ο Μαυρόγυπας, ο Ψαλιδιάρης και οι Καμπίσιες ΙΙέρδικες.

Η περιοχή κοιλάδα- δέλτα Σπερχειού καί Μαλιακός κόλπος αποτελεί ΙΣΑ., δηλαδή Σημαντική περιοχή για τα πουλιά στην Ευρώπη και μέχρι πρόσφατα ως Ι.Β.Α. χαρακτηριζόταν μ6νο το δέλτα Σπερχειού, το οποίο αποτελεί και προτεινόμενο τόπο
κοινοτικού ενδιαφέροντος. Η ευρύτερη αυτή Περιοχή αποτελείται από 3 σημαντικούς βιότοπους, οι οποίοι λειτουργούν και σαν διαφορετικά οικοσυστήματα με κάποια
αλληλεξάρτηση μεταξύ τους, αυτοί είναι η Κοιλάδα Σπερχειού, το Δέλτα Σπερχειού και ο Μαλιακός κόλπος. Είδη πτηνών μεγάλου εθνικού ενδιαφέροντος για τα οποία η περιοχή έχει μεγάλη σημασία σε εθνικό και διεθνές επίπεδο είναι η Λαγγόνα, ο Στικταετός και το Σπιτοκιρκίνεζο, ενώ τα είδη που έχουν κάνει την περιοχή να ενταχθεί στις Σημαντικές Περιοχές για τα Πουλιά στην Ελλάδα και Ευρώπη και στις Ζώνες Ειδικής
Προστασίας είναι η Βαλτόπαπια, η Αβοκέτα, η Λεπτομύτα, ο Λεπτόραμφος γλάρος και το Νανογλάρονο.

ΚΟΙΛΑΔΑ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ
Μια μεγάλη περιοχή που βρίσκεται ανάμεσα στα όρη Οίτη, Όθρυς και Τυμφρηστός. Το μεγαλύτερο τμήμα της καλύπτεται από καλλιέργειες, πρόποδες βουνών, την κοίτη του
Σπερχειού, ενώ ένα μικρότερο από ρέματα, λόφους, παραποτάμια δάση και χωριά και ένα ελάχιστο από έλη γλυκού νερού και υγρολίβαδα. Λόγω της ευφορίας του εδάφους, έχει
αναπτυχθεί ιδιαίτερα στην περιοχή η γεωργία με αποτέλεσμα να υπάρχει ποικιλία καλλιεργειών, πυκνής και όχι μόνο βλάστησης. Αυτό έχει κάνει την κοιλάδα του Σπερχειού σε συνδυασμό και με άλλους οικοτόπους (π.χ. ρέματα, δάση, λόφοι) να έχει
ιδιαίτερη σημασία για την επιβίωση άνω των 117 ειδών, κυρίως αγροτικών. Το μεγαλύτερο ποσοστό, χρησιμοποιούν τις καλλιέργειες (π.χ. βαμβάκι, σιτάρι, ελαιώνες, ακτινίδια, κλπ.).

Τέτοια είδη είναι οι κεφαλάδες, οι τσιροβάκοι, οι γαλιάντρες, οι αμπελουργοί και δεκάδες άλλα. Σε άλλους τύπους ενδιαιτημάτων στις καλλιεργούμενες εκτάσεις όπως
αρδευτικά κανάλια, φυτοφράκτες, αγραναπαύσεις, κ.α., απαντούν πελαργοί, δρυοκολάπτες, αρπακτικά, κορακοειδή και πολλά άλλα στρουθιόμορφα. Οι κίνδυνοι για τα είδη αυτά είναι αρκετοί, για το λόγο ότι η γεωργία εξελίσσεται με γρήγορους
ρυθμούς και το αγροτικό τοπίο αλλοιώνεται. Οι φωλιές των
εδαφόβιων πουλιών καταστρέφονται από τα γεωργικά
μηχανήματα, τα εντομοφάγα δεν βρίσκουν τροφή από την
εντατική χρήση εντομοκτόνων και αρκετά άλλα δεν βρίσκουν
καταφύγιο από την μείωση αγραναπαύσεων και την αποψίλωση
φυτοφρακτών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα μείωσης στην
περιοχή είναι το σπιτοκιρκίνεζο όπου μέχρι τα τέλη του ‘70
φώλιαζε σε όλη την περιοχή σε αρκετά ικανοποιητικούς
αριθμούς εκατοντάδων ατόμων, σήμερα έχουν απομείνει στην
περιοχή λιγότερα από 10 ζευγάρια και το είδος παγκοσμίως
απειλείται. Ο αγριόγαλος επίσης φώλιαζε κι αυτός στην περιοχή
στο παρελθόν, σήμερα όχι απλώς έχει μειωθεί, αλλά
συγκαταλέγεται στα εκλιπόντα της περιοχής, αλλά και της
Ελλάδας.
Ένας άλλος πολύ σημαντικός οικότοπος στην κοιλάδα
είναι η κοίτη του Σπερχειού, που σχηματίζονται λόγω της
ορμητικότητας του ποταμού συσσωρεύσεις κροκάλων, αμμώδης
αποθέσεις και νησίδες και χαρακτηρίζουν την κοίτη. Επίσης
μικρά έλη, λιμνάζοντα νερά και πλημμυρισμένες εκτάσεις,
παρόχθια βλάστηση και παραποτάμια δάση και διαβρωμένες
χωμάτινες πλαγιές, σημαντικές για το φώλιασμα του
μελισσοφάγου και του οχθοχελίδονου, βρίσκονται σε αρκετά
τμήματα της κοίτης. Τα παραποτάμια δάση του Σπερχειού, μια
ιδιαιτερότητα της περιοχής, είναι από τα τελευταία που έχουν
απομείνει στην Ελλάδα, κινδυνεύουν όμως να χαθούν. Ήδη
μεγάλα τμήματα είχαν καταστραφεί κατά τις προηγούμενες
δεκαετίες. Τα δέντρα που τα αποτελούν είναι κυρίως το πλατάνι, η ιτιά, οι λεύκες και το κλήθρο. Επίσης αρμυρίκια, αναρριχώμενα φυτά, διάφοροι θάμνοι και αρκετά
αγριολούλουδα συνθέτουν το εσωτερικό των δασών. Μέσα τους
βρίσκουν καταφύγιο περίπου αρκετά είδη πουλιών, όπου
φωλιάζουν, τρέφονται ή πηγαίνουν μόνο για κούρνιασμα. Εδώ
σημαντική είναι η παρουσία και φωλεοποίηση νυκτόβιων και
ημερόβιων αρπακτικών και δρυοκολαπτών. Οι ερωδιοί έχουν
βρεθεί να στήνουν τις φωλιές τους σε ορισμένα σημεία των
παραποτάμιων δασών. Τα στρουθιόμορφα βρίσκονται σε
καλούς πληθυσμούς και τα περισσότερα φωλιάζουν, όπως η
σακουλοπαπαδίτσα, το αηδόνι, η κουρούνα, η κάργια, ο
συκοφάγος, η λευκοσουσουράδα, κ.α. Μέσα στα δάση αυτά
γίνεται βόσκηση, ρίψη μπαζών και σκουπιδιών, κοπή δέντρων,
ενώ σε μερικά έχει σημειωθεί φωτιά.
Στις συσσωρεύσεις κροκάλων και τις αμμώδεις
αποθέσεις τώρα, βρίσκουν τροφή αρκετά παρυδάτια, ερωδιοί
και σουσουράδες. Στις νησίδες με κρόκαλα φωλιάζει το μικρό
παρυδάτιο ποταμοσφυριχτής, όπου στήνει η φωλιά του ανάμεσα
στις πέτρες και την χαμηλή βλάστηση, οι εντατικές
χαλικοληψίες και αμμοληψίες όμως αποτελούν την κύρια
απειλή για το είδος.

Τα λοιπά ενδιαιτήματα, δηλαδή, τα μικρά έλη, τα
λιμνάζοντα. νερά και οι πλημμυρισμένες εκτάσεις
χρησιμοποιούνται κυρίως για τροφοληψία ερωδιών, πελαργών,
παπιών, νερόκοτων και διαφόρων άλλων.
Όσο αφορά τα ρέματα που τροφοδοτούν τον Σπερχειό,
αυτά χωρίζονται σε δύο κατηγορίες, στα μόνιμης ροής και στα
εποχιακής ροής. Στα πρώτα βρίσκουν καταφύγιο στην πλούσια
βλάστηση πάρα πολλά μικροπούλια, όπως αηδόνια, τσιροβάκοι,
ψευταηδόνια, κ.λπ., αλλά και μεγαλύτερα όπως μπεκάτσες,
ερωδιοί, γερακίνες. Υπάρχουν ορισμένα ρέματα που
καλύπτονται από καλαμιές και έχουν ιδιαίτερή σημασία για την
τσιχλοποταμίδα, διότι το είδος ζει αποκλειστικά σε καλαμιώνες.
Το κάψιμο και το κόψιμο των καλαμιώνων, ο καθαρισμός των ρεμάτων, οι εκβαθύνσεις και οι ευθυγραμμίσεις αυτών απειλούν αρκετά από τα μικροπούλια. Στα ρέματα εποχιακής ροής όπου, η βλάστηση δεν είναι τόσο πλούσια, επικρατούν ορισμένα είδη
φυτών και καλύπτονται κυρίως από κρόκαλα, όπως είναι ο
Ξηριάς Λαμίας, η Βίστριζα, ο Ξηριάς Υπάτης, κ.α. Τα πουλιά
εκεί περιορίζονται σε ορισμένα είδη, όπως κουρούνες,
βραχοκιρκίνεζα, οινάνθες, γερακίνες και καρβουνιάρηδες.
Οι ρεματιές αυτές πηγάζουν κυρίως από το όρος Οίτη
και Όθρυς, όπου και οι πρόποδες των βουνών αυτών αποτελούν
τμήμα της κοιλάδας του Σπερχειού, καλύπτονται κυρίως από
μακία βλάστηση, ελαιώνες, μικρά λιβάδια και δεντροστοιχίες.
Στην βλάστηση αυτή ζουν πουλιά όπως είναι ο πετροκότσυφας,
οι τσιροβάκοι, οι κίσσες, ο κούκος, οι μπεκάτσες, ο φιδαετός
και τα τρυγόνια. Στους πρόποδες της Οίτης κυρίως,
συναντώνται σπηλιές, μικρά φαράγγια και χαράδρες. Εκεί
φωλιάζουν αρπακτικά όπως μπούφοι. και πετρίτες,
βραχοχελίδονα, βραχοτσοπανάκοι, βουνοσταχτάρες και
πέρδικες, ενώ περαστικός μπορεί να είναι κανένας χρυσαετός.
Σε ορισμένα σημεία υπάρχουν και συστάδες δέντρων,
σημαντικές για δρυοκολάπτες κυρίως και αρπακτικά.
Στην κοιλάδα επίσης υπάρχουν και μερικοί λόφοι, οι
οποίοι καλύπτονται από καλλιέργειες, θάμνους, φρύγανα και
μικρές συστάδες δέντρων. Οι λόφοι έχουν ιδιαίτερη σημασία,
όπως και οι πρόποδες των βουνών, για πολλά είδη αρπακτικών
και διαφόρων άλλων πτηνών.
Ένα πάρα πολύ μικρό μέρος της κοιλάδας
καταλαμβάνουν τα έλη γλυκού νερού και τα υγρολίβαδα, Παρά
όμως την ελάχιστη έκτασή τους, είναι ιδιαίτερα σημαντικά,
τόσο για την μοναδικότητα των ειδών, όσο και για την
τροφοληψία αρκετών άλλων, Στις μόνιμες κατακλυζόμενες
περιοχές σχηματίζονται φυτοκοινωνίες με καλάμια, βούρλα,
ιππουρίδες και άλλα υγρόφιλα φυτά, κι’ αυτό αποτελεί
κατάλληλο χώρο για νερόκοτες, φαλαρίδες, τσικνιάδες και
ποταμίδες. Στα πιο ανοιχτά μέρη, όπως είναι τα υγρολίβαδα, αναζητούν την τροφή τους ερωδιοί, παρυδάτια, χήνες, πελαργοί, και αρκετά εντομοφάγα, όπως χελιδόνια, σταχτάρες, κ.λπ. Κατά καιρούς έχουν παραηρηθεί αρπακτικά και σπάνια υδρόβια.
Στα χωριά της περιοχής επίσης βρίσκουν καταφύγιο
αρκετά πουλιά, ιδίως κατά τον χειμώνα στους κήπους και στις
αυλές, αλλά και την άνοιξη όταν φωλιάζουν σε προεξοχές
κτιρίων και κάτω από τα κεραμίδια αρκετών σπιτιών.

ΟΙ ΠΕΛΑΡΓΟΙ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ευρύτερη περιοχή
όσον αφορά τους πελαργούς. Περίπου 65 ζευγάρια έρχονται
κάθε άνοιξη στις φωλιές τους σε πάνω από 30 χωριά. Οι φωλιές
τους είναι χτισμένες πάνω σε εκκλησίες, σε κολώνες της Δ.Ε.Η.,
και ορισμένες σε δέντρα Τα περισσότερα ζευγάρια, πάνω από
23, βρίσκονται στην Ανθήλη και στην Αγία Παρασκευή-
Μεγάλη Βρύση, όπου βρίσκονται κοντά στο δέλτα Σπερχειού.
Στην κοιλάδα Σπερχειού βρίσκονται περίπου 35 ζεύγη. Ο
πληθυσμός αυτός αποτελεί την τελευταία σημαντική
συγκέντρωση πελαργού στη Στερεά Ελλάδα.

ΔΕΛΤΑ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ
Το δέλτα Σπερχειού είναι από τους σημαντικότερους
υγρότοπους εκτός βορείου Ελλάδας. Μετά από 80 χλμ. περίπου
πορείας, ο Σπερχειός εκβάλει στον Μαλιακό κόλπο
σχηματίζοντας κατακλυζόμενες εκτάσεις, εκτεταμένα
λασποτόπια, αλίπεδα, καλαμιώνες και νησίδες, ιδιαίτερης
σημασίας για πάρα πολλά πουλιά. Τα αλίπεδα ή αλμυρόβαλτοι
και οι νησίδες συγκροτούνται κυρίως από αλόφυτα και εκεί
φωλιάζουν τα γλαρόνια και τα διάφορα χαραδριόμορφα. Στα
παλιρροιακά λασποτόπια και στις κατακλυζόμενες εκτάσεις
συγκεντρώνονται χιλιάδες υδρόβια πτηνά για να τραφούν. Το
χειμώνα τις περιοχές αυτές χρησιμοποιούν πάνω από 10000 πάπιες, 6000 παρυδάτια (με σημαντικότερη συγκέντρωση της αβοκέτας, πάνω από 1300 και με max 3500, η
μεγαλύτερη συγκέντρωση στην Ελλάδα), εκατοντάδες γλάροι,
κ.α. Επίσης φλαμίγκος, σκίουροι, ασβοί, λύκοι και πολλά άλλα
είδη βρίσκουν καταφύγιο στα παραποτάμια δάση, στις ρεματιές,
στους θαμνοτόπους, στις καλλιέργειες και αλλού, ενώ στα νερά
του Μαλιακού κολυμπούν αρκετά δελφίνια.

Μεγάλη ποικιλία εμφανίζουν εδώ και τα ερπετά με τα
αμφίβια, συνολικά πάνω από 35 είδη ζουν σε όλους τους τύπους
ενδιαιτημάτων της περιοχής, όπως θαμνώνες,
ερωδιοί, αρπακτικά (όπως ο στικταετός και σι κίρκοι) και
αρκετά μικροπούλια παρατηρούνται σε αυτές τις περιοχές, αλλά
και στους καλαμιώνες και στην παρόχθια βλάστηση. Η
καλλιέργεια ρυζιού που γίνετε εκεί είναι πολύ σημαντική για
πάρα πολλά πουλιά, σε όλη η διάρκεια του έτους. Στην
μετανάστευση η περιοχή είναι σημαντική για τα αρπακτικά
(ιδίως για τους κίρκους), τα χαραδριόμορφα και τους ερωδιούς.
Αν και Περιοχή ειδικής προστασίας, Νatura, και Ι.Β.Α., η
λαθροθηρία, οι αεροψεκασμοί με χημικά, η λαθραλιεία, το
κάψιμο καλαμιώνων, η απόρριψη λυμάτων, οι αποξηράνσεις για
επέκταση χωραφιών, κα, απειλούν τα πουλιά και μαζί την
ισορροπία όλου του οικοσυστήματος. Η ορνιθοπανίδα του δέλτα
γενικά. περιλαμβάνει αρκετά σπάνια είδη που προστατεύονται
από διάφορες συμβάσεις, ενώ παρουσιάζει και ως σύνολο μια
σύνθεση ειδών η οποία είναι σπάνια στην Ανατολική Ελλάδα
και ως προς τα είδη των παλιρροιακών περιοχών. Σπάνιες είναι
επίσης και για όλη την χώρα οι εκτάσεις τέτοιου είδους. Η
ύπαρξη επίσης πληθυσμών κάποιων ειδών σε σχετική
απομόνωση αποτελεί ιδιαίτερο στοιχείο ενδιαφέροντος. Τέλος,
η μοναδικότητα της περιοχής και η φυσικότητα του
οικοσυστήματος είναι σημαντικά σε τοπικό και εθνικό επίπεδο,
ενώ η σπανιότητα ειδών, η αντιπροσωπευτικότητα άγριας
ορνιθοπανίδας, τα επίπεδα πληθυσμών πανίδας, η ποικιλία
οικοτόπων και το επιστημονικό ενδιαφέρον έχουν σημασία όχι μόνο σε τοπικό και εθνικό, αλλά και σε κοινοτικό επίπεδο. Το δέλτα επίσης έχει προταθεί να συμπεριληφθεί στους υγροτόπους με διεθνή σημασία, σύμφωνα με την συνθήκη Ramsar.

ΜΑΛΙΑΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ
Κλειστός και σχετικά ρηχός κόλπος που πλαισιώνεται σε
μεγάλο μέρος από παράκτιους υγρότοπους. Στο νότιο και δυτικό
τμήμα και σε απόσταση 0,5-2,5 χλμ. από την ακτή, το βάθος δεν
ξεπερνά τα 3 μέτρα. Αυτό σε συνδυασμό με τα δεκάδες ρέματα
που απορρέουν από τα γύρω βουνά, μεταφέροντας αρκετή
λάσπη, δημιούργησαν ένα εκτενές παράκτιο οικοσύστημα. Οι
σημαντικότεροι παράκτιοι υγρότοποι του Μαλιακού είναι το
δέλτα Σπερχειού, η εκβολή Πλατανιά, η λ/θ Βρωμολίμνης, το
έλος Σκάρφειας, η εκβολή του Βελλιά και η εκβολή
Αλμυροποτάμου. Η βλάστηση στους υγροτόπους αποτελείται
κυρίως από βούρλα, αλόφυτα, καλάμια, αρμυρίκια, κ.α και σε
κάποια σημεία αναπτύσσεται υδροχαρής δενδρώδης βλάστηση
υπό μορφή συστάδας. Οι ακτές είναι κυρίως αμμώδεις. Τα
πουλιά που απαντούν στον Μαλιακό είναι κυρίως διάφορα είδη
γλάρων και γλαρονιών, κύκνοι, βουτηχτάρια που κολυμπούν
πολύ κοντά στις ακτές, ερωδιοί και άλλα παρυδάτια. Οι αρκετοί
λόφοι και τα μεγάλα παράκτια τμήματα που βρίσκονται στις
ακτές και καλύπτονται από μακία βλάσηση, μεγάλους ελαιώνες,
κ.λπ, φιλοξενούν πλήθος από στρουθιόμορφα και αρπακτικά.
Κυριότεροι κίνδυνοι στο οικοσύστημα του Μαλιακού είναι τα
λύματα, η οικιστική ανάπτυξη, τα σκουπίδια και τα μπαζώματα.
Λοιπή πανίδα κοιλάδας- δέλτα Σπερχειού και Μαλιακού
κόλπου.

Η ευρύτερη περιοχή έχει μια μεγάλη ποικιλία
θηλαστικών, όπου συνολικά έχουν καταγραφεί πάνω από 35
είδη. Η πιο σημαντική είναι η παρουσία της Βίδρας, που γίνεται όλο και πιο σπάνια. Επίσης πολλά είδη νυχτερίδων, εντομοφάγων, λαγοί, αγριόγατοι, σκίουροι, ασβοί, λύκοι και πολλά άλλα είδη βρίσκουν καταφύγιο στα παραποτάμια δάση,
στις ρεματιές, στους θαμνοτόπους, στις καλλιέργειες και αλλού,
ενώ στα νερά του Μαλιακού κολυμπούν αρκετά δελφίνια.
Μεγάλη ποικιλία εμφανίζουν εδώ και τα ερπετά με τα
αμφίβια, συνολικά πάνω από 35 είδη ζουν σε όλους τους
τύπους ενδιαιτημάτων της περιοχής, όπως θαμνώνες,
καλλιέργειες, παραποτάμια δάση, κ.λπ. ΙΙρασινόσαυρες,
λαφίτες, χελώνες (ξηράς και γλυκού νερού), βάτραχοι και
φρύνοι είναι μερικά από αυτά.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ιχθυσπανίδα του
Σπερχειού, με κυριότερα τα κυπρινοειδή (1 ενδημικό υποείδος)
και κάποιων πηγών στις οποίες ζει το ενδημικό είδος της
περιοχής, Ελληνοπυγόστεος. Στον Μαλιακό ζουν κι’ εκεί
αρκετά είδη) όπως γλώσσες, κέφαλοι, τσιπούρες, λαβράκια,
κ.λπ. Η λαθραλιεία όμως και η καταστροφή ενδιαιτημάτων
απειλούν ορισμένα είδη.

Τέλος, όσο αφορά τα ασπόνδυλα που ζουν εδώ,
εκατοντάδες είδη έχουν βρεθεί, όπως πάρα πολλά είδη
λεπιδοπτέρων, κολεόπτερων, ορθόπτερων, ετερόπτερων, κ.α.
Ακόμη έχουν βρεθεί πολλά είδη αραχνών και κάποιοι σκορπιοί.
Τέλος, αρκετά οστρακοειδή, καρκινοειδή, κεφαλόποδα,
σκώληκες, τριχόζωα και πολλά άλλα ζουν στο όλο οικοσύστημα
Σπερχειού- Μαλιακού.

* Η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία είναι η μόνη Μη
Κυβερνητική, Μη Κερδοσκοπική οργάνωση στην Ελλάδα που
έχει σαν κύριο στόχο της, την προστασία των άγριων πουλιών
και των βιοτόπων τους. Ιδρύθηκε το 1982 και έκτοτε έχει
επιδείξει ένα ιδιαίτερα αξιόλογο έργο για το οποίο βραβεύτηκε
το 1993 από την Ακαδημία Αθηνών. Η ΕΟΕ είναι επίσημος
έταιρος του Birdlife International (Παγκόσμια Ένωση
Ορνιθολογικών Οργανώσεων) στην Ελλάδα.

15 Ιουλ 2008

ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ: μια ανεκτίμητη πηγή πλούτου και ένα σπάνιο οικοσύστημα

Αρκετή συζήτηση γίνεται για τα ποτάμια οικοσυστήματα της χώρας μας, για την διαχείριση των υπόγειων και επιφανειακών υδάτων, για την εφαρμογή των νόμων και των ευρωπαϊκών οδηγιών για τα νερά. Η συζήτηση φέρνει στην επιφάνεια μια σειρά από περιβαλλοντικά «εγκλήματα» σε ό,τι αφορά τα ποτάμια, τους χείμαρρους, τις εκβολές. Είναι η αλόγιστη ρύπανση, οι εκτροπές και οι ευθυγραμμίσεις της κοίτης τους, οι καταστροφές των παραποτάμιων δασών, η καταστρατήγηση κάθε έννοιας προστασίας, το παράνομο κυνήγι. Είναι ο Ασωπός, είναι ο Αλιάκμονας, ο Έβρος, ο Αξιός, ο Πηνειός, ο Αχελώος

Είναι για μας ο Σπερχειός. Ο Σπερχειός, μια ανεκτίμητη πηγή πλούτου και ένα σπάνιο οικοσύστημα. Έδαφος, νερά, πηγές, δροσερή αύρα, παραποτάμιο δάσος, το δέλτα και οι εκβολές, πλούσια πτηνοπανίδα, υδρόβια διάφορα, ερπετά, ψάρια, ένα οικοσύστημα που οφείλουμε να το προστατέψουμε σαν κόρη οφθαλμού. Ποια είναι τα βασικά στοιχεία που θα μπορούσε κανείς να επισημάνει στα πλαίσια μιας προσέγγισης του όλου θέματος του ποταμού

H ΡΥΠΑΝΣΗ
Το ποτάμι σήμερα είναι ο φυσικός αποδέκτης όλων των λυμάτων της περιοχής της λεκάνης του. Υγρά απόβλητα ελαιοτριβείων, εργοστασίων και βιοτεχνιών, στάβλων και άλλων κτηνοτροφικών μονάδων αλλά και αστικά λύματα των παραποτάμιων χωριών οδηγούνται ανεξέλεγκτα στην κοίτη. Οι παράνομες χωματερές κατά μήκος του ποταμού αλλά και τα φυτοφάρμακα και οι συσκευασίες τους, συμπληρώνουν τις εστίες της ρύπανσης. Στις εκβολές του το νερό γίνεται μαύρο. Η εικόνα των νεκρών ψαριών είναι συνηθισμένη. Αιτία; Η έλλειψη οξυγόνου ως αποτέλεσμα της έντονης ρύπανσης των νερών. Οι ψαράδες που χρόνια ψαρεύουν κοντά στις εκβολές του, σηκώνουν τα χέρια ψηλά. Το ίδιο και οι αγρότες της Ανθήλης. Τους καλοκαιρινούς μήνες το νερό είναι ένας βούρκος, ιδιαίτερα στο τμήμα μετά τη Δαμάστα. Μ’ αυτό οι αγρότες ποτίζουν τα χωράφια τους. Είναι οκτώ χιλιάδες στρέμματα περίπου από το Μοσχοχώρι και κάτω, από τα οποία τέσσερις χιλιάδες στρέμματα κάτω από την Αλαμάνα, τα περισσότερα ορυζώνες.

ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ – ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΝΕΣΗ

Πολλές είναι οι απειλές των παραποτάμιων περιοχών από τις κατά καιρούς πλημμύρες του Σπερχειού. Δεν ξεχνιέται εύκολα η πλημμύρα, που πριν μερικά χρόνια «πήρε» όλες τις γέφυρες. Συζητήσεις και μελέτες έχουν γίνει. Δυστυχώς δεν βγήκαν ιδιαίτερα συμπεράσματα, που θα οδηγούσαν σε λύση. Η φύση δεν συγκρατείται εύκολα, πόσο μάλλον όταν την βιάζεις, όπως παράδειγμα τα τελευταία Μεγάλα Έργα στην περιοχή του κάμπου και ιδιαίτερα αυτά της νέας χάραξης της γραμμής του ΟΣΕ με τις επεμβάσεις στην κοίτη του ποταμού. Οι επιστήμονες δασολόγοι τονίζουν με έμφαση ότι απαιτούνται έργα ορεινής υδρονομίας, μικρά φράγματα - αναβαθμοί και μικροί ταμιευτήρες νερού στα ψηλά για τη συγκράτηση των νερών και των φερτών και έργα για την προστασία των δασών στα πλευρά των χειμάρρων, έτσι ώστε να μειωθεί η δυναμική του νερού. Αλλιώς θα μιλάμε για σισύφεια αντιπλημμυρικά έργα, όπως αποδεικνύεται κάθε χρόνο, γιατί η κοίτη πάντα θα γεμίζει από φερτά και οι κίνδυνοι της πλημμύρας θα υπάρχουν.

Η φύση είχε προβλέψει και για την εκτόνωση των πλημμυρικών φαινομένων δημιούργησε το παραποτάμιο δάσος, εκατοντάδες μέτρα αριστερά και δεξιά του ποταμού, το οποίο δυστυχώς καταστράφηκε και είναι επόμενο, αυτή την πίεση του νερού να την δέχονται τώρα τα χωράφια, που αντικατέστησαν το δάσος.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ NATURA 2000

Η περιοχή της λεκάνης του Σπερχειού έχει ενταχθεί στο Πρόγραμμα NATURA 2000 για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας σύμφωνα με την Οδηγία 92/43/ΕΟΚ. Κατά τη γνώμη μας δεν έχει γίνει η κατάλληλη ενημέρωση των κατοίκων της περιοχής, ώστε όλοι να ξέρουν τι σημαίνει αυτό. Σήμερα βρισκόμαστε σε μια φάση αναθεώρησης των ορίων του NATURA για να συμπεριλάβει, πιθανόν, τις επεμβάσεις των μεγάλων έργων, που ανέτρεψαν πολλά πράγματα. Είναι ανάγκη να συσταθεί ο φορέας διαχείρισης της Λεκάνης του Σπερχειού, να γίνει η ενημέρωση των κατοίκων και των αγροτών και να προχωρήσει το Προεδρικό Διάταγμα θεσμοθέτησης της λειτουργίας του Προγράμματος

ΧΛΩΡΙΔΑ – ΠΑΝΙΔΑ - ΑΝΑΔΕΙΞΗ

Ένα που θα μπορούσε να γίνει αντικείμενο μελέτης και ανάδειξης, στα πλαίσια των νέων χρήσεων και της νέας αντίληψης για το ποτάμι, είναι η ανάδειξη του παραποτάμιου δάσους και η δυνατότητα επισκεψιμότητάς του. Τα πανέμορφα πλατανοδάση, το πλατανοδάση των Μεξιατών και της Μάκρης με διαδρομές ποδηλάτου και περιπάτου, με χώρους αναψυχής κατά μήκος της όχθης του ποταμού, μπορούν να γίνουν χώροι επισκέψιμοι από όλους. Επίσης επισκέψιμοι από σχολεία και περιβαλλοντικές ομάδες για παρατήρηση της πτηνοπανίδας και του νερού σε συνδυασμό και με την ύπαρξη του Ιππικού Ομίλου. Δυστυχώς όμως αντί γι’ αυτό, οι καταπατήσεις και οι εκχερσώσεις του παραποτάμιου δάσους συνεχίζονται, το παράνομο κυνήγι και η ρύπανση επίσης, με την ανοχή και την αδιαφορία των αρμοδίων υπηρεσιών.

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΑ

Διανύουμε εποχές ισχνών αγελάδων σε ό,τι αφορά το νερό. Η προστασία και διαχείριση των υδατικών πόρων είναι πρώτιστο καθήκον όλων, και ιδιαίτερα των υπευθύνων φορέων. Στα πλαίσια της Λεκάνης του Σπερχειού θα μπορούσε να λειτουργήσει ένας Φορέας Διαχείρισης Υδατικών Πόρων Λεκάνης Σπερχειού, με την ευθύνη της καταγραφής και παρακολούθησης όλων των σημείων υδροληψίας (γεωτρήσεις, πηγάδια, φυσικές πηγές), των επιφανειακών νερών και των υγροτόπων της περιοχής και με στόχο την βιώσιμη ήπια διαχείριση και την προστασία των αποθεμάτων. Είναι ανάγκη να αλλάξουμε τον τρόπο διαχείρισης των νερών, να στραφούμε στην εξοικονόμηση και στην οικονομία. Αυτό σημαίνει κυρίως εκσυγχρονισμό στην άρδευση με στροφή στα συστήματα στάγδην, με ευθύνη κυρίως της πολιτείας, αποφυγή των υδατοβόρων καλλιεργειών, αλλά και μικρές υδατοδεξαμενές, ίσως και κατά μήκος του ποταμού, για άρδευση και ενίσχυση του υπόγειου υδροφορέα, αφού πρώτα εξασφαλίσουμε την μη ρύπανση. Να περιορίσουμε τις γεωτρήσεις και να αντιμετωπίσουμε το παράνομο των διανοίξεων. Η στροφή στην οικολογική βιολογική γεωργία, τα προϊόντα ποιότητας, οι μη υδατοβόρες καλλιέργειες σε συνδυασμό με τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων άρδευσης και ο περιορισμός των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων, είναι ίσως η προοπτική μιας βιώσιμης διαχείρισης της ευρύτερης περιοχής της Λεκάνης του Σπερχειού.

ΤΟ ΔΕΛΤΑ ΚΑΙ Ο ΥΓΡΟΤΟΠΟΣ ΤΟΥ ΜΑΛΙΑΚΟΥ
Το Δέλτα του Σπερχειού είναι μια ξεχωριστή προστατευόμενη περιοχή με ιδιαίτερα οικολογικά χαρακτηριστικά. Το σημαντικότερο στοιχείο της είναι ότι φιλοξενεί πολλά είδη πουλιών, ιδιαίτερα αποδημητικών κατά τη χειμερινή περίοδο. Γι’ αυτό και έχει ενταχθεί σε μια σειρά σημαντικών διεθνών συμβάσεων, οδηγιών και προγραμμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και έχει ανακηρυχθεί ως καταφύγιο άγριας ζωής. Η χώρα μας έχει αναλάβει αυξημένες δεσμεύσεις και υποχρεώσεις για την προστασία και την ορθολογική διαχείριση των εκβολών του Σπερχειού και του Υγροτόπου του Μαλιακού, για την αποφυγή δραστηριοτήτων και επεμβάσεων, που ενδεχόμενα να έχουν αρνητικές επιπτώσεις Όμως οι εμπειρίες μας λένε το αντίθετο. Οι αρμόδιες υπηρεσίες και φορείς σφυρίζουν αδιάφορα μπροστά στην κακοδιαχείριση που υφίσταται η περιοχή. Αντί να είναι περιοχή Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και χώρος επισκέψιμος, ιδιαίτερα για τα σχολεία και τους μαθητές, είναι περιοχή παράνομου κυνηγίου και παράνομης αλιείας. Το ανεξέλεγκτο και πολλές φορές παράνομο κυνήγι σε όλο το μήκος της κοιλάδας του Σπερχειού, μέχρι τις εκβολές του, είναι μια μόνιμη γάγγραινα.

Ιούλιος 2008

Στέφανος Σταμέλλος
Μέλος των Οικολόγων Πράσινων

30 Ιουν 2008

Σπερχειός: Επιστολή στον κ νομάρχη από τους Οικολόγους Πράσινους

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
Πλούτωνος 1 35100 Λαμία

Λαμία, 1/7/2008

ΠΡΟΣ
Νομάρχη Φθιώτιδας
Κ Α Χειμάρα

Κύριε Νομάρχη,

Πριν λίγες μέρες διαβάσαμε στον τοπικό τύπο την έγγραφη δήλωση του αντινομάρχη, αρμόδιου για τα θέματα περιβάλλοντος, σχετικά με τη ρύπανση του Σπερχειού και τους ελέγχους

Ο κ Ράπτης επισημαίνει ότι η ρύπανση του ποταμού «είναι χρόνιο φαινόμενο» και δέχεται ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες αδυνατούν να εντοπίσουν την πηγή της ρύπανσης και τον ρυπαντή(!!) ενώ αναφέρει ότι διαπιστώθηκαν παραβάσεις και παραλείψεις, επιβλήθηκαν πρόστιμα συνολικά 50.00 ευρώ και υποβλήθηκαν μηνυτήριες αναφορές προς τον κ Εισαγγελέα.

Αυτά έχουν μια αντίφαση. Λέτε ότι εντοπίστηκαν παραβάσεις και παραλείψεις, άρα εντοπίστηκαν πηγές ρύπανσης και ρυπαντές. Τότε σε ποια άγνωστη αιτία ρύπανσης αναφερόσαστε;

Επειδή δεν μας πείσατε για την αποτελεσματικότητα των ελέγχων των υπηρεσιών σας, σας παρακαλούμε να μας γνωρίσετε σε ποιες επιχειρήσεις επιβλήθηκαν τα πρόστιμα από τους Επιθεωρητές Περιβάλλοντος και για ποιες παραβάσεις υποβλήθηκαν μηνυτήριες αναφορές στον κ Εισαγγελέα και πότε. Επίσης, είναι θέμα τάξης για μας να γνωρίζουμε, πότε και με ποιο έγγραφό σας ζητήσατε την άφιξη των Επιθεωρητών Περιβάλλοντος για τον έλεγχο της ρύπανσης του Σπερχειού.

Παρακαλούμε για την έγγραφη απάντησή σας εντός των προθεσμιών που ορίζονται από το σχετικό Νόμο


Με εκτίμηση


ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΛΑΜΙΑΣ






Πληροφορίες: Στέφανος Σταμέλλος τηλ 2231021007 6977261256

27 Ιουν 2008

Σπερχειός: Έχει ο καιρός γυρίσματα...

Είπαμε κι εμείς γιατί αυτή η προσωπική επίθεση, στο τελευταίο νομαρχιακό συμβούλιο, του κ νομάρχη στον εκπρόσωπο των Οικολόγων Πράσινων. Ο κ νομάρχης έδειξε τις "δημοκρατικές" του αδυναμίες αλλά και την πραγματική αιτία. Κάποιοι του "χαλάνε τη μανέστρα" και είναι συνέχεια στριμωγμένος. Τα περιβαλλοντικά θέματα στο νομό τείνουν να πάρουν τις διαστάσεις, που τους αντιστοιχούν. Και αυτό τον ανησυχεί, γιατί δεν είναι εύκολο να ισορροπεί στην κόψη του ξυραφιού, όπως είχε συνηθίσει τόσα χρόνια με το λαϊκισμό του. Υποχρεώνεται από τα πράγματα να πάρει θέση για τον λιθάνθρακα και τη ΛΑΡΚΟ, για τα μεταλλεία στην Οίτη, για την ΑΓΚΡΟΙΝΒΕΣΤ, για τη Μεγάλη Τουριστική Επένδυση στον Έξαρχο, για τα λατομεία στη Λαμία, για τη ρύπανση του Σπερχειού και τόσα άλλα.

Πολλοί είναι αυτοί, όπως και ο κ νομάρχης, που στο μυαλό τους, αλλά και στις δραστηριότητές τους, περιορίζουν το ρόλο της οικολογίας σαν την «αλογόμυγα» της πολιτικής. Πετάει, αγγίζει, ακούγεται, φωλιάζει πολλές φορές στα διάφορα «σκέλη» των κομμάτων αποτελώντας και «συνιστώσα», και ως εκεί "όλα καλά". Όταν είναι να εκφράζεται ως πολιτικός φορέας, δεν την αναγνωρίζουν. Τότε μπαίνει το ερώτημα "ποιός είναι αυτός, ποιον εκπροσωπεί" Είναι όμως έτσι;

Σε ό,τι αφορά τον Σπερχειό και τη ρύπανση των νερών του ποταμού και του Μαλιακού, ψάχνουν να βρουν τρόπο να μπαλώσουν τα αμπάλωτα. Έχουμε ένα χρόνο που, με τις ανακοινώσεις μας και τις φωτογραφίες, τις ερωτήσεις από βουλευτές στη Βουλή και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την προβολή του θέματος στα κεντρικά και τα τοπικά ΜΜΕ, τις διαμαρτυρίες προς τα Υπουργεία και τους αρμόδιους φορείς, την επικοινωνία μας με το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών και τόσα άλλα, αναδείξαμε το μέγεθος του προβλήματος της ρύπανσης των νερών του ποταμού. Εισπράξαμε την αντίδραση, ακόμα και τον χλευασμό από τον ίδιο τον αντινομάρχη τον κ Ράπτη, τον υπεύθυνο περιβάλλοντος, όταν έλεγε σε ραδιόφωνο της πόλης ότι "οι οικολόγοι ελευθερώνουν φίδια και τρώνε τα βατράχια", γι' αυτό δεν έχει βατράχια και ζωή το ποτάμι.

Του επιστρέφουμε με τον ίδιο τρόπο την χλεύη, γιατί έχει ο καιρός γυρίσματα...

Δημοσιεύμουμε παρακάτω το σχόλιο της εφημερίδας ΣΕΝΤΡΑ στο φύλλο της Πέμπτης 26.6.2008

"Ιδιαίτερα συγκινητικό ήταν το σχόλιο του αντινομάρχη αρμόδιο για θέματα περιβάλλοντος κ Χρήστου Ράπτη όταν με γραπτή ανακοίνωσή του που διανεμήθηκε χθες το μεσημέρι διαπιστώνει ότι "η ρύπανση του Σπερχειού είναι χρόνιο φαινόμενο ακόμη και σήμερα, παρά τη λήψη πολλών δειγμάτων νερού, δεν κατέστη εφικτή η ταυτοποίηση της ρύπανσης και του ρυπαντή".

Με απλά λόγια η ίδια η νομαρχιακή υπηρεσία, δηλώνει αδυναμία να κάνει αυτό που πρέπει. Δηλώνει αδυναμία δηλαδή να κάνει έλεγχο και μεταφέρει το πρόβλημα στο απώτερο παρελθόν. Αν τώρα μια τέτοια υπηρεσία όπως η νομαρχία που έχει την ευθύνη δηλώνει τέτοια αδυναμία είναι αυτονόητο ότι κρύβεται πίσω απ' αυτό. Ο λόγος είναι απλός πριν από ένα εξάμηνο περίπου μας έλεγαν ακριβώς τα αντίθετα. Επομένως η έννοια της χρονίζουσας κατάστασης από πότε ξεκινά; Βέβαια δεν πρόκειται να εντοπίσουν ούτε τη ρύπανση, ούτε τον ρυπαντή, με επισκέψεις υπηρεσιακών παραγόντων από τη στιγμή που θα υπαχθεί το πρόβλημα και μετά. Το έχουμε μάθει το παιχνίδι. Έχει αποκαλυφθεί αυτό το κρυφτούλι των αρμοδίων και μη υπηρεσιών με διάφορους σε όλο το νομό.

Ίσως βέβαια να μην έχουν μάθει ακόμη στη νομαρχία τους λόγους για τους οποίους όλα αυτά τα θέματα μένουν σε δεύτερη φάση. Αφού λοιπόν δημόσια ομολογεί για αδυναμία η νομαρχία, είναι αυτονόητο ότι οι πολίτες δεν μπορούν να νιώθουν εξασφαλισμένοι. Πρέπει να στρέψουν το ενδιαφέρον τους στον έλεγχο των ελεγκτών. Και για να πούμε και 2-3 πρακτικά πράγματα. Η ρύπανση δεν εντοπίζεται με το μάτι, ούτε ευκαιριακά. Εντοπίζεται μέσα από συστήματα και μέσα από όργανα που πλέον υπάρχουν και στην περιοχή. Ο ρυπαντής δεν είναι κάποιο κορόιδο που θα δώσει τη δυνατότητα σε κάποιους ευκαιριακούς επισκέπτες να τον εντοπίσουν. Από την άλλη πλευρά η ίδια η νομαρχία προσπαθεί να δικαιολογήσει τη δική της παρουσία. Μου θυμίζει εκείνο που γίνονταν παλιότερα με τους εθνικούς δρυμούς και τους βοσκούς. Για λόγους ισορροπίας του συστήματος στο ισοζύγιο κάθε χρονιάς εντάσσονται μέσα σε δύο τρεις και τέσσερις μηνύσεις ακόμη. Έτσι λοιπόν βρίσκονταν σε ισορροπία με τις διωκτικές αρχές για να είναι εντάξει αλλά και οι βοσκοί να μην παίρνουν ούτε μια μέρα τα αιγοπρόβατα μέσα από το δρυμό.

Και επειδή λοιπόν δεν μπορούμε να βολευτούμε με τέτοιες ιστορίες λένε κάτι πάρα πολύ απλό. Με ελάχιστους αισθητήρες ρύπανσης σε κρίσιμα σημεία είναι αυτονόητο ότι μπορεί η νομαρχία να ελέγξει τα πάντα. αν δεν μπορεί η ίδια, μπορούν να τη βοηθήσουν αυτοί που έχουν τέτοιες δυνατότητες ακριβώς τη στιγμή που γίνεται η ρύπανση. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα έχει τη δυνατότητα να κλείνει τα μάτια. Αυτά προς το παρόν γιατί αρχίζει και με κουράζει αυτή η ιστορία"


Διαβάστε και την γραπτή δήλωση του κ Ράπτη, του αρμόδιου αντινομάρχη

"Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων και δυνατοτήτων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας οι αρμόδιες υπηρεσίες της προβαίνουν σε τακτικούς και εκτάκτους ελέγχους, για την εφαρμογή των νόμων της χώρας και της Ευρωπαικής Ένωσης σε ό,τι αφορά την προστασία του περιβάλλοντος.

Η ρύπανση του Σπερχειού είναι χρόνιο φαινόμενο ακόμη και σήμερα, παρά τη λήψη πολλών δειγμάτων νερού, δεν κατέστη εφικτή η ταυτοποίηση της ρύπανσης και του ρυπαντή.

Από επισκέψεις της Δ/νσης Υγείας και Υγιεινής στις 28 Ιανουαρίου, 18 Φεβρουαρίου και 27-3-2008 διαπιστώθηκαν παραβάσεις και υποβλήθηκαν μηνυτήριες αναφορές προς τον κ Εισαγγελέα.

Εξάλλου, με αίτημα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης είναι γνωστό, ότι ζητήθηκε η άφιξη και ο έλεγχος της ρύπανσης του Σπερχειού από Επιθεωρητές περιβάλλοντος και διαπιστώθηκαν παραλείψεις, για τις οποίες επιβλήθηκαν συνολικά πρόστιμα 50.000 ευρώ.

Κλείνοντας, επιθυμώ να σας διαβεβαιώσω, ότι η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Φθιώτιδας με τις εμπλεκόμενες υπηρεσίες της θα συνεχίσει τους ελέγχους και όταν υπάρξει ταύτιση ρύπανσης και ρυπαντή, θα υπάρξει και η πιθανότητα κλεισίματος, σύμφωνα με το νόμο

Οι κάτοικοι της περιοχής να μην ανησυχούν και είναι βέβαιο, ότι οι έλεγχοι θα συνεχιστούν με εντονότερους ρυθμούς."




http://www.e-ecology.gr
http://paratiritirio-perivallontos.blogspot.com

ΟΧΙ ΜΕΤΑΛΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΟΙΤΗ

ΟΧΙ ΜΕΤΑΛΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΟΙΤΗ

4 Μαρ 2008

Καταδικάστηκε η Ελλάδα
στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έπειτα από αναφορά
για τη ρύπανση του Σπερχειoύ ποταμoύ


ΠΗΓΗ: http://www.traveldailynews.gr/
Τρίτη, 4 Μαρτίου 2008

«Το Δικαστήριο εξέδωσε καταδικαστική απόφαση εις βάρος της Ελλάδας (για μη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις των άρθρων 5 παρ. 1 και 15 παρ. 2 της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα) στις 31 Ιανουαρίου 2008 (υπόθεση C-264/07)». Αυτό απαντά μεταξύ άλλων ο αρμόδιος Επίτροπος για το περιβάλλον κ. Δήμας στον Ευρωβουλευτή του ΣΥΝ Δ. Παπαδημούλη, με αφορμή την ερώτησή του, στην οποία ζητούσε πληροφορίες σχετικά με τη ρύπανση του Σπερχειού ποταμού, καθώς και για τις δυνατότητες κοινοτικής συγχρηματοδότησης προγραμμάτων για την αποκατάστασή του.

Ο αρμόδιος Επίτροπος, στην απάντησή του, υπενθυμίζει για πολλοστή φορά ότι μέχρι σήμερα, η Ελλάδα δεν έχει υποβάλει τη δέουσα περιβαλλοντική και οικονομική αξιολόγηση των εθνικών υδάτινων συστημάτων, όπως απαιτεί η οδηγία πλαίσιο για τα ύδατα (ΟΠΥ) και ότι «από τις διαβιβασθείσες έως τώρα πληροφορίες διαφαίνεται ότι δεν έχουν πραγματοποιηθεί οι εργασίες εντοπισμού των υδάτινων συστημάτων στα οποία υπάρχει κίνδυνος να μην επιτευχθούν οι στόχοι της ΟΠΥ».

Υπογραμμίζει, μάλιστα, πως τον Οκτώβριο του 2005, η Επιτροπή κίνησε διαδικασία για παράβαση και πως "το Δικαστήριο εξέδωσε καταδικαστική απόφαση εις βάρος της Ελλάδας στις 31 Ιανουαρίου 2008 (υπόθεση C-264/07)". Παράλληλα προειδοποιεί ότι «η Επιτροπή θα παρακολουθήσει στενά τις εξελίξεις στην εφαρμογή της οδηγίας πλαισίου για τα ύδατα, καθώς και τη συμμόρφωση της Ελλάδας με την απόφαση του Δικαστηρίου, ώστε να εξασφαλιστεί ότι οι ελληνικές αρχές εκπληρώνουν τις υποχρεώσεις τους».

Συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά τον Σπερχειό ποταμό, τονίζει ότι «η κοιλάδα και οι εκβολές του Σπερχειού έχουν χαρακτηριστεί περιοχή Natura 2000, γεγονός που υποχρεώνει τις ελληνικές αρχές να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για να αποτραπεί η υποβάθμιση των αξιών διατήρησης της περιοχής».

Αναφέρει εξάλλου ότι «στην έκθεση που υπέβαλαν σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1 και το άρθρο 15 παράγραφος 2 της ΟΠΥ, οι ελληνικές αρχές βεβαιώνουν ότι η ποιότητα των υδάτων του Σπερχειού ποταμού ανταποκρίνεται στα βασικά γεωπονικά κριτήρια για αρδευτικούς σκοπούς. Παρέχονται ορισμένα στοιχεία σχετικά με την παρακολούθηση χημικών παραμέτρων από διάφορους σταθμούς στον Σπερχειό, πλην όμως αυτά δεν επαρκούν για την πλήρη εξακρίβωση της κατάστασης του ποταμού, όπως αναγνωρίζεται ρητά στην έκθεση. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή δεν διαθέτει λεπτομερή στοιχεία για την τρέχουσα κατάσταση του Σπερχειού».

Σε ό,τι αφορά τη δυνατότητα συγχρηματοδότησης, ο Έλληνας Επίτροπος επισημαίνει ότι «πέραν των μελετών για την παρακολούθηση της ρύπανσης των υδάτων, στα διάφορα επιχειρησιακά προγράμματα της νέας προγραμματικής περιόδου 2007-2013 μπορεί να ενταχθεί η χρηματοδότηση έργων με αντικείμενο την παρακολούθηση και τον έλεγχο της ρύπανσης. Η συγχρηματοδότηση έργων αυτού του είδους μπορεί να καλυφθεί είτε από τα αντίστοιχα περιφερειακά επιχειρησιακά προγράμματα ή από το τομεακό επιχειρησιακό πρόγραμμα "Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη"».

Σημειώνει ωστόσο ότι «η επιλογή των έργων και των τελικών δικαιούχων (συνήθως οι τελικοί δικαιούχοι συγχρηματοδοτούμενων έργων αυτού του είδους είναι τοπικές αρχές), καθώς και οι πρακτικές λεπτομέρειες της εκτέλεσης των έργων υπάγονται στην αρμοδιότητα των εθνικών αρχών».

Ο κ. Δήμας καταλήγει λέγοντας πως «υπάρχει επίσης δυνατότητα χρηματοδότησης μέτρων που αφορούν την ποιότητα των υδάτων στις αγροτικές περιοχές βάσει του κανονισμού για την αγροτική ανάπτυξη. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται μέτρα που ενθαρρύνουν τους γεωργούς να εξασφαλίζουν την αειφόρο χρήση των φυτοπροστατευτικών προϊόντων (φυτοφάρμακα) και των λιπασμάτων. Για να εφαρμόσει τα εν λόγω μέτρα, η Ελλάδα πρέπει να προτείνει τροποποίηση του οικείου προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης, το οποίο εγκρίθηκε πρόσφατα».

Αναφερόμενος στο ζήτημα ο Δ. Παπαδημούλης δήλωσε: «Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Η Ελλάδα βρίσκεται για ακόμα μια φορά ενώπιων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για περιβαλλοντικά ζητήματα και καταδικάζεται. Την ίδια ώρα, οι αρμόδιες ελληνικές αρχές σφυρίζουν αδιάφορα και η μόλυνση του Σπερχειού από χημικά βιομηχανικά απόβλητα, αστικά λύματα, φυτοφάρμακα και λιπάσματα αυξάνεται επικίνδυνα και μεταφέρεται στα χωράφια και στον Μαλιακό Κόλπο. Καλούμε τον κ. Σουφλιά, τον κ. Κοντό και τον Περιφερειάρχη Στερεάς Ελλάδας κ. Σκορδά να κάνουν επιτέλους τις δέουσες ενέργειες που υποδεικνύει ο Έλληνας Επίτροπος, αξιοποιώντας το ΕΣΠΑ 2007-2013.

Έχουμε κουραστεί να φωνάζουμε για τη σημασία της μεταφοράς της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα, για τις μελέτες των λεκανών απορροής των ποταμών, για την ανάγκη σεβασμού της περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Αλλά μάλλον εδώ ισχύει η λαϊκή ρήση "στου κουφού την πόρτα όσο θέλεις βρόντα"».

29 Φεβ 2008

Οι απάντηση
της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
Δ/ΝΣΗ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠEPΙBAΛΛONTOΣ
Ταχ. Δ/νση : Αρκαδίου 8
35100 ΛΑΜΙΑ
Πληροφορίες: Αντ. Τερζής
Τηλ/νο . +30 2231 0 33231
ΦΑΞ : +302231067849
e-mail: dixope_lamia@tee.gr

Λαμία 22-2-2008
Αρ. Πρωτ. 897
Σχετ.


Προς: ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
ΠΛΟΥΤΩΝΟΣ 1 35100 ΛΑΜΙΑ

Κοιν ΓΡΑΦΕΙΟ ΝΟΜΑΡΧΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
35100 ΛΑΜΙΑ

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
ΥΨΗΛΑΝΤΗ 1 35100 ΛΑΜΙΑ

ΓΡΑΦΕΙΟ ΑΝΤΙΝΟΜΑΡΧΗ
Κ. ΧΡΗΣΤΟ ΡΑΠΤΗ
35100 ΛΑΜΙΑ

ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ
ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
Λ. ΚΗΦΗΣΙΑΣ 1 11523 ΑΘΗΝΑ

ΔΕΥΑ ΛΑΜΙΑΣ
ΛΑΜΙΑ

Θέμα: Ρύπανση Σπερχειού
Σχετ :
1. το με αριθμ. πρωτ. 19759/26-11-2007 (αρ. πρωτ. Γρ. Νομάρχη 3951/3-12-2007) (αρ. πρωτ. ΔΙΧΩΠΕ 11416/5-12-2007) Έγγραφο Γενικού Επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης.
2. το με αριθμ. πρωτ. Φ26/3772/21-11-2007 έγγραφο Ν.Α. ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ / Τμήμα Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων
3. το με αριθμ. πρωτ. 10709/16-11-2007 έγγραφο Γρ. Νομάρχη
4. το με. Αριθμ. πρωτ. 11416/ 27-12-2007 έγγραφο μας
5. το με αριθμ. πρωτ. Φ.24/313/1-2-2008 (897/1-2-2008) έγγραφο Γραφείου Αντινομάρχη με το οποίο διαβιβάστηκε η από 28-1-2008 επιστολή ΟIΚΟΛΟΓΟI ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΠΛΟΥΤΩΝΟΣ 1 35100 ΛΑΜΙΑ (αριθμ. πρωτ. Γρ Νομάρχη 313/28-1-2008).

Υστέρα από το παραπάνω 5 σχετικό έγγραφο με το οποίο διαβιβάστηκε η με αριθμ. πρωτ. Γρ Νομάρχη 313/28-1-2008 επιστολή ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΠΛΟΥΤΩΝΟΣ 1 35100 ΛΑΜΙΑ η οποία αναφέρεται σε μέτρα για την προστασία του Σπερχειού Ποταμού, της Γερμανικής Τάφρου και του Ξηριά Λαμίας γίνονται γνωστά τα παρακάτω:

Σχετικά με ρύπανση του Σπερχειού ποταμού συνημμένα για ενημέρωση σας διαβιβάζεται το με αριθμ.πρωτ. 11416/27-12-2007 έγγραφο μας.

Σχετικά με την ρύπανση του Ξηριά Λαμίας ισχύουν τα αναφερόμενα στο με αριθμ πρωτ. 11812/21-12-2007 έγγραφο μας το οποίο σας έχει κοινοποιηθεί.

Τέλος για την Γερμανική τάφρο γίνεται γνωστό ότι αυτή αποτελούσε αποδέκτη λυμάτων της πόλης της Λαμίας. Η ΔΕΥΑ Λαμίας εκπονεί το δίκτυο αποχέτευσης της πόλης της Λαμίας και έχει ολοκληρώσει πολύ σημαντικό ποσοστό του δικτύου αποχέτευσης έτσι ώστε στο μέλλον να δέχεται μόνον όμβρια.

Όλα τα αναφερόμενα στα παραπάνω έγγραφα στοιχεία μπορείτε να τα λάβετε σύμφωνα με τις διατάξεις της ΚΥΑ ΗΠ/11764/653/06 (ΦΕΚ-327/Β/17-3-06) «Πρόσβαση του κοινού στις δημόσιες αρχές για παροχή πληροφοριών σχετικά με το περιβάλλον..» .

Για τα πρόσθετα ερωτήματα σας που αναφέρονται:
Σχετικά με το χρονοδιάγραμμα αποπεράτωσης του Βιολογικού καθαρισμού Μακρακώμης Σπερχειάδας και αν το δίκτυο αποχέτευσης των δύο κωμοπόλεων είναι έτοιμο να εξυπηρετήσει την λειτουργία του.

Ο κοινός Βιολογικός καθαρισμός Μακρακώμης Σπερχειάδας έχει ολοκληρωθεί, έχει ολοκληρωθεί σε σημαντικό βαθμό (ποσοστό 60%) το δίκτυο αποχέτευσης των Δήμων Σπερχειάδας Μακρακώμης .

Το χρονοδιάγραμμα και τη διαδικασία επικαιροποίησης της Ειδικής περιβαλλοντικής μελέτης του δικτύου ΝΑTURA 2000 για την περιοχή αυτή και για τι προέκυψε η ανάγκη επικαιροποίησης της παλαιάς ποιοι είναι οι λόγοι αναθεώρησης.

Σύμφωνα με το με αριθμ. πρωτ. 158264/2167/22-6-2007 έγγραφο ΥΠΕΧΩΔΕ / Τμήμα Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος, σχεδιάζεται η επικαιροποίηση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης για την περιοχή ΦΥΣΗ 2000 (NATURA 2000) με κωδικό GR 2440002. Το ακριβές χρονοδιάγραμμα, η διαδικασία, η ανάγκη και οι λόγοι επικαιροποίησης αποτελούν αντικείμενο των κεντρικών υπηρεσιών του ΥΠΕΧΩΔΕ

Επίσης σας παρακαλούμε να μας γνωρίσετε αν λειτουργούν και ποιες βιομηχανικές, βιοτεχνικές και κτηνοτροφικές μονάδες κατά μήκος της κοίτης του Σπερχειού, της Γερμανικής τάφρου και του Ξηρια Λαμίας και πως διατίθενται τα λύματα αυτών των επιχειρήσεων.

Σχετικά με δραστηριότητες που λειτουργούν κατά μήκος της κοίτης του Σπερχειού, της Γερμανικής τάφρου και του Ξηριά Λαμίας γίνεται γνωστό ότι με βάση το τηρούμενο αρχείο της υπηρεσίας μας πλησίον του Σπερχειού ποταμού λειτουργεί η
δραστηριότητα ΕΛΑIΟΥΡΓΙΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΛΚΕ ΑΕ και η επιχείρηση ΙΝΑΧΟΣ ΑΕ. Τα λύματα αυτών διατίθενται υπεδάφια .

Λόγω του μεγάλου μεγέθους, της στα ερωτήματα αναφερομένης έκτασης, η υπηρεσία μας θα προβεί και μελλοντικούς ελέγχους για διαπίστωση τυχόν πηγών ρύπανσης.

Συν/νο : το με αριθμ. πρωτ. 11416/27-12-2007 έγγραφο μας

Ε.Δ. Ε.Ν.
1. Τμ.Πρ.Περιβάλλοντος Η Δ/ΤΡΙΑ ΔΙ.ΧΩ.ΠΕ.
2. Φ 5-50
ΞΑΝΘΗ ΦΟΥΝΤΑ
Αρχ .Μηχ/κός με Α β.


EΛΛHNΙKΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Λαμία 27-12-2007

ΝΟΜΟΣ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
ΝΟΜΑΡΧΙΑΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ Αρ. Πρωτ. 11416
ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ Σχετ. 10709
Δ/ΝΣΗ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

Ταχ. Δ/νση : Αρκαδίου 8 Προς : ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ
35100 ΛΑΜΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ
Πληροφορίες: Αντ. Τερζής Λ. ΚΗΦΗΣΙΑΣ 1 11523 ΑΘΗΝΑ

Τηλ/νο . +30 2231 0 33231 Κοιν : ΓΡΑΦΕΙΟ ΝΟΜΑΡΧΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
ΦΑΞ : +30 22310 67849 35100 ΛΑΜΙΑ
e-mail: dixope_Iamia@tee.gr
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
ΠΑΤΡΟΚΛΟΥ 25 35100 ΛΑΜΙΑ

Κ. ΧΡΗΣΤΟ ΡΑΠΤΗ
ΕΝΤΕΤΑΛΜΕΝΟ ΝΟΜ/ΚΟ ΣΥΜ/ΛΟ
35100 ΛΑΜΙΑ

Θέμα: Ρύπανση Σπερχειού

Σχετ :
1. το με αριθμ. πρωτ. 19759/26-11-2007 (αρ. πρωτ. Γρ. Νομάρχη 3951/3-12-2007)
(αρ. πρωτ. ΔΙΧΩΠΕ 11416/5-12-2007) Έγγραφο Γενικού Επιθεωρητή Δημόσιας
Διοίκησης.
2. το με αριθμ. πρωτ. Φ26/3772/21-11-2007 έγγραφο Ν.Α. ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ / Τμήμα
Τύπου και Δημοσίων Σχέσεων
3. το με αριθμ. πρωτ. 10709/16-11-2007 έγγραφο Γρ. Νομάρχη

Ύστερα από το παραπάνω σχετικό έγγραφο σας με το οποίο ζητούνται «... εντός της προθεσμία των 30 εργασίμων ημέρων
Α) την επιβεβαίωση η μη των καταγγελλομένων
Β) τα επιβληθέντα μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος συμπεριλαμβανομένων και των μελλοντικών ενεργειών σας
Γ) Την τυχόν επιβολή προστίμων ή την εφαρμογή διοικητικών κυρώσεων που έχετε
ασκήσει
Δ) Σε περίπτωση παραλείψεων ή παρανομιών των αρμοδίων οργάνων αδειοδοτήσεων ή άσκησης ελέγχων τα μέτρα που λάβατε κατά των υπευθύνων...»

Γίνονται γνωστά τα παρακάτω:

Ο ποταμός Σπερχειός δεν αποτελεί αποδέκτη υγρών βιομηχανικών αποβλήτων.

Για τον ποταμό έχουν εφαρμογή οι διατάξεις της ΚΥΑ 19640/1979 (ΦΕΚ 1136/Β/27 -12¬1979) περί διαθέσεως υγρών βιομηχανικών αποβλήτων και λυμάτων στον Βόρειο και Νότιο Ευβοϊκό κόλπο καθώς και στους αντίστοιχους κόλπους Μαλιακό και Πεταλιών κοινή απόφαση τεσσάρων Νομαρχών.

Ο ποταμός Σπερχειός υπάγεται στο δίκτυο ΦΥΣΗ 2000 (NATURA 2000) με κωδικό GR 2440002 και στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 259/121.9.2006 ΕL δημοσιεύτηκε η ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 19ης lουλίου 2006 σχετικά με την έγκριση, σύμφωνα με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, του καταλόγου των τόπων κοινοτικής σημασίας για τη μεσογειακή βιογεωγραφική περιοχή.

Σε ότι αφορά τα ερωτήματα σας:
Α) την επιβεβαίωση η μη των καταγγελλομένων που αναφέρονται σε (όπως αναφέρονται στο . . .. . .)
Τα ερωτήματα προς την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση και τις αρμόδιες υπηρεσίες
Πηγή: Στέφανος Σταμέλλος, μέλος του ΠΣ των Οικολόγων Πράσινων Λαμία
Ελέγχθηκαν οι βιομηχανικές εγκαταστάσεις, τα ελαιοτριβεία και οι φάρμες, που γειτονεύουν με το Σπερχειό για το αν ρυπαίνουν, και σε ποιο βαθμό, με τα απόβλητά τους τα νερά του ποταμού;

Άμεσα στον Σπερχειό ποταμό δεν διοχετεύονται απόβλητα από βιομηχανικές εγκαταστάσεις:
ο Κατά την εποχιακή περίοδο λειτουργίας του εργοστασίου πυρηνελαιουργείου της μονάδας ΕΛΙIΟΥΡΓΙΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ (ΕΛΚΕ ΑΕ) που βρίσκεται στην κτηματική περιφέρεια Δ.Δ. ΔΑΜΑΣΤΑΣ Δήμου Γοργοποτάμου διοχετεύονται νερά ψύξεως, νερά που δεν συμμετέχουν στην παραγωγική διαδικασία.
ο Έμμεσα μέσω του χειμάρρου «ΒΟΥΤΑΝΙΑ» που εκβάλει στον «ΑΣΩΠΟ» ποταμό, και ο οποίος εκβάλει στον «ΣΠΕΡΧΕΙΟ» ποταμό, διοχετεύονται επεξεργασμένα μετά φυσικοχημΙκή και βιολογική επεξεργασία, υγρά βιομηχανικά απόβλητα της μονάδας «ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΑΕ.» . Σε έλεγχο από την Δ/νση Υγείας & Δημ. Υγιεινής Ν. Α Φθιώτιδας με αριθμ. πρωτ. 5709/12-7-2007 διαβιβάστηκε στην Εισαγγελέα πρωτοδικών Λαμίας η από 22-6-2007 έκθεση και επιβλήθηκε πρόστιμο από την αρμόδια Δ/νση Ανάπτυξης.
ο Είχαν στο παρελθόν με αποφάσεις χορηγηθεί άδειες διάθεσης υγρών αποβλήτων ελαιοτριβείων. Πρόσφατα ολοκληρώνεται η διαδικασία ανάκλησης άδειας διάθεσης του συνόλου των ελαιοτριβείων για διάθεση υγρών αποβλήτων στον ΣΠΕΡΧΕΙΟ ποταμό.

. Ελέγχθηκαν οι χωματερές και οι αγωγοί αστικών λυμάτων κατά μήκος της κοίτης των γύρω Ο/κισμών;
ο Στα πλαίσια του προγράμματος παύσης και αποκατάστασης Χώρων Ανεξέλεγκτης Διάθεσης Αποβλήτων (ΧΑΔΑ) από το ΥΠΕΧΩΔΕ με Αποφάσεις κ. Νομάρχη έχει γίνει παύση λειτουργίας των ενεργών (ΧΑΔΑ) Δήμων ΓΟΡΓΟΠΟΤΑΜΟΥ, ΜΑΚΡΑΚΩΜΗΣ, ΣΠΕΡΧΕΙΑΔΑΣ, ΛΙΑΝΟΚΛΑΔΙΟΥ Ν. Φθιώτιδας .
ο Για την αντιμετώπιση των αστικών λυμάτων της ευρύτερης περιοχής γίνονται γνωστά τα παρακάτω:
ο Έχει κατασκευασθεί και δεν έχει λειτουργήσει ακόμη ο κοινός βιολογικός καθαρισμός αστικών λυμάτων Μακρακώμης – Σπερχειάδας
ο Έχουν διαβιβασθεί στην Ν.Α Φθιώτιδας, «Προκαταρτική Περιβαλλοντική Εκτίμηση και Αξιολόγηση» (ΠΠΕΑ) από τις κεντρικές υπηρεσίες του Υπουργείου ΠΕΧΩΔΕ και έχουν καθορισθεί αποδέκτες και ειδικοί όροι διαθέσεως των λυμάτων μετά από επεξεργασία με βιολογικό καθαρισμό των παρακάτω:
• του Δημοτικού Διαμερίσματος Λυγαριάς του Δήμου Λαμιέων (Νομού Φθιώτιδας)
• των Δήμων Λιανοκλαδίου και Υπάτης Νομού Φθιώτιδας
• του Δημοτικού Διαμερίσματος Θερμοπυλών του Δήμου Λαμιέων (Νομού Φθιώτιδας)
• του Δημοτικού Διαμερίσματος Φραντζή του Δήμου Λαμιέων (Νομού Φθιώτιδας)

Αποδόθηκε στους αγρότες η ευθύνη που τους αναλογεί σε ότι αφορά τη ρύπανση με την αλόγιστη χρήση των φυτοφαρμάκων, των λιπασμάτων και τη ρίψη στο ποτάμι των αδειανών συσκευασιών;

Σχετικά με τις συσκευασίες έχουν εφαρμογή οι διατάξεις του Ν 2939 (ΦΕΚ 179 Α) που περί συσκευασιών και οι αγρότες έχουν ενημερωθεί και ενημερώνονται από τις αρμόδιες υπηρεσίες με την διοργάνωση ημερίδων και επιτόπιων επισκέψεων σε όλους τους δήμους και τα Δ.Δ. του νομού Φθιώτιδας.

. Τι μέτρα έχουν ληφθεί για να μην καταντήσει, όπως κατάντησε, ο Σπερχειός, ένας αγωγός λυμάτων και οχετός;

Με βάση περιοδικός ελέγχους κατά την γνώμη μας δεν έχει καταντήσει ο ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ ποταμός «. . . αγωγός λυμάτων και οχετός..» αντίθετα αποτελεί πόρο άντλησης νερού για τις καλλιέργειες της ευρύτερης περιοχής.

Β) τα επιβληθέντα μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος συμπεριλαμβανομένων και των μελλοντικών ενεργειών σας

Μετά από πρωτοβουλία της Ν.Α Φθιώτιδας έχει γίνει Πρόταση εκπόνησης έργου από την Τεχνική Βοήθεια του Ε.Π.ΠΕΡ 2000-2006 για την επικαιροποίηση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης (ΕΠΜ) «Κοιλάδα & Εκβολές Σπερχειού-Μαλιακός κόλπος» σύμφωνα με το με αριθμ. Πρωτ. 158264/2167/22-6-2007 Έγγραφο του ΥΠΕΧΩΔΕ/ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ.

Η παραπάνω επικαιροποίηση της Ειδικής περιβαλλοντικής μελέτης κρίνεται αναγκαία για την εκτέλεση έργων Εθνική Κλίμακας, κατασκευή ΠΑΘΕ, Ε65, Νέα Σιδηροδρομική Γραμμή Υψηλών Ταχυτήτων Τιθορέας - Δομοκού που διέρχονται από τον Σπερχειό ποταμό.

Γ) Την τυχόν επιβολή προστίμων ή την εφαρμογή διοικητικών κυρώσεων που έχετε ασκήσει Σύμφωνα με αποφάσεις κ. Νομάρχη Φθιώτιδας έχουν επιβληθεί κυρώσεις στην μονάδα
ο ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΑΕ Αρ. πρωτ. 2712/15-10-2007
Ο Κ. ΑΠΟΣΤΟΛΟΠΟΥΛΟΣ & ΣΙΑ ΟΕ Αρ. πρωτ. 3022/06/15-10-2007

Δ) Σε περίπτωση παραλείψεων ή παρανομιών των αρμοδίων οργάνων αδειοδοτήσεων ή άσκησης ελέγχων τα μέτρα που λάβατε κατά των υπευθύνων...»

Έχει διαβιβασθεί προς εισαγγελέα πρωτοδικών Λαμίας έγγραφο με αρ πρωτ. 5709/12-7-2007 για την μονάδα ΧΑΡΤΟΠΟΙΙΑ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ ΑΕ .

Ε.Δ. Ε.Ν.
1. Τμ.Πρ.Περιβάλλοντος Η Δ/ΤΡΙΑ ΔΙ.ΧΩ.ΠΕ.
2. Φ 5-50
ΞΑΝΘΗ ΦΟΥΝΤΑ
Αρχ .Μηχ/κός με Α β.

18 Φεβ 2008

ΑΠΘ: Αδιαφορία της Πολιτείας
απέναντι στο περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους - 14/2/2008

--------------------------------------------------------------------------------
Αδιαφορία της Πολιτείας απέναντι στο περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους της χώρας, καταγγέλλει ψήφισμα του Τμήματος Βιολογίας και του Διατμηματικού Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών Α.Π.Θ. (των Τμημάτων Βιολογίας, Γεωλογίας και Πολιτικών Μηχανικών), με αφορμή την καταδικαστική απόφαση του δικαστηρίου των Ε.Ε.Κ. της 31ης Ιανουαρίου 2008 (υπόθεση C-264/07).

Ειδικότερα το ψήφισμα αναφέρει τα εξής:
«Η πρόσφατη καταδικαστική απόφαση της 31ης Ιανουαρίου 2008 του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της Ελλάδας, (υπόθεση C?264/07 για «Παράβαση κράτους μέλους – Οδηγία 2000/60/ΕΚ – Προστασία και διαχείριση των υδάτων – Μη κατάρτιση των προβλεπόμενων αναλύσεων – Παράλειψη διαβιβάσεως των απαιτούμενων συνοπτικών εκθέσεων») αναδεικνύει και πάλι την αδιαφορία της Πολιτείας απέναντι στο περιβάλλον και τους φυσικούς πόρους της χώρας μας.

Οι λεκάνες απορροής των ποταμών (π.χ. Σπερχειός, Αξιός) και των θαλάσσιων κόλπων της Ελλάδας (π.χ. Θερμαϊκός), κινδυνεύουν άμεσα από την ανεξέλεγκτη ρύπανση. Η λειψυδρία και η υφαλμύρωση που θα είναι εντονότερη μέχρι το τέλος του αιώνα, εξαιτίας των κλιματικών αλλαγών και των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, θα αφανίσει σημαντικούς υγροτόπους και λίμνες στη χώρα μας (π.χ. έχει ήδη υποχωρήσει η στάθμη της τεχνητής λίμνης του Μόρνου, της λίμνης της Βεγορίτιδας, της λίμνης της Κορώνειας).

Θεωρούμε, όπως άλλωστε και άλλοι επιστημονικοί φορείς έχουν διακηρύξει, ότι πρέπει άμεσα να ληφθούν μέτρα για ολοκληρωμένη διαχείριση και προστασία του φυσικού περιβάλλοντος των λεκανών απορροής των Περιφερειών της χώρας μας. Τα μέτρα αυτά πρέπει να στηριχθούν στην παρακολούθηση της οικολογικής ποιότητας των επιφανειακών υδάτων (ποτάμια, λιμναία, μεταβατικά και παράκτια ύδατα) με βιολογικά, υδρομορφολογικά και φυσικοχημικά ποιοτικά στοιχεία σύμφωνα με την Οδηγία 2000/60 Ε.Κ. και το νόμο 3199/2003 (με τις Υ.Α. και το Π.Δ. που ακολούθησαν). Η δε προσέγγιση πρέπει να είναι διεπιστημονική.

Τα Τμήματα που συμμετέχουν στο Διατμηματικό Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών (Τμήματα Βιολογίας, Γεωλογίας και Πολιτικών Μηχανικών Α.Π.Θ.) διαθέτουν την τεχνογνωσία, ήταν και είναι στη διάθεση των αρμόδιων φορέων της χώρας να προσφέρουν την αναγκαία διεπιστημονική προσέγγιση της εκτίμησης της οικολογικής ποιότητας και της διαχείρισης των υδάτων σε επίπεδο λεκάνης απορροής με σκοπό τη βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία του Περιβάλλοντος».

10 Φεβ 2008

ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΑΡΔΕΥΣΗΣ
ΚΑΙ Η ΜΟΛΥΝΣΗ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ ΣΤΗΝ ΒΟΥΛΗ

Τα προβλήματα της άρδευσης λόγω εκτροπής της νέας κοίτης του Σπερχειού και την ρύπανση του ποταμού, φέρνει στη Βουλή η βουλευτής Φθιώτιδας του ΠΑΣΟΚ Τονια Αντωνίου με ερώτηση που κατέθεσε στους Υπουργούς ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. Εσωτερικών και Αγρ. Ανάπτυξης. Η κα Αντωνίου αναφέρεται σε υπόμνημα του Τοπικού Οργανισμού Εγγείων Βελτιώσεων Φακίτσας του νομού Φθιώτιδας στο οποίο τονίζεται ότι με την εκτροπή της νέας κοίτης Σπερχειού και τα έργα που εκτελούνται σ’ αυτή, έχει κλείσει η κοίτη από το σημείο της εκτροπής έως και την περιοχή Αλαμάνας με αποτέλεσμα περιοχή 15,000 στρεμμάτων, να μην μπορεί να αρδευτεί ακόμη και σήμερα. Η κα Αντωνίου ζητά άμεση λύση καθώς οι καλλιεργητές δεν μπορούν να αρδευσουν τις καλλιέργειές τους και βρίσκονται σε απόγνωση.

Επιπλέον αναφέρεται στην μόλυνση του Σπερχειού από τα παρακείμενα εργοστάσια που ρίχνουν τα απόβλητα τους σε αυτόν με αποτέλεσμα να μολύνουν το νερό με συνέπειες για τις αρδευόμενες εκτάσεις που καταστρέφονται και για την υγεία των κατοίκων των γύρω περιοχών.

πηγή lamiafm1


Σχόλιο - σημείωση administrator:
Έστω και με καθυστέρηση ασχολήθηκε η κα Αντωνίου με τα θέματα της άρδευσης των καλλιεργήσιμων εκτάσεων στην Ανθήλη και με το πρόβλημα της ρύπανσης των νερών. Βέβαια η αναφορά μόνο στα εργοστάσια της περιοχής δεν αναδεικνύει τις ποικίλες πηγές της ρύπανσης των νερών σε όλο το μήκος του

6 Φεβ 2008

Ζητήθηκαν από τον κ Νομάρχη
στοιχεία ελέγχου της κατάστασης του Σπερχειού

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΛΑΜΙΑΣ
Πλούτωνος 1 35100 Λαμία
Λαμία, 25/1/2008

ΠΡΟΣ
Νομάρχη Φθιώτιδας
Κ Α Χειμάρα

Κύριε Νομάρχη,

Στις 3 Δεκεμβρίου καταθέσαμε στο γραφείο σας την συνημμένη επιστολή, με την οποία, στη συνέχεια και της δικής σας στα ΜΜΕ ανακοίνωσης, την οποία επίσης επισυνάπτουμε, ζητήσαμε να μας γνωστοποιήσετε ορισμένα στοιχεία σε ό,τι αφορά τους ελέγχους για την ρύπανση ή όχι του Σπερχειού.

Παρά την σχετική νομοθεσία(ν. 3422/2005 με τον οποίο κυρώθηκε η Διεθνής Σύμβαση του Aarchus για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων, καθώς και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα), δεν έχουμε ακόμη πάρει απάντηση. Ελπίζουμε να έγινε από αμέλεια, και να γίνει αυτό άμεσα. Διαφορετικά είμαστε υποχρεωμένοι να προσφύγουμε στη δικαιοσύνη, όπως έχουμε το δικαίωμα, σύμφωνα με το νόμο.

Με εκτίμηση

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΛΑΜΙΑΣ

21 Ιαν 2008

Όπου Ασωπός και η μοίρα του

Εικόνες του Σπερχειού σήμερα

Τα σκουπίδια και οι εστίες ρύπανσης του Σπερχειού ποταμού, που αμφισβητούνται από τους παράγοντες της Νομαρχιακής Φθιώτιδας, αποτυπώνονται στις φωτογραφίες που παραθέτουμε. Σκουπίδια στην παλιά γέφυρα του Φραντζή, στον Ασωπό, τον παραπόταμο του Σπερχειού, καθώς και αγωγός λυμάτων εργοστασίων που χύνεται στον Ασωπό, στο ύψος της Δαμάστας.

Όπου Ασωπός κι η μοίρα του...

Προς δόξαν των περί αντιθέτου επιχειρημάτων των παραγόντων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης...

Θα παρακαλέσουμε τις αρμόδιες υπηρεσίες να μας απαντήσουν ή να αμφισβητήσουν τις φωτογραφίες, καθώς και το αν ο Σπερχειός και ο Ασωπός έχει χαρακτηριστεί αγωγός λυμάτων, και αν ναι, να μας υποδείξουν τη σχετική απόφαση. Επίσης παρακαλούμε τον κ Εισαγγελέα να ασχοληθεί με την υπόθεση, επειδή πιστεύουμε ότι είναι πια θέμα δικαιοσύνης

Εμείς δεν μπορούμε να κλείσουμε τα μάτια...
(στο εξής θα επικαλούμαστε διαρκώς τον Ν.3422/2005 με τον οποίο κυρώθηκε η Διεθνής Σύμβαση του Aarchus για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων, καθώς και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα)

Οικολόγοι Πράσινοι
Πολιτική Κίνηση Λαμίας

6 Ιαν 2008

Μας καλούν να κλείσουμε τα μάτια.
Εμείς λέμε ΟΧΙ!

Ακούστηκε σε συζήτηση σε τοπικό κανάλι, και μάλιστα από ανθρώπους που έχουν ευθύνες για τα περιβαλλοντικά θέματα του νομού, ότι οι οικολόγοι είναι υπερβολικοί και ότι γενικά πρέπει να είμαστε πιο ανεκτικοί, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις καταγγελίες μας για τον Σπερχειό. Τονίστηκε δε, με έμφαση, ότι δεν πρόκειται να οδηγηθεί σε κλείσιμο καμιά επιχείρηση με αφορμή τις περιβαλλοντικές καταγγελίες.

Το οικολογικό κίνημα και ο πολιτικός φορέας της οικολογίας, οι Οικολόγοι Πράσινοι, έχουν την υποχρέωση, αν όχι το δικαίωμα, να ασκούν κριτική στους φορείς της εξουσίας, τους εξουσιοδοτημένους από την πολιτεία να προστατεύουν το περιβάλλον και την ποιότητα ζωής των πολιτών. Τονίζουμε ότι πρώτοι εμείς δεν θέλουμε να κλείσει καμιά επιχείρηση. Θα είμαστε όμως αυστηροί και σκληροί σε θέματα που αφορούν την εφαρμογή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας και των Ευρωπαϊκών Οδηγιών. Η ανοχή απέναντι σε ιδιώτες, αλλά και σε αρμόδιες υπηρεσίες και δήμους, που δεν εφαρμόζουν και δεν σέβονται την περιβαλλοντική νομοθεσία, δεν έχει καμιά θέση στη σημερινή αντίληψη για την βιώσιμη αειφορική ανάπτυξη. Οι νόμοι έχουν την ίδια ισχύ για όλους. Αν κάποιοι θεωρούν ότι δεν πρέπει να εφαρμόζονται, πρέπει να μας το ξεκαθαρίσουν. Μήπως θέλουν μια νομοθεσία «λάστιχο», που να εφαρμόζεται κατά περίπτωση; Αυτή την νομοθεσία θέλουν;

Οι μηχανισμοί και οι υπηρεσίες ελέγχου, που λειτουργούν οργανωμένα και με δημιουργικό τρόπο και σύμφωνα με τους νόμους, δεν είναι «μπαμπούλας». Ο έλεγχος έχει τον χαρακτήρα της πρόληψης. Σε συνεργασία οι αρμόδιες υπηρεσίες και οι φορείς της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με τους επιχειρηματίες και τους άλλους ιδιώτες, επιδιώκουν να βρουν λύσεις σε όφελος του περιβάλλοντος. Η δε Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση καλείται και να συμμετάσχει στο συνολικό οικονομικό κόστος, με το δικό της μοναδικό τρόπο, εφόσον πρόκειται για θέματα που αφορούν ευρύτερα την περιοχή. Παράδειγμα, τα απόβλητα των ελαιοτριβείων, τα αστικά απόβλητα, οι παράνομες χωματερές, η ενημέρωση των αγροτών για τα φυτοφάρμακα, ο έλεγχος των γεωτρήσεων κά. Με το να τα κρύβουμε όλα αυτά «κάτω από το χαλί» και να κλείνουμε τα μάτια, δημιουργούμε περισσότερα προβλήματα και φυσικά υπονομεύουμε το περιβάλλον! Σε αντίθετη περίπτωση η αποκατάσταση, αν δεν μιλάμε για ανεπίστρεπτες καταστάσεις, είναι δαπανηρότατη και αβέβαιη.

Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τον Σπερχειό και την κοιλάδα του, τονίζουμε ότι όλοι καλούμαστε να διαχειριστούμε το ΝΕΡΟ, ένα πολύτιμο αγαθό που είναι σε ανεπάρκεια. Ο Σπερχειός είναι το ανεκτίμητο δώρο της φύσης για την περιοχή μας και πηγή πλούτου. Συγκεντρώνει όμως όλα τα χαρακτηριστικά μιας περιβαλλοντικής αυθαιρεσίας. Η ρύπανση, η σπατάλη και η κακή διαχείριση του νερού, η μόλυνση του υπόγειου υδροφορέα της κοιλάδας, η καταστροφή της βιοποικιλότητας, το παράνομο κυνήγι, τα νεκρά ψάρια, οι καταπατήσεις και εκχερσώσεις του παραποτάμιου δάσους, είναι μερικά χαρακτηριστικά αυτής της αυθαιρεσίας. Κάποιοι έχουν ευθύνες γι’ αυτά. Κάποιοι δεν σέβονται τους νόμους. Κάποιοι δεν κάνουν τους ελέγχους. Θα κλείσουμε τα μάτια; Εμείς λέμε ΟΧΙ!
Λαμία, 5.1.2008

Στέφανος Σταμέλλος
Μέλος του ΠΣ των Οικολόγων Πράσινων

29 Δεκ 2007

Η Ελλάδα παραπέμπεται, για τρίτη, συνεχόμενη, φορά στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για μη συμμόρφωση με την οδηγία 2000/60 για τα ύδατα!

10-07-2007
Με αφορμή σχετική ερώτηση του ευρωβουλευτή του ΣΥΝ Δ. Παπαδημούλη, ο αρμόδιος Επίτροπος Περιβάλλοντος κ. Στ. Δήμας επανέρχεται στο σήριαλ της ενσωμάτωσης και της εφαρμογής της οδηγίας 2000/60, σχετικά με την κοινοτική δράση στον τομέα της πολιτικής των υδάτων. Σημειώνεται ότι η οδηγία υποχρέωνε τα κράτη μέλη να θέσουν σε ισχύ τις αναγκαίες για την ενσωμάτωσή της νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις το αργότερο έως τις 22 Δεκεμβρίου 2003

Ολόκληρη η απάντηση του κ Δήμα

E-1892/07EL
Απάντηση του κ. Δήμα
εξ ονόματος της Επιτροπής
(06.06.2007)

Τον Ιούλιο του 2005, η Επιτροπή κίνησε διαδικασία για παράβαση κατά της Ελλάδας, επειδή η τελευταία δεν είχε μεταφέρει πλήρως στην εθνική της νομοθεσία πολλές διατάξεις της οδηγίας-πλαισίου για τους υδάτινους πόρους , ενώ τον Ιούνιο του 2006 αποφάσισε να παραπέμψει την υπόθεση στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, όπου και εκκρεμεί (υπόθεση C-426/06). Τον Μάρτιο του 2007, η Ελλάδα θέσπισε και κοινοποίησε στην Επιτροπή συμπληρωματικά νομοθετικά μέτρα (δηλ. το Προεδρικό Διάταγμα 51/2007) με σκοπό την πλήρη μεταφορά της οδηγίας-πλαισίου για τους υδάτινους πόρους. Η Επιτροπή εξετάζει τώρα το νέο αυτό δεδομένο.

Αφού κινήθηκε διαδικασία για παράβαση (τον Μάρτιο του 2005), η Ελλάδα συμμορφώθηκε τελικά προς τις απαιτήσεις του άρθρου 3 της οδηγίας-πλαισίου για τους υδάτινους πόρους. Ειδικότερα, με τις Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις αριθ. 49139/24.11.2005 και 47630/16.11.2005 συγκροτήθηκαν, αντίστοιχα, η Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων και οι Διευθύνσεις Υδάτων των Περιφερειών. Κατόπιν τούτου, η σχετική υπόθεση παράβασης ετέθη στο αρχείο τον Ιούνιο του 2006.

Τον Οκτώβριο του 2005, η Επιτροπή κίνησε διαδικασία για παράβαση σε σχέση με την τήρηση των διατάξεων του άρθρου 5 παράγραφος 1 και του άρθρου 15 παράγραφος 2 της οδηγίας 2000/60/EΚ. Δεδομένου ότι η Ελλάδα δεν έχει ακόμη συμμορφωθεί προς τις απαιτήσεις των δύο αυτών αλληλένδετων άρθρων της οδηγίας-πλαισίου για τους υδάτινους πόρους, η Επιτροπή αποφάσισε, στις 21 Μαρτίου 2007, να παραπέμψει την υπόθεση στο Δικαστήριο.

Οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα συνεχίσουν να παρακολουθούν την εφαρμογή της οδηγίας-πλαισίου για τους υδάτινους πόρους στην Ελλάδα και θα λάβουν κάθε αναγκαίο μέτρο, συμπεριλαμβανομένης της εφαρμογής των διαδικασιών για παράβαση.

25 Δεκ 2007

ΤΑ ΑΙΤΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΕΣΗΣ
ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ
ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΡΑ
ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ

Παναγιώτης Στ. Στεφανίδης
Δασολόγος-Γεωλόγος
Επίκουρος Καθηγητής

Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων
Τμήμα Δασολογίας και Φυσικού Περιβάλλοντος Α.Π.Θ.

Το ιδιαίτερο μεσογειακό κλίμα της χώρας μας με την ανισοκατανομή των κατακρημνισμάτων στις διάφορες εποχές του έτους, το ξηρό και θερμό καλοκαίρι, αλλά και τις βροχές με μεγάλη ραγδαιότητα (καταιγίδες), προκαλεί προβλήματα λειψυδρίας αλλά και πλημμυρών.
Ασφαλώς το κυρίαρχο στοιχείο σε κάθε πλημμύρα είναι η μεγάλη ραγδαιότητα της βροχής (μεγάλο ύψος βροχής σε μικρό χρονικό διάστημα). Είναι όμως μόνο αυτό το αίτιο των πλημμυρικών φαινομένων που εκδηλώνονται στις πεδινές κυρίως περιοχές; Γιατί δεν αποδίδουν τα πεδινά αντιπλημμυρικά έργα εφόσον σχεδιάσθηκαν και εκτελέσθηκαν ώστε να διέρχεται δια μέσου αυτών η μέγιστη υδατοστερεοπαροχή;
Στο άρθρο μου αυτό διερευνώνονται τα αίτια και ο μηχανισμός λειτουργίας των πλημμυρικών φαινομένων στον ελλαδικό χώρο, καθώς και η δυνατότητα αποτροπής ή ελαχιστοποίησης των φαινομένων αυτών με την κατασκευή των απαραίτητων έργων.
Το πρόβλημα των πλημμυρικών καταστροφών στη χώρα μας δεν είναι πρόσφατο. Αποτελεί μόνιμη μάστιγα του τόπου τα τελευταία 150 χρόνια.
Τα σημαντικότερα πλημμυρικά φαινόμενα των τελευταίων ετών σε διάφορες περιοχές του ελλαδικού χώρου έχουν ως εξής:
- Νήσος Θάσος: Νοέμβριος 1989
- Λιβάρτζι Καλαβρύτων: Σεπτέμβριος 1990, 4 νεκροί
- Φούρκα Ν. Χαλκιδικής: Δεκέμβριος 1990
- Καταστάρι Ν. Ζακύνθου: Οκτώβριος 1992
- Αθήνα (Βούλα, Βάρκιζα, Βουλιαγμένη, Γλυφάδα) Νοέμβριος 1993
- Μονόλοφος Ν. Θεσσαλονίκης: Μάϊος 1994, 2 νεκροί
- Αθήνα (Κηφισσός, Ποδονίφτης): Οκτώβριος 1994, 13 νεκροί
- Βρασνά-Ασπροβάλτα Ν. Θεσσαλονίκης: Δεκέμβριος 1994
- Αττική, Νοέμβριος 1995
- Ξάνθη, Νοέμβριος 1996
- Κόρινθος Ιανουάριος 1997
- Πάτρα Οκτώβριος 1997
Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις τα πλημμυρικά φαινόμενα εκδηλώθηκαν σε ρεύματα τα οποία πριν την εκβολή τους στη θάλασσα ή στον μεγαλύτερό τους αποδέκτη ποταμό, διέρχονται διαμέσου μικρών ή μεγάλων αστικών κέντρων.
Από την μελέτη του μηχανισμού λειτουργίας των πλημμυρικών φαινομένων για κάθε μία από τις παραπάνω περιπτωσεις διαπιστώνουμε ότι τα αίτια των πλημμύρων είναι τα εξής:
• Η μερική ή ολική καταστροφή της δασικής βλάστησης στις λεκάνες απορροής των χειμαρρικών ρεμάτων, έτσι ώστε η εναπομένουσα δασική βλάστηση, να είναι ανεπαρκής για να ασκήσει τη μέγιστη υδρολογική και προστατευτική της επίδραση.
• Η ανεπάρκεια των τεχνικών έργων (γεφυρών κ.λ.π.) για την παροχέτευση της μέγιστης πλημμυρικής παροχής.
• Οι στενώσεις των κοιτων στην πεδινή διαδρομή των ρευμάτων, ιδιαίτερα όταν αυτές διέρχονται δια μέσου οικισμών. Οι παραπάνω στενώσεις προκαλούνται από επιχωματώσεις των κοιτών για την επέκταση παροχθίων οικοπέδων.
• Η εξαφάνιση της κοίτης χειμαρρικών ρευμάτων είτε λόγω επέκτασης γεωργικών καλλιεργειών είτε λόγω οικοπεδοποίησης.
• Η αποσπασματική εκτέλεση έργων σε μικρά τμήματα της πεδινής διαδρομής αντί να επιλύσει, επιτείνει το πλημμυρικό πρόβλημα.
• Η μετατροπή των ανοιχτών φυσικών αγωγών σε δρόμους, πλατείες κλπ. χωρίς να έχουν, οι κλειστοί πλέον αγωγοί, τις ανάλογες διαστάσεις για τη διοχέτευση μέσω αυτών της μέγιστης υδατοστερεοπαροχής.
• Οι απορρίψεις μπαζών, σκουπιδιών στις κοίτες των ρευμάτων.
• Η αύξηση του συντελεστή απορροής λόγω “τσιμεντοποίησης” μεγάλων τμημάτων των λεκανών απορροής, ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα.
• Η στερεομεταφορά των χειμαρρικών ρευμάτων. Αυτόχθονα ή ετερόχθονα (ανθρωπογενή) υλικά, τα οποία προσχώνουν τις κοίτες τους, ιδιαίτερα ανάντη στενώσεων της κοίτης και των γεφυρών, με συνέπεια να μειώνεται στο ελάχιστο η παροχετευτικότητά τους.
• Στην έλλειψη σχεδιασμού και εκτέλεσης έργων ορεινής υδρονομίας, για την ομαλή απαγωγή της μέγιστης πλημμυρικής υδατοπαροχής και τον έλεγχο της στερεομεταφοράς.
Τα προτεινόμενα μέτρα για την αντιμετωπιση της πλημμυρογένεσης είναι η εκτέλεση Ορεινών Υδρονομικών Έργων. Πρόκειται για ένα σύστημα τεχνικών, φυτοτεχνικών και αγροτεχνικών έργων, έτσι ώστε να αποτραπεί η διάβρωση των εδαφών και η μεταφορά των υλικών δια μέσου των κοιτών. Τα έργα αυτά είναι: φράγματα στερέωσης της κοίτης (κατά το σύστημα της κλίσης αντιστάθμισης), φράγματα συγκράτησης φερτών υλικών, φράγματα διαλογής, ειδικά φράγματα μείωσης της πλημμυρικής αιχμής, δεξαμενές αποθέσεως φερτών υλικών κ.ά.
Για να αποδίδουν στη χώρα μας τα πεδινά αντιπλημμυρικά έργα θα πρέπει να εκτελεσθούν έργα ορεινής υδρονομίας διαφορετικά είναι καταδικασμένα σε καταστροφή.

23 Δεκ 2007

Η Επιστολή της Δ/νσης ΠΕΧΩ της Περιφέρειας
στην ΝΑ Φθιώτιδας, Δνση ΧΩ.ΠΕ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Λαμία, 3 Δεκεμβρίου 2007
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΤΕΡΕΑΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Αριθ.Πρωτ. 22407/7112
ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ
ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ ΠΕΡΙΒ. ΚΑΙ ΧΩΡΟΤΑΞΙΚΟΥ
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ

Ταχ. Δ/νση : Μ.Μπότσαρη 3 Ταχ. Κώδικας : 35100

ΠΡΟΣ : Ν.Α. Φθιώτιδας
Δ/νση ΧΩ.ΠΕ
Πληροφορίες : Β.Γεράγγελος 35100 Λαμία
Τηλέφωνο : 2231043191
FAX : 2231042502

ΚΟΙΝ.:1. Νομ/κή Αυτ/ση Φθιώτιδας
α. Δ/νση Υγείας
β. Δ/νση Ανάπτυξης
35100 ΛΑΜΙΑ
2. Στέφανο Σταμέλλο
Email : sstamel@otenet.gr


Θέμα : Ρύπανση Σπερχειού Ποταμού

Σχετ . : Το αρ. 62338/14-11-2007 έγγραφο του Υπουργείου Εσωτερικών με το οποίο διαβιβάστηκε στην υπηρεσία μας το από 5-11-2007 μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του Στέφανου Σαμέλλου.


Σε συνέχεια του πιο πάνω σχετικού εγγράφου του Υπουργείου Εσωτερικών, παρακαλούμε για τον έλεγχο των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στο μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου του Στέφανου Σταμέλλου και τις νόμιμες ενέργειές σας στα πλαίσια των διατάξεων του άρθρου 30 του Ν. 1650/1986 (ΦΕΚ 160 Α), ενημερώνοντας σχετικά τον ενδιαφερόμενο και την υπηρεσία μας.

ΣΥΝΗΜΜΕΝΑ
Το από 5-11-2007 μήνυμα ηλεκτρονικού
Ταχυδρομείου του Στέφανου Σταμέλλου

ΕΔ.
1. Χρον.Αρχείο ΜΕΓΓ
2. Φ.Π Ο ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ
3. ΤΠ+ΧΣ
ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ

9 Δεκ 2007

Η απάντηση του ΥΠΕΧΩΔΕ
στους δύο βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ
ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ
ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ


ΓΡΑΦΕΙΟ Αθήνα, 05 / 12 / 2007
ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΟΥ
ΕΛΕΓΧΟΥ Αρ. Πρωτ. 413Β
Υπεύθυνος Ε. Γιαννουλάκης
Αρχιτέκτων Μηχανικός

Αμαλιάδος 17 - Αμπελόκηποι ΠΡΟΣ
11523 - Αθήνα Την Βουλή των Ελλήνων
Τηλ. 2106400015 Δ/νση Κοινοβ/κού Ελέγχου
Fax 2106429137 Τμήμα Ερωτήσεων

Κοιν.
1. Βουλευτές
- κ. Φ.Κουβέλη
- κ. Γ.Ψαριανό
2. Υπ.Εσωτερικών
Γραφείο Υπουργού

Θέμα : «Ρύπανση στον Σπερχειό ποταμό»

Σχετ.: Η με αρ. πρωτ. 1772/12-11-07 Ερώτηση των βουλευτών κ.κ. Φ.Κουβέλη και Γ.Ψαριανού


Σε απάντηση της ανωτέρω σχετικής Ερώτησης, σας γνωρίζουμε τα εξής :
• Η προστασία και διαχείριση κάθε λεκάνης απορροής ποταμού ασκείται από την Περιφέρεια, στα διοικητικά όρια της οποίας εκτείνεται.

Έχουν ήδη συγκροτηθεί και στελεχώνονται οι Διευθύνσεις Υδάτων, που προβλέπεται από την αρ. οικ. 47630/16-11-2005 Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ 1688 Β΄/1-12-2005), από τον αντίστοιχο Γενικό Γραμματέα κάθε Περιφέρειας

• Βάσει της κείμενης νομοθεσίας όλες οι δραστηριότητες της περιοχής του Σπερχειού ποταμού ελέγχονται κατά το στάδιο έκδοσης των περιβαλλοντικών όρων από τις αρμόδιες τοπικές, περιφερειακές και κεντρικές Υπηρεσίες και εφόσον διακινούν ή χειρίζονται ουσίες των καταλόγων Ι και ΙΙ της Οδηγίας 2006/11/ΕΚ «περί ρυπάνσεως που προκαλείται από ορισμένες επικίνδυνες ουσίες που εκχέονται στο υδάτινο περιβάλλον της Κοινότητας» τίθενται λεπτομερείς ειδικοί όροι για την προστασία του Σπερχειού εφόσον διαθέτουν υγρά απόβλητα σε αυτόν.

• Στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων της νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας εφαρμόζονται οι προβλεπόμενοι κανονισμοί ελέγχου στην περιοχή του Σπερχειού ποταμού, τόσο της ελληνικής, όσο και της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
• Γίνεται ενημέρωση με βάση το διαχειριστικό σχέδιο στερεών αποβλήτων της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και προβλέπεται η δημιουργία χώρου διατήρησης στερεών απόβλητων, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι οικισμοί πλησίον του Σπερχειού ποταμού.

• Οι αγρότες ενημερώνονται συνεχώς, μέσα από τις αρμόδιες υπηρεσίες, με τη διοργάνωση ημερίδων και επιτόπιων επισκέψεων στους Δήμους και τα Δ.Δ. του νομού Φθιώτιδας, με την παρουσία και του ίδιου του κ. Νομάρχη, και επισημαίνεται με έμφαση η αναγκαιότητα του περιορισμού της χρήσης των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων.

• Έχει ζητηθεί επικαιροποίηση της ειδικής περιβαλλοντικής μελέτης για την περιοχή της κοιλάδας του Σπερχειού ποταμού και του Μαλιακού κόλπου, που έχουν ενταχθεί στην περιοχή NATURA 2000.

• Οι έλεγχοι τήρησης των αδειών διαχείρισης των αποβλήτων και των περιβαλλοντικών όρων βάσει της κείμενης νομοθεσίας γίνεται από τις αδειοδοτούσες αρχές και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς της πολιτείας.

• Πραγματοποιούνται τακτικοί και έκτακτοι έλεγχοι με επιτόπιες επισκέψεις στις παραποτάμιες βιοτεχνικές ή βιομηχανικές εγκαταστάσεις και λαμβάνονται δείγματα από τα νερά του ποταμού για εργαστηριακές εξετάσεις στα διάφορα κέντρα αναφοράς (αρμόδιες υπηρεσίες της Ν.Α. Φθιώτιδος). Σε περιπτώσεις που διαπιστώνονται παραβάσεις των εγκεκριμένων αδειών, επιβάλλονται οι προβλεπόμενες νόμιμες κυρώσεις (Ν. 1650/86).

• Η Ειδική Υπηρεσία Επιθεωρητών Περιβάλλοντος (ΕΥΕΠ)/ΥΠΕΧΩΔΕ, θα εντάξει στον προγραμματισμό της για το προσεχές διάστημα περιβαλλοντικές επιθεωρήσεις σε δραστηριότητες της περιοχής του Σπερχειού ποταμού και της ευρύτερης περιοχής.

• Τέλος, η ενημέρωση των αγροτών για τη χρήση φυτοφαρμάκων, λιπασμάτων κλπ, είναι αρμοδιότητα του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων


Ο Υφυπουργός

Ε.Δ. Σταύρος Ελ. Καλογιάννης
- Γραφείο Υφυπουργού
- Κ.Υ.Υ.

3 Δεκ 2007

Ερωτήματα - απορίες
για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε τα μέτρα

ΟΙΚΟΛΟΓΟΙ ΠΡΑΣΙΝΟΙ
ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ
Πλούτωνος 1 35100 Λαμία


ΠΡΟΣ
Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Φθιώτιδας
Γραφείο κυρίου Νομάρχη
Πλ Ελευθερίας
35100 Λαμία

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
1. Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας
2. ΜΜΕ


Κύριε Νομάρχη
Με την τελευταία ανακοίνωση της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης «Μέτρα για την προστασία του Σπερχειού από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση», η οποία μας αφορά άμεσα, προέκυψαν για μας ορισμένες απορίες για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε τα μέτρα και το αποτέλεσμα των μέτρων

Γι’ αυτό σας παρακαλούμε να μας γνωρίσετε, και με τα αντίστοιχα έγγραφα:
1. Τα αποτελέσματα των ελέγχων των νερών (παράμετρος που ελέγχθηκε και τιμή) του ποταμού Σπερχειού, της Γερμανικής Τάφρου και του Ξηριά Λαμίας. Ειδικότερα, κρίνουμε απαραίτητο να αναγράφονται στα αποτελέσματα και οι πληροφορίες σχετικά με:
- την ακριβή τοποθεσία που πραγματοποιήθηκαν,
- πότε ακριβώς έγιναν οι έλεγχοι-δειγματοληψίες και πότε θα ξαναγίνουν, από ποιες υπηρεσίες σας (όνομα και τηλέφωνο υπαλλήλων ή εργαστηρίου),
- ποιες βιοτεχνικές και βιομηχανικές εγκαταστάσεις αφορά ο έλεγχος και ποιες όχι,
- ποιες νόμιμες κυρώσεις επιβλήθηκαν στις παραπάνω εγκαταστάσεις, που βρέθηκε να παρανομούν, και αν δεν επιβλήθηκαν κυρώσεις, ποιο ήταν το σκεπτικό.

2. Το χρονοδιάγραμμα αποπεράτωσης του βιολογικού καθαρισμού Μακρακώμης – Σπερχειάδας και αν το δίκτυο αποχέτευσης των δύο κωμοπόλεων είναι έτοιμο να εξυπηρετήσει τη λειτουργία του.

3. Το χρονοδιάγραμμα και τη διαδικασία επικαιροποίησης της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης του δικτύου NATURA 2000 για την περιοχή αυτή και γιατί προέκυψε η ανάγκη επικαιροποίησης της παλιάς, ποιοι είναι οι λόγοι αναθεώρησης.

4. Επίσης σας παρακαλούμε να μας γνωρίσετε αν λειτουργούν και ποιες βιομηχανικές, βιοτεχνικές και κτηνοτροφικές μονάδες κατά μήκος της κοίτης του Σπερχειού, της Γερμανικής Τάφρου και του Ξηριά Λαμίας και πώς διατίθενται τα λύματα αυτών των επιχειρήσεων.

Με εκτίμηση


Για την πολιτική Κίνηση Φθιώτιδας
των Οικολόγων Πράσινων
Στέφανος Σταμέλλος
Πλούτωνος 1 35100 Λαμία

28 Νοε 2007

Σπερχειός, Πηγή πλούτου - τα προβλήματα κακοδιαχείρισης

Έχουμε μια σπάνια πηγή πλούτου και ένα πλούσιο οικοσύστημα, που οφείλουμε να το προστατέψουμε σαν κόρη οφθαλμού

Ποια είναι τα βασικά στοιχεία της προσέγγισης του θέματος «ΣΠΕΡΧΕΙΟΣ»

1. ΡΥΠΑΝΣΗ
2. ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΝΕΣΗ
3. ΔΕΛΤΑ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ - ΜΑΛΙΑΚΟΣ
4. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ NATURA 2000
5. ΦΟΡΕΑΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΟΥ NATURA 2000
6. Η ΟΔΗΓΙΑ ΠΛΑΙΣΙΟ 60/2000 της ΕΕ

1. ΡΥΠΑΝΣΗ
- Φυσικός αποδέκτης όλων των λυμάτων της περιοχής της λεκάνης του Σπερχειού
- Ελαιοτριβεία
- Εργοστάσια
- Παράνομες χωματερές
- Στάβλοι – κτηνοτροφικές μονάδες
- Φυτοφάρμακα

Και
- Παράνομο κυνήγι, ανεξέλεγκτο
- Καταπατήσεις του παραποτάμιου δάσους και της κοίτης
- Παράνομες γεωτρήσεις και κακοδιαχείριση των υπόγειων υδάτων

Μαύρο ποτάμι, μέλανας ποταμός, ιδιαίτερα στις εκβολές του και στο Δέλτα. Οι ψαράδες και τα ψόφια ψάρια

2. ΠΛΗΜΜΥΡΟΓΕΝΝΕΣΗ
- Έργα ορεινής υδρονομίας
- Μικροί ταμιευτήρες νερού
- Συγκράτηση των νερών και των φερτών
- Προστασία των δασών στα ψηλά

Αλλιώς, Σισσύφια έργα αντιπλημμυρικά , όπως αποδεικνύεται κάθε χρόνο

3. NATURA 2000
- ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
- Να προχωρήσει ο φορέας διαχείρισης της λεκάνης του Σπερχειού και η Νομαρχία στην σωστή ενημέρωση των κατοίκων και των αγροτών και να προχωρήσει το Προεδρικό Διάταγμα θεσμοθέτησης της λειτουργίας του Προγράμματος
- Ανάδειξη της βιολογικής γεωργίας ως της σημαντικότερης δραστηριότητας της αγροτικής οικονομίας
- Περιορισμός των φυτοφαρμάκων

ΧΛΩΡΙΔΑ – ΠΑΝΙΔΑ: ΑΝΑΔΕΙΞΗ
- Παραποτάμιο δάσος
- Τα πλατανοδάση της περιοχής
- Το πλατανόδασος των Μεξιατών και της Μάκρης
- Χώροι αναψυχής και επίσκεψης για τη Λαμία
- Διαδρομές ποδηλάτου
- Παρατήρησης της πτηνοπανίδας
- Ιππικός Όμιλος

ΥΔΑΤΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ
- Προστασία και διαχείριση των υδατικών πόρων
- Φορέας Διαχείρισης Υδατικών Πόρων Λεκάνης Σπερχειού
- Καταγραφή
• Όλων των σημείων υδροληψίας, γεωτρήσεις, πηγάδια, φυσικές πηγές
• Των επιφανειακών νερών
• Των υγροτόπων

ΤΟ ΔΕΛΤΑ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ
Χώρος Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης – χώρος επισκέψιμος

ΌΧΙ ΑΛΛΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ

27 Νοε 2007

Μέτρα για την προστασία του Σπερχειού από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση

Θαυμάστε την απάντηση από την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση στον τοπικό τύπο!

Τη διαβεβαίωση ότι έχουν ληφθεί όλα τα απαιτούμενα πέτρα για την προστασία του Σπερχειού ποταμού αλλά και την ανάδειξή του σε πηγή ζωής, ευφορίας και ανάπτυξης έδωσε η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Φθιώτιδας.

Με αφορμή τα σχόλια διαφόρων οικολογικών φορέων αλλά και την κατάθεση ερώτησης από τον Βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Φώτη Κουβέλη, αναφορικά με τη μόλυνση του Σπερχειού ποταμού, η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Φθιώτιδας υπογράμμισε τα ακόλουθα :
1. Στα πλαίσια των αρμοδιοτήτων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας εφαρμόζονται οι προβλεπόμενοι κανονισμοί ελέγχου στην περιοχή του Σπερχειού ποταμού και γενικότερα στο Νομό Φθιώτιδας, τόσο της ελληνικής, όσο και της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
2. Πραγματοποιούνται τακτικοί και έκτακτοι έλεγχοι με επιτόπιες επισκέψεις στις παραποτάμιες βιοτεχνικές ή βιομηχανικές εγκαταστάσεις και λαμβάνονται δείγματα από τα νερά του ποταμού για εργαστηριακές εξετάσεις στα διάφορα κέντρα αναφοράς. Σε περιπτώσεις που διαπιστώνονται παραβάσεις των εγκεκριμένων αδειών, επιβάλλονται οι προβλεπόμενες νόμιμες κυρώσεις.
3. Στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της ΝΑ Φθιώτιδας γίνεται ενημέρωση με βάση το διαχειριστικό σχέδιο στερεών απόβλητων της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και υπογραμμίζεται ότι προβλέπεται η δημιουργία χώρου διατήρησης στερεών απόβλητων στον οποίο περιλαμβάνονται και οι οικισμοί πλησίον του Σπερχειού ποταμού. Στη φάση ολοκλήρωσης βρίσκεται ο κοινός βιολογικός καθαρισμός των Δήμων Μακρακώμης και Σπερχειάδας και στη φάση ολοκλήρωσης της μελέτης ο βιολογικός καθαρισμός των ΔΔ Θερμοπυλών, Λυγαριάς, των Δήμων Υπάτης και Λιανοκλαδίου, καθώς και του ΔΔ Φραντζή.
4. Οι αγρότες έχουν ενημερωθεί και ενημερώνονται, μέσα από τις αρμόδιες υπηρεσίες, τη διοργάνωση ημερίδων και επιτόπιων επισκέψεων σε όλους τους Δήμους του νομού Φθιώτιδας με την παρουσία και του ίδιου του Νομάρχη. Κατά τις επισκέψεις αυτές γίνεται λεπτομερής ανάλυση των προβλεπόμενων διατάξεων και των τρόπων διαχείρισης των απόβλητων των αγροχημικών και επισημαίνεται, με έμφαση, η αναγκαιότητα του περιορισμού της χρήσης των φυτοφαρμάκων και των λιπασμάτων, καθώς και η αποφυγή ρίψης αδειανών συσκευασιών στον ποταμό ή στην πέριξ αυτού περιοχή.
5. Όπως είναι γνωστό η κοιλάδα του Σπερχειού ποταμού και ο Μαλιακός κόλπος, εντάσσονται στην περιοχή NATURA 2000 (φύση 2000). Με πρωτοβουλία της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Φθιώτιδας έχει ζητηθεί επικαιροποίηση της ειδικής περιβαλλοντικής μελέτης για την περιοχή αυτή και βρίσκεται στη διαδικασία έναρξης της συντάξεώς της.
Συνεπώς από την πλευρά μας, έχουν ληφθεί όλα τα απαιτούμενα αναγκαία μέτρα αντιμετώπισης του προβλήματος και σχεδιάζουμε τη λήψη αυστηρότερων μέτρων, ώστε ο Σπερχειός ποταμός να καταστεί πηγή ζωής, ευφορίας και ανάπτυξης».

Η ρύπανση των νερών του Σπερχειού

Τα περιβαλλοντικά θέματα στο Νομό είναι διαρκώς στην επικαιρότητα. Για την αντιμετώπισή τους, επιπολαιότητα είναι το λιγότερο που θα μπορούσε κανείς να αποδώσει στις αρμόδιες υπηρεσίες και υπεύθυνους φορείς του Νομού και της Περιφέρειας. Η κυβέρνηση και το ΥΠΕΧΩΔΕ περί άλλων τυρβάζει. Το ενδιαφέρον τους εξαντλείται στα “μεγάλα έργα υποδομής” αδιαφορώντας για τα πολλά μικρά “εγκλήματα” κατά του περιβάλλοντος, που έρχονται ως παρενέργειες των δικών τους επιλογών. Κατά τα άλλα, χορτάσαμε μεγάλα λόγια για το περιβάλλον…

Για το Σπερχειό, τo σοβαρό θέμα των νεκρών ψαριών στις αρχές του καλοκαιριού και οι καταγγελίες των ΤΟΕΒ και των αγροτών της Ανθήλης, που πότιζαν με βρώμικα νερά, δεν κατάφεραν να ανησυχήσουν τους αρμόδιους φορείς της νομαρχίας. Οι εικόνες που ζήσαμε αυτό το καλοκαίρι ήταν: νερά με φανερή υποβάθμιση από υπερβολικές συγκεντρώσεις ρυπογόνων και επικίνδυνων ουσιών, ψάρια νεκρά, έλλειψη κάθε ίχνους ζωής, ευτροφισμός, αγρότες στο νοσοκομείο από δερματικές μολύνσεις.

Η αυξανόμενη ρύπανση των νερών του ποταμού από χημικά βιομηχανικά απόβλητα, αστικά λύματα, φυτοφάρμακα και λιπάσματα ενέχει σοβαρούς κινδύνους για την υγεία των αγροτών στην περίοδο του ποτίσματος. Από τα νερά του ποταμού Σπερχειού αρδεύονται οι ορυζώνες της Ανθήλης. Συνεπώς η όποια ρύπανση στο ποτάμι μεταφέρεται στα χωράφια, με δυσμενέστατες συνέπειες για την υγεία πρώτα απ’ όλα των καλλιεργητών και εν συνεχεία των καταναλωτών. Και η ρύπανση αυτή μεταφέρεται στις εκβολές του ποταμού και στον Μαλιακό Κόλπο, περιοχή προστατευόμενη και ιδιαίτερης οικολογικής αλλά και οικονομικής αξίας για την ευρύτερη περιοχή της Λαμίας.

Η ειρωνεία είναι ότι και η κοιλάδα του Σπερχειού ποταμού εντάσσεται στο Δίκτυο NATURA 2000 ως προστατευόμενη περιοχή. Οι καθυστερήσεις σε ό,τι αφορά τη θεσμοθέτηση κανόνων του NATURA της περιοχής, αλλά και οι αναθεωρήσεις των ορίων, μετά και τα μεγάλα έργα των οδικών δικτύων, που τέμνουν οριζόντια και κάθετα την κοιλάδα, κάνουν την προστασία λάστιχο. Μέσα στην αναμπουμπούλα προκύπτει και το τεράστιο πρόβλημα της ρύπανσης, που καμιά σχέση δεν έχει με την προστασία της βιοποικιλότητας, που θέλει να εφαρμόσει το Δίκτυο ΝATURA. Η σημασία της βιοποικιλότητας των ειδών είναι προφανής για την οικολογική ισορροπία, τη σταθερότητα και τη λειτουργία του οικοσυστήματος της περιοχής

Τα ερωτήματα προς την Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση και τις αρμόδιες υπηρεσίες είναι: Ελέγχθηκαν οι βιομηχανικές εγκαταστάσεις, τα ελαιοτριβεία και οι φάρμες, που γειτονεύουν με το Σπερχειό για το αν ρυπαίνουν, και σε ποιο βαθμό, με τα απόβλητά τους τα νερά του ποταμού; Ελέγχθηκαν οι χωματερές και οι αγωγοί αστικών λυμάτων των γύρω οικισμών κατά μήκος της κοίτης του; Μεταφέρθηκε στους αγρότες η ευθύνη τους σε ό,τι αφορά τα αποτελέσματα της ρύπανσης με την αλόγιστη χρήση των φυτοφαρμάκων, των λιπασμάτων και τη ρίψη στο ποτάμι των άδειων κουτιών συσκευασιών; Τι μέτρα έχουν ληφθεί για να μην καταντήσει, όπως κατάντησε, ο Σπερχειός, ένας αγωγός λυμάτων και οχετός;

Στέφανος Σταμέλλος
Μέλος του ΠΣ των Οικολόγων Πράσινων